تیر ۲۲ ۱۳۹۷

آموزش رایتر: قسمت یازدهم، چاپ سند

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش از سری آموزش‌های لیبره‌آفیس رایتر به چگونگی چاپ سند و تنظیمات آن خواهیم پرداخت.

انتخاب کردن گزینه‌های چاپ عمومی برای سند

ابتدا برای نمایش کادر محاوره‌ای چاپ به مسیر File>Print می‌رویم.

زبانه General

کادر printer شامل چاپگرهای موجود متصل به رایانه ما می‌باشد که هر کدام که نیاز بود را انتخاب می‌کنیم.

قسمت Range and Copies برای مشخص کردن تعداد صفحه‌ای که می‌خواهیم چاپ شود و یا اینکه چند صفحه چاپ شود از همان صفحه و ترتیب چاپ هست.

Comments زمانی فعال می‌شود که ما در سند توضیحات داشته باشیم.

در کادر محاوره‌ای Print سربرگ Page Layout را انتخاب می‌کنیم.

در بخش Layout، از لیست کشویی تعداد صفحات در هر صفحه چاپ را انتخاب می‌کنیم. پانل پیش‌نمایش در سمت چپ از کادر محاوره‌ای Print نشان می‌دهد که چگونه سند به چاپ خواهد رسید.

انتخاب کردن برای چاپ

علاوه بر چاپ یک سند کامل، می‌توانیم برای چاپ صفحات منحصر به فرد، محدوده صفحات و یا مجموعه‌ای از یک سند را انتخاب کنیم، که در این بخش توصیف می‌کنیم.

چاپ کردن یک صفحه منحصر به فرد

۱- مسیر File > Print را از نوار منو انتخاب می‌کنیم.

۲- در کادر محاوره‌ای Print، صفحه را برای چاپ انتخاب می‌کنیم.

۳- در قسمت Range and copies از سربرگ General گزینه Pages را انتخاب می‌کنیم.

۴- شماره صفحه‌ای که می‌خواهیم چاپ کنیم را وارد می‌کنیم.

۵- بر روی دکمه OK کلیک می‌کنیم.

چاپ کردن محدوده‌ای از صفحات

برای این کار عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- مسیر File > Print را از نوار منو انتخاب می‌کنیم.

۲- در کادر محاوره‌ای Print، محدوده‌ای از صفحات را برای چاپ انتخاب می‌کنیم.

۳- توالی شماره صفحات را برای چاپ وارد می‌کنیم. (به عنوان مثال ۴-۱)

۴- بر روی دکمه OK کلیک می‌کنیم.

چاپ کردن بخشی از متن

در سند، یک نوع (متن یا گرافیک) را برای چاپ انتخاب می‌کنیم.

مسیر File > Print را از نوار منو انتخاب می‌کنیم.

در بخش Ranges and copies از کادر محاوره‌ای Print گزینه Selection وجود دارد که پیش‌نمایش انتخاب شده را نمایش می‌دهد.

بر روی دکمه OK کلیک می‌کنیم.

پیش‌نمایش صفحات قبل از چاپ کردن

برای مشاهده پیش‌نمایش صفحات قبل از چاپ، گزینه Print Preview را از منوی File انتخاب می‌کنیم.

برای خروج از حالت پیش‌نمایش گزینه Close Preview را از منوی پیش‌نمایش انتخاب می‌کنیم.

برای این کار عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- پنجره Print را باز می‌کنیم.

۲- در سربرگ Page Layout گزینه Brochure را انتخاب می‌کنیم.

۳- در بخش Page-Sides گزینه Back sides/left pages را از لیست کشویی انتخاب می‌کنیم.

۴- بر روی OK کلیک می‌کنیم.

چاپ سیاه و سفید (در یک چاپگر رنگی)

برای این کار عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- مسیر File>Print را انتخاب می‌کنیم.

۲- بر روی گزینه Properties کلیک می‌کنیم.

۳- در سربرگ Device لیست کشویی Color، گزینه سیاه و سفید یا خاکستری را انتخاب می‌کنیم.

۴- بر روی OK کلیک می‌کنیم.

تبدیل سند به PDF

برای این کار بر روی آیکون PDF در نوار ابزار کلیک می‌کنیم. در پنجره باز شده مسیر دلخواه برای ذخیره آن را انتخاب و بر روی دکمه Export کلیک می‌کنیم.

کاهش حجم PDF

برای کاهش حجم فایل با فرمان File>Export as PDF کادر محاوره‌ای PDF Option را باز نموده و گزینه Quality را کاهش می‌دهیم.

تبدیل سند به یک تصویر

برای تبدیل سند به تصویر مسیر File>Export را انتخاب می‌کنیم و مکان آن را تعیین می‌کنیم سپس بر روی دکمه Export کلیک می‌کنیم.

توانایی ایجاد فایل تصویر از بخش دلخواه

برای تبدیل صفحات دلخواه به تصویر باید صفحات مورد نظر را انتخاب و در یک فایل جدید قرار دهیم و از فایل جدید خروجی تهیه نماییم.

آشنایی با تنظیمات

بعد از انتخاب، دکمه Export کادر محاوره‌ای تنظیمات نمایان می‌شود در این کادر ابعاد تصویر به پیکسل و کیفیت تصویر بر اساس نقطه بر اینچ را وارد می‌کنیم.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت یازدهم، چاپ سند اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


تیر ۱۸ ۱۳۹۷

آموزش رایتر: قسمت دهم، اشیای گرافیکی

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش از سری آموزش‌های نرم‌افزار لیبره‌آفیس به تفصیل به اشیای گرافیکی خواهیم پرداخت.

آشنایی و اضافه کردن اشیا

برای اضافه کردن اشیا، گزینه Drawing را از مسیر View>Toolbars اجرا می‌کنیم.

کاربرد اشکال را در جدول زیر نشان داده‌ایم:

ویرایش ترسیمات

در ویرایش خط ما می‌توانیم ضخامت خط، رنگ خطوط شکل، رنگ زمینه شکل را ویرایش کنیم.

هنگامی بر روی اشیا کلیک راست کنیم گزینه‌هایی برای ویرایش آن وجود دارد.

Line: خط

Area: رنگ درون شکل

Text: نوشتن متن

Position and Size: موقعیت شکل

Name: نام

نوار تنظیمات طراحی هنگامی که بر روی شی مورد نظر کلیک کنیم در بالای صفحه نمایان می‌شود.

می‌توانیم با انتخاب یکی از گزینه‌های بالای صفحه چنین عمل کنیم:

Wrap off: متن را بالا و پایین قرار دهیم.

Page Wrap: متن اطراف تصویر قرار می‌گیرد.

Wrap Through: متن روی شکل قرار می‌گیرد.

با انتخاب موقعیت تصویر امکان ترازبندی آن نیز وجود دارد.

اگر دقت کرده باشیم در کنار هر تصویر شکل یک لنگر را مشاهده می‌کنیم که در منوی بالای صفحه نیز بخشی به آن اختصاص داده شده با نام Change Anchor که نشان می‌دهد عکس شما لینک شده به یک صفحه (Page)، به یک پاراگراف (Paragraph) و یا یک کاراکتر خاص است.

با کلیک راست بر روی تصویر و انتخاب Change Image می‌توانیم تصویر را با تصویر دیگری با همان ابعاد و ویژگی‌های تصویر قبلی جایگزین می‌کنیم.

کار با تصاویر

تصاویر در واژه‌پرداز به سه نوع اصلی تقسیم می‌شوند:

– فایل‌های تصویر، مانند عکس‌ها، نقاشی‌ها و تصاویر اسکن شده

– دیاگرام‌های ایجاد شده با ابزارهای لیبره‌آفیس

– نمودارهای ایجاد شده با استفاده از امکانات نمودار لیبره‌آفیس

ایجاد و ویرایش تصاویر

تصاویر مختلف را می‌توان با استفاده از اینترنت یا اسکن و یا دوربین‌های دیجیتال به نرم‌افزار واژه‌پرداز منتقل کرد. واژه‌پرداز از رایج‌ترین فرمت‌های روز از قبیل BMP، GIF، JPG، PNG پشتیبانی می‌کند.

برای به دست آمدن بهترین نتایج:

– تصاویر با ابعاد دقیق مورد نیاز برای سند بسازید یا از تصاویر گرافیکی با ابعاد مناسب استفاده کنید و اشکال ترسیمی بزرگ را به ابعاد مورد نیاز تغییر دهید. هر چند Wtiter ابزارهایی برای تغییر ابعاد تصاویر دارد اما چون ممکن است نتیجه کار کیفیت مناسبی نداشته باشد استفاده از آن توصیه نمی‌شود.

– هر گونه ویرایش دیگری روی تصاویر (روشنایی و کنتراست، تعادل رنگ، برش، تبدیل به حالت سیاه و سفید و …) را در Writer انجام ندهید هر چند Writer ابزارهای لازم برای بسیاری از این عملیات‌ها را دارد.

– اگر سند تنها به منظور نمایش روی صفحه‌نمایش نوشته شده باشد لازم نیست از تصاویری با وضوح بالای ۳۰۰dpi استفاده کنید. بیشتر مانیتورها با DPI بین ۷۲ تا ۹۶ کار می‌کنند. کاهش وضوح و حجم فایل هیچ تاثیر منفی بر چیزی که در نهایت نمایش داده می‌شود ندارد و Writer برای این منظور کاملاً کاربردی است.

آماده‌سازی تصاویر برای چاپ سیاه و سفید

اگر از تصاویر رنگی پرینت گرفته شود معمولاً رنگ‌های مجاور کنتراست خوبی نخواهد داشت و تصویر تاریک می‌شود.

اضافه کردن تصاویر به سند

روش‌های مختلفی برای اضافه کردن تصاویر به سند وجود دارد:

– از طریق Copy/Paste از رایانه می‌توان تصاویر را به داخل سند منتقل کرد.

– مسیر Insert>Image را از نوار منو انتخاب می‌کنیم.

لینک کردن فایل‌های تصویری

لینک کردن تصویر دو مزیت و یک نقطه ضعف دارد:

مزیت:

– لینک کردن حجم سند ذخیره شده را کاهش می‌دهد. چون در این صورت سند شامل خود فایل تصویری نمی‌شود.

– می‌توانیم تصاویر را بدون تغییر خود سند تغییر دهیم، چون لینک اصلی فایل سالم می‌ماند و تصویر ویرایش شده تنها پس از باز کردن دوباره سند نمایان می‌شود.

نقطه ضعف:

– اگر ما سند را به شخص یا رایانه دیگری ارسال کنیم باید فایل‌های تصویری را هم همراه آن بفرستیم وگرنه دریافت‌کننده قادر به مشاهده تصاویر لینک شده نخواهد بود. همچنین باید محل ذخیره تصویر را به خاطر بسپاریم و مطمئن شویم که گیرنده می‌داند فایل‌ها را کجا قرار دهد تا سند بتواند آن‌ها را پیدا کند.

اگر تصاویر را لینک کرده باشیم می‌توانیم هر موقع که خواستیم یکی یا تعدادی از آن‌ها را جاسازی کنیم. به این منظور:

۱- سند را در لیبره‌آفیس باز کرده و مسیر Edit>Links را انتخاب می‌کنیم.

۲- کادر محاوره‌ای Edit Links تمام فایل‌های لینک شده را نشان می‌دهد. در قسمت Source File فایل که می‌خواهیم از حالت لینک شده خارج می‌کنیم. روی دکمه Update کلیک می‌کنیم تا مطمئن شویم تغییرات وارده اعمال شده‌اند.

۳- روی دکمه Break Link کلیک می‌کنیم.

۴- روی گزینه Yes در پنجره تایید کلیک می‌کنیم.

وارد کردن تصویر از اسکنر

اگر یک دستگاه اسکنر به رایانه متصل باشد لیبره‌آفیس می‌تواند با استفاده از امکانات اسکن یک فایل را به‌عنوان یک تصویر به سند وارد کند. برای شروع کار روی محلی که می‌خواهید تصویر را قرار دهید کلیک می‌کنیم. مسیر Insert>Media>Scan>Select Source را انتخاب می‌کنیم.

وارد کردن تصاویر از گالری

برای وارد کردن تصاویر عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- از طریق زبانه گالری موجود در نوار سمت راست نرم‌افزار به قسمت گالری می‌رویم. View>Sidebar>Gallery

۲- تصویر مورد نظر خود را در گالری پیدا می‌کنیم.

برای وارد کردن تصویر، روی آن کلیک می‌کنیم و آن را به سند Writer می‌کشیم. همچنین می‌توانیم روی آن کلیک راست کرده و مسیر Insert>Copy را انتخاب کنیم.

گالری به‌صورت پیش‌فرض بالای فضای کار Writer یا به‌صورت عمودی در قسمت راست قرار می‌گیرد. برای گسترش گالری باز شده نشانگر را بالای خط جداکننده گالری و فضای کاری قرار دهیم. وقتی نشلنگر به‌صورت دو خط موازی درآمد کلیک می‌کنیم و آن را به سمت پایین می‌کشیم. فضای کار تغییر اندازه می‌دهد تا به اندازه مناسب برسد.

چینش تصاویر

چینش تصاویر به معنای موقعیت آن‌ها نسبت به سایر تصاویر یا متن‌ها است. این مورد تنها مربوط به زمانی می‌شود که اجزای مختلف سند با هم تداخل داشته باشند. چهار گزینه برای این تنظیمات وجود دارد به علاوه یک گزینه خاص برای رسم اشکال.

Bring to Front: قرار دادن تصویر در بالای هر تصویر یا متن دیگر

Bring Forward: تصویر را بین تصاویری که با هم تداخل دارند (محور z) یک سطح بالا می‌آورد. بسته به تعداد تصاویری که با هم تداخل دارند، ممکن است برای رسیدن به نتیجه دلخواه لازم باشد که چندین بار از این گزینه استفاده کنیم.

Send Backward: این گزینه مقابل Bring Forward است. شکل گرافیکی انتخاب شده را به یک سطح عقب می‌فرستد.

Send to Back: شکل گرافیکی انتخاب شده را زیر موارد ادغام شده قرار می‌دهد. به‌طوری که متن‌ها و تصاویر دیگر آن را پوشش می‌دهند.

To Background/ To Foreground: این گزینه تنها برای اشکال ترسیمی فعال است و اشکال را به پشت یا جلوی متن هدایت می‌کند.

ویرایش نمای برش

وقتی بخواهیم متن اطراف یک شکل قرار گیرد لیبره‌آفیس خودش به‌صورت خودکار یک حد فاصل ایجاد می‌کند. گزینه ویرایش نمای برش تنها هنگام Wrap کردن تصاویر فعال می‌شود. می‌توانیم با کلیک راست بر روی تصویر و انتخاب گزینه Contour خودمان نمای برش را انتخاب کنیم. پنجره ویرایش نمای برش از مسیر Format>Wrap>Edit Contour هم قابل دسترسی است. با استفاده از یکی از این دو مسیر پنجره نشان داده شده به همراه تصویر بارگذاری شده و در پنجره اصلی باز می‌شود با استفاده از ابزارهای موجود در این پنجره قسمت‌هایی که نمی‌خواهیم متن در آن‌ها قرار گیرد را مشخص می‌کنیم. این منطقه با سایه نشان داده می‌شود.

اضافه کردن عنوان به‌صورت خودکار

می‌توانیم لیبره‌آفیس را به صورتی تنظیم کنیم که هر وقت تصویر، جدول یا هر چیز دیگری به سند وارد شود به‌صورت خودکار یک عنوان به آن اضافه کند. همچنین می‌توانیم مواردی که مایل هستیم به‌صورت عنوان خودکار به آن‌ها اضافه شوند، دنباله نام هر عنوان و محل قرارگیری نوشته‌ها را انتخاب کنیم.

برای تنظیم عنوان تصاویر:

۱- روی گزینه Option از منوی Tools کلیک می‌کنیم. در پنجره Option روی علامت > کنار گزینه LibreOffice Writer کلیک می‌کنیم تا یک لیست از گزینه‌های موجود نشان داده شود.

۲- گزینه AutoCaption را انتخاب می‌کنیم. گزینه‌های مختلفی برای اضافه کردن عنوان به تصویر در سمت راست پنجره نمایان می‌شوند.

۳- گزینه دلخواه را انتخاب و ویژگی‌های آن را مشخص می‌کنیم.

قالب‌بندی تصویر

این بخش به آموزش استفاده از نوار ابزار تصویر، تغییر اندازه، برش و چرخاندن تصویر اختصاص داده شده است. Writer بسیاری از ابزارهای مورد نیاز برای ویرایش تصاویر را فراهم می‌کند. این ابزارها برای استفاده روزمره بسیاری افراد کافی است. به هر حال برای به‌دست آوردن نتایج بهتر توصیه می‌شود از برنامه‌های ویرایش تصویر مانند Gimp استفاده کنیم.

استفاده از نوارابزار تصویر

هنگامی که یک تصویر به سند وارد می‌کنیم یا یک تصویر از خود سند انتخاب می‌کنیم نوارابزار تصویر نمایان می‌شود. اگر بخواهیم این نوارابزار همیشه فعال باشد از مسیر View>Toolbars>Image استفاده می‌کنیم.

نوارابزار تصویر شامل فیلترها، حالت گرافیکی، برش تصویربرداری، معکوس کردن افقی، معکوس کردن عمودی، چرخش به راست و رنگ می‌باشد.

فیلترها

در نوارابزار تصویر برای فیلتر نوع‌های مختلفی وجود دارد.

Invert: معکوس کردن مقادیر رنگ تصاویر رنگی یا معکوس مقادیر روشنایی تصاویر سیاه و سفید

Smooth: کنتراست تصویر را ملایم می‌کند.

Sharpen: کنتراست تصویر را افزایش می‌دهد.

Remove notes: حذف پیکسل‌های منفرد

Solarezation: یک پنجره برای تنظیم پارامترها باز می‌شود و اثرات نور بیش از حد را mimic می‌کند.

Posterize: با کاهش تعداد رنگ‌های مورد استفاده باعث می‌شود تصویر مثل نقاشی به نظر برسد.

Pop Art: اصلاح قابل توجه تصویر

طراحی ذغالی: باعث می‌شود تصویر به صورت یک طراحی ذغالی به نظر برسد.

برجسته‌سازی: یک پنجره برای تنظیم منبع نور باز می‌شود که با ایجاد سایه و hence باعث می‌شود تصویر برجسته به نظر برسد.

حالت موزاییکی: گروهی از پیکسل‌ها را در یک منطقه واحد از یک رنگ جمع می‌کند.

تصحیح رنگ تصویر

از این نوارابزار برای اصلاح اجزای منحصر به فرد رنگ‌های RGB تصویر مثل روشنایی و کنتراست تصویر استفاده می‌شود. اگر نتیجه رضایت‌بخش نبود برای بازگرداندن مقادیر پیش‌فرض از کلیدهای Ctrl+Z استفاده می‌کنیم.

شفافیت

برای افزایش شفافیت تصویر مقدار درصد کادر Transparency موجود در نوارابزار را تغییر می‌دهیم. این گزینه به‌ویژه زمانی مفید است که بخواهیم یک Watermark بسازیم یا از تصویر به‌عنوان پس‌زمینه استفاده کنیم.

برش تصاویر

اگر تنها به قسمتی از تصویر برای سند نیاز داشته باشیم می‌توانیم با استفاده از گزینه Crop Image آن را برش بزنیم.

وقتی در Writer یک تصویر را برش می‌زنیم، این تصویر به خودی خود تغییر نمی‌کند چون Writer قسمت‌های اضافی را پنهان می‌کند و اگر سند را به HTML بفرستیم تصویر اصلی فرستاده می‌شود.

برای بریدن تصویر، ابتدا روی آن کلیک راست کرده و گزینه Crop Image را از منوی باز شده انتخاب می‌کنیم.

تغییر اندازه تصویر

ساده‌ترین و سریع‌ترین روش تغییر اندازه تصویر کشیدن آن با نشانگر ماوس است:

۱- روی تصویر کلیک می‌کنیم تا دسته‌های سبزرنگ تغییر اندازه آن نمایان شوند.

۲- نشانگر ماوس را روی یکی از دسته‌ها قرار می‌دهیم. شکل نشانگر تغییر کرده و جهت تغییر اندازه را نشان می‌دهد.

۳- روی دسته کلیک می‌کنیم و برای تغییر اندازه تصویر آن را می‌کشیم.

۴- با رسیدن به ابعاد مورد نظر دکمه ماوس را رها می‌کنیم.

چرخاندن تصویر

تصویر را انتخاب کرده و سپس روی آیکون Rotate واقع در نوار ابزار کلیک می‌کنیم.

با استفاده از دسته قرمز رنگ گوشه تصویر آن را به سمت دلخواه می‌چرخانیم. به‌صورت پیش‌فرض تصویر حول مرکز خود می‌چرخد. (با توجه به موقعیت Cross-Hair سیاه). می‌توانیم با تغییر موقعیت Cross-Hair مرکز چرخش تصویر را تغییر دهیم.

تنظیمات بیشتر

Option: با استفاده از این گزینه می‌توانیم برای تصویر یک نام توصیفی انتخاب کنیم.

همچنین هنگامی که تصویر در دسترس نباشد از برخی تنظیمات تصویر در برابر تغییرات تصادفی محافظت می‌کند و هنگامی که ماوس روی تصویر در یک مرورگر وب قرار گیرد یک متن جایگزین نمایش می‌دهد.

همچنین می‌توانیم با انتخاب گزینه مربوطه از چاپ تصویر جلوگیری کنیم.

Borders: از این صفحه برای تعریف مرز اطراف یک تصویر استفاده می‌شود. پنجره Borders شبیه همان پنجره‌ای است که برای تعریف جدول یا مرز پاراگراف استفاده می‌شود. همچنین می‌توانیم با استفاده از این پنجره به تصویر مورد نظر سایه اضافه کنیم.

Background: از این صفحه برای تغییر رنگ پس‌زمینه تصویر استفاده می‌شود و تنها برای تصویر با رنگ‌های شفاف کاربرد دارد.

Hyperlink: از این صفحه برای ایجاد لینک به تصویر یا سایت استفاده می‌شود.

Picture: در مواقعی که تصویر Link شده باشد از این صفحه برای معکوس کردن تصویر استفاده می‌شود تا مکان اصلی فایل را نشان دهد.

Macro: این صفحه به ما اجازه می‌دهد تا یک ماکرو را به تصویر پیوست بزنیم. ماکروها را می‌توانیم از بین موارد پیش‌فرض انتخاب کنیم یا ماکروی مورد نظر خود را وارد کنیم.

حذف تصویر

برای حذف کردن تصویر عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- روی تصویر کلیک می‌کنیم تا دسته‌های سبزرنگ تغییر ابعاد نمایان شوند.

۲- کلید Delete را از صفحه کلید فشار می‌دهیم.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت دهم، اشیای گرافیکی اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


تیر ۱۶ ۱۳۹۷

آموزش رایتر: قسمت نهم، کار با جدول

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش از سری آموزش‌های نرم‌افزار لیبره‌آفیس رایتر به چگونگی کار با جدول خواهیم پرداخت.

آشنایی و ساخت جدول

در بعضی مواقع در سندمان نیاز به رسم جداول گوناگون هست. برای انجام این کار مسیر Table>Insert table را انتخاب می‌کنیم.

در پنجره باز شده در قسمت General تعداد ستون و سطر جدول و نام آن را وارد می‌کنیم.

در قسمت Options سرصفحه را فعال یا غیرفعال می‌کنیم، گزینه بعد تنظیمات مربوط به رنگ، ضخامت را انجام می‌دهد. به هر یک از خانه‌های جدول سلول گفته می‌شود.

ویرایش جدول

برای انتخاب سلول، ستون یا ردیف از منوی Table>Select استفاده می‌کنیم.

در منوی بالای صفحه Table>Insert امکان اضافه کردن یک ردیف (Row) و یا یک ستون (Columns) وجود دارد و در منوی Table>Delete امکان حذف ردیف و ستونی را که انتخاب کرده‌ایم وجود دارد.

برای تبدیل چند سلول به یک سلول، سلول‌های مورد نظر را در جدول انتخاب کرده سپس در منوی Table>Merge Cells را انتخاب می‌کنیم. برای تبدیل یک سلول به چند سلول در منوی اصلی Table > Split Cells را که انتخاب می‌کنیم و تنظیمات زیر را در کادر محاوره‌ای Split Cells انجام می‌دهیم:

Split Cell Into: تعداد تقسیمات سلول

Horizontally: تقسیمات برای ردیف

Vertically: تقسیمات برای ستون

برای جداسازی بخشی از جدول به عنوان جدولی مجزا فرمان Table>Split Table را اجرا می‌کنیم تا کادر محاوره‌ای Split Table باز شود و تنظیمات زیر را انجام می‌دهیم:

Copy heading: کپی کردن سرجدول

Copy heading: سرجدول شخصی

No Heading: جدول بدون سرجدول

برای تبدیل دو جدول به یک جدول Table>Merge Table را اجرا می‌کنیم. دو جدول ادغام شده از نظر خصوصیات ظاهری یکسان خواهند بود.

اگر فاصله بین دو جدول را حذف کنیم دو جدول به هم متصل خواهند شد.

قالب‌بندی جدول

برای تغییرات رنگ جدول Table>Auto Format را انتخاب می‌کنیم. در کادر محاوره‌ای Auto Format مواردی که مدنظر است را برای اعمال انتخاب می‌کنیم.

برای قالب‌بندی کادر جدول از Table>Properties و زبانه Border استفاده می‌کنیم تا کادر محاوره‌ای Border باز شود و تنظیمات زیر را انجام می‌دهیم:

در بخش Default تعیین می‌کنیم در کدامین قسمت از جدول خطوط نمایش داده شوند.

بخش Line ویژگی خطوط جدول را تعیین می‌کنیم.

در بخش Style نوع خطوط را مشخص می‌کنیم.

در بخش Width ضخامت خط را تنظیم می‌کنیم.

با استفاده از Color رنگ خطوط را مشخص می‌کنیم.

در بخش Spacing to Contents فاصله متنی که در جدول قرار می‌دهیم را تعیین می‌کنیم.

بخش Shadow Style برای تنظیم سایه استفاده می‌کنیم.

برای تنظیم رنگ زمینه سلول‌ها جدول از فرمان Table>Properties و زبانه Background استفاده می‌کنیم تا کادر محاوره‌ای Background باز شود و تنظیمات زیر را انجام می‌دهیم:

انتخاب گزینه Graphic برای اعمال یک تصویر به سلول، ردیف یا جدول می‌باشد.

انتخاب گزینه Color برای اعمال رنگ به سلول، ردیف یا جدول می‌باشد.

تنظیمات جدول

برای تبدیل یک متن به جدول و یا بالعکس Table>Convert را اجرا می‌کنیم.

گزینه Text to Table متن را به جدول و گزینه Table to Text جدول را به متن تبدیل می‌کند.

برای مرتب کردن داده‌های جدول از Table>Sort استفاده می‌کنیم.

برای تنظیم خصوصیات جدول از Table>Properties استفاده می‌کنیم تا کادر محاوره‌ای Properties باز شود و تنظیمات زیر را انجام می‌دهیم.

در کادر Name نام جدول را مشخص می‌کنیم.

برای ترازبندی جدول در صفحه از گزینه‌های Alignment استفاده می‌کنیم، مثلاً با انتخاب گزینه Center جدول در وسط صفحه قرار خواهد گرفت.

برای تغییر ابعاد ستون‌ها از Table>Properties و زبانه Columns استفاده می‌کنیم تا کادر محاوره‌ای Columns باز شود. در این کادر اندازه هر یک از ستون‌های جدول را که می‌توانیم تعیین می‌کنیم.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت نهم، کار با جدول اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


تیر ۱۲ ۱۳۹۷

آموزش رایتر: قسمت هشتم، صفحه‌آرایی

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش به تفصیل به چگونگی صفحه‌آرایی در لیبره‌آفیس رایتر خواهیم پرداخت.

استفاده از توقف پرش‌ها

برای چیدمان ستونی داده‌ها، گرچه می‌توانیم از جداول استفاده کنیم ولی گاهی این چیدمان باید ساده انجام شود. برای تعریف توقف پرش در سبک پاراگراف از Format>Paragraph و زبانه Tab استفاده می‌کنیم.

برای ایجاد یک توقف پرش جدید مراحل زیر را انجام می‌دهیم:

– در لیست Position محل مورد نظر برای درج توقف پرش را درج می‌کنیم.

– در بخش Type نحوه چینش ستون داده‌ها (چپ، راست، مرکز، اعشاری) را مشخص می‌کنیم.

در بخش Fill Character کاراکترهایی که بین توقف پرش‌ها درج می‌شود را مشخص می‌کنیم.

– برای حذف یک توقف پرش آن را در لیست Position انتخاب و دکمه Delete را می‌فشاریم، همانطور که در شکل زیر نشان داده‌ایم:

گلوله‌گذاری و شماره‌گذاری

برای این کار دو روش وجود دارد:

– بر روی Bullets On/Off یا Numbering On/Off در نوار ابزار استاندارد کلیک می‌کنیم.

– مسیر Format>Bullet and Numbering را انتخاب می‌کنیم.

برای ایجاد گلوله‌گذاری و شماره‌گذاری تو در تو به‌صورت زیر عمل می‌کنیم:

پاراگراف مورد نظر را انتخاب می‌کنیم سپس آن را گلوله‌گذاری می‌کنیم. سپس با فشردن کلید Enter به خط بعد می‌رویم. حال با فشردن کلید Tab  از صفحه‌کلید خط را زیرمجموعه خط بالا می‌کنیم.

برای ایجاد تنظیمات بیشتر و انتخاب سبک‌های مختلف به مسیر Format>Bullet and Numbering می‌رویم. همانطور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم:

سربرگ Bullets و Numbering Type انواع مختلف گلوله و شماره را نشان می‌دهد.

سربرگ Outline انواع مختلف برای گلوله و شماره‌گذاری تو در تو را نشان می‌دهد. همانطور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم.

سربرگ Image نیز از تصاویر برای این کار استفاده می‌شود که انواع مختلف آن را نشان می‌دهد.

سربرگ Position: تعیین موقعیت متن از گلوله‌ها و محل قرارگیری آن‌ها در این بخش مشخص می‌شود.

سربرگ Option: سطحی را قصد اعمال تغییرات در آن داریم را مشخص می‌کنیم. سپس آن را قالب‌بندی می‌کنیم.

Level: با کلیک روی سطح مورد نظر، به حالت انتخاب شده درمی‌آید.

Numbering: امکان انتخاب سبک برای سطحی که انتخاب شده در اختیار قرار می‌دهد. بعضی موارد در جدول را نشان داده‌ایم.

Bullet: برای افزودن یک گلوله به ابتدای خط است. پس از انتخاب این گزینه امکان انتخاب نوع نویسه وجود دارد.

Linked Graphics: برای نمایش یک تصویر برای گلوله است.

None: گلوله را حذف می‌کند.

Character Styles: سبک نویسه را از لیست انتخاب می‌کنیم.

Show Sublevels: شماره سطحی را که در سبک وجود دارد نمایش می‌دهد.

Before: یک کاراکتر یا متن را برای نمایش در مقابل عدد در لیست وارد می‌کنیم.

After: یک کاراکتر یا متن را برای نمایش در پشت عدد در لیست وارد می‌کنیم.

Start at: عدد شروع شماره‌گذاری برای سطح فعلی را نمایش می‌دهد.

استفاده از کادر و پس‌زمینه

ما می‌توانیم برای یک پاراگراف پس‌زمینه و کادر مشخص کنیم. برای اعمال کادر و و پس‌زمینه از Format>Paragraph زبانه Area و Borders استفاده می‌کنیم. همانطور که در تصویر زیر نشان داده شده است:

به‌کارگیری سبک‌ها

اکثر مردم برای نوشتن اسناد بر طبق ویژگی‌های فیزیکی استفاده می‌کنند. به‌عنوان مثال ما اندازه، فونت و وزن را (برای مثال IRRoya 12pt) برای سندمان انتخاب می‌کنیم.

سبک‌ها دارای ویژگی‌های منطقی هستند و ما هر روز از آن‌ها استفاده می‌کنیم. سبک‌های LibreOffice راهی برای انجام یک الگوی رفتاری بر روی سندمان هست.

چرا از سبک‌ها استفاده می‌کنیم؟

سبک‌ها به بهبود ثبات در یک سند کمک می‌کنند. همچنین قالب‌بندی را به آسانی تغییر می‌دهند. به عنوان مثال، ما ممکن است تصمیم بگیریم که دندانه همه پاراگراف‌ها و یا فونت تمام عناوین را تغییر دهیم. برای یک سند طولانی، این کار می‌تواند گران‌قیمت باشد. اما Styleها می‌توانند این کار را به آسانی انجام دهند.

دسته‌بندی‌های سبک

نرم‌افزار LibreOffice Writer پنج دسته سبک دارد که عبارتند از:

Paragraph Styles: بر همه پاراگراف‌هایی که با این سبک نشان داده شده است، تاثیر می‌گذارد.

Character Styles: بر یک بلوک از متن به جای یک پاراگراف تاثیر می‌گذارد.

Page Styles: بر قالب‌بندی صفحه (سایز صفحه، ترازبندی و مانند آن) تاثیر می‌گذارد.

Frame Styles: بر قالب‌بندی و گرافیک‌ها تاثیر می‌گذارد.

List Styles: بر خطوط کلی، لیست‌های شماره‌گذاری شده و لیست‌های گلوله‌گذاری تاثیر می‌گذارد.

پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی

برای مشاهده این پنجره دو روش وجود دارد:

– مسیر Format>Styles and Formatting را انتخاب می‌کنیم.

– کلید F11 از صفحه‌کلید را فشار می‌دهیم.

همانطور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم:

اصول انتخاب سبک

پنجره Styles and Formatting را باز می‌کنیم. برای اینکه به یک پاراگراف سبک بدهیم ابتدا آن را انتخاب می‌کنیم، سپس در پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی بر روی سبک مورد نظر دو بار کلیک می‌کنیم.

ساخت سبک جدید

برای ایجاد سبک جدید ابتدا بر روی گزینه New Style from Selection کلیک می‌کنیم. همانطور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم:

در پنجره باز شده نام سبک دلخواه را وارد می‌کنیم و بر روی OK کلیک می‌کنیم. همان‌طور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم:

سپس در پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی بر روی نامی که انتخاب کرده‌اید کلیک راست کرده و گزینه Modify را انتخاب می‌کنیم و تنظیمات دلخواه را انجام می‌دهیم.

سربرگ Organizer: همانطور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم:

اعمال کردن سبک‌ها

از دو روش می‌توان این کار را انجام داد:

– بر روی متن مورد نظر کلیک کرده و در پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی، سبک مورد نظر را انتخاب می‌کنیم.

– پاراگراف مورد نظر را انتخاب کرده و در لیست کشویی Apply Style در نوار ابزار استاندارد سبک مورد نظر را انتخاب می‌کنیم. همانطور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم:

استفاده کردن از قالب قلم‌مو

ما می‌توانیم سبک دلخواه را در دیگر پاراگراف‌ها یا گروهی دیگر اعمال کنیم. برای این کار پاراگراف مورد نظر را انتخاب می‌کنیم. بر روی آیکون قلم‌مو در نواز ابزار استاندارد کلیک می‌کنیم. سپس قلم‌مو را به پاراگراف مورد نظر اعمال می‌کنیم. برای اینکه از قلم‌مو در چندین پاراگراف استفاده کنیم می‌بایست بر روی آیکون قلم‌مو دو بار کلیک کنیم.

اعمال کردن سبک‌های کاراکتر

برای این کار در پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی بر روی گزینه Character Style کلیک می‌کنیم و سبک مورد نظر را انتخاب می‌کنیم. همان‌طور که در تصویر زیر نشان داده‌ایم:

استفاده کردن از سبک‌های صفحه

در پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی بر روی آیکون Page Style کلیک می‌کنیم و سبک مورد نظر را انتخاب می‌کنیم:

سبک‌های لیست

سبک‌های لیستی ویژگی‌هایی مانند تورفتگی، شماره سبک (برای مثال ۱،۲،۳؛ A, B, C یا گلوله‌ها) را تعریف می‌کند و بعد از شماره‌گذاری، نشانه‌گذاری می‌کنیم.

در پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی بر روی آیکون List Style کلیک می‌کنیم و سبک مورد نظر را انتخاب می‌کنیم.

اصلاح سبک‌ها

برای اصلاح سبک‌ها می‌بایست بر روی سبک مورد نظر کلیک راست کرده و گزینه Modify را انتخاب می‌کنیم:

انتخاب کردن سبک پاراگراف برای سطوح طرح

برای انتخاب هر سطح از مسیر Tools>Outline Numbering کادر محاوره‌ای شماره‌گذاری چندسطحی را انتخاب می‌کنیم.

  1. در لیست Level سطح را انتخاب می‌کنیم.
  2. در منوی Paragraph Style سبک مربوط به سطح را انتخاب می‌کنیم.

ایجاد کردن سبک‌های سفارشی

برای این کار می‌بایست از گزینه New Style from Selection در پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی استفاده کنیم.

کادر محاوره‌ای سبک

بر روی پنجره سبک‌ها و قالب‌بندی کلیک راست کرده و گزینه New را انتخاب می‌کنیم. کادر محاوره‌ای سبک باز می‌شود.

کادر محاوره‌ای وابسته به نوع سبکی که انتخاب می‌کنیم نمایش داده می‌شود. عمدتاً کادر محاوره‌ای سبک‌ها شبیه به هم هستند.

ایجاد کردن سبک پیوند داده شده

برای ایجاد یک سبک پیوند داده شده، می‌توانیم یک سبک والد دیگریی را (که به یک سبک مرتبط شده) در صفحه Organizer از کادر محاوره‌ای مشخص کنیم.

انتخاب کردن زبان برای سبک پاراگراف

زبانی که برای سند انتخاب می‌کنیم در مسیر Tools>Option>Language می‌باشد. برای انتخاب زبان سبک ابتدا به پنجره Paragraph Style می‌رویم در سربرگ Font می‌توانیم زبان مورد نظر را انتخاب کنیم.

ستون‌های روزنامه‌ای

در نرم‌افزار Writer ما می‌توانیم سبک و یا صفحه چندستونه داشته باشیم. برای این کار مسیر Format>Columns را انتخاب می‌کنیم.

مشخص کردن تعداد ستون‌ها

ابتدا پنجره Columns را باز می‌کنیم. در قسمت Setting تعداد ستون را با عدد مشخص می‌کنیم.

بخش Width and Spacing مربوط به قالب‌بندی عرض ستون و فاصله‌گذاری می‌باشد. در اینجا بهتر است که از گزینهAutoWith  استفاده کنیم.

بخش Separator Line مربوط به تنظیمات سبک و رنگ‌بندی مرز بین ستون‌ها می‌باشد.

بازگشت به طرح تک ستون

برای بازگشت به حالت اولیه پنجره Columns را باز می‌کنیم و در قسمت Setting تعداد ستون را به عدد ۱ کاهش می‌دهیم.

ساخت الگو

یک الگو، یک مدل سندی است که برای ایجاد سندهای دیگر از آن استفاده می‌شود. برای مثال می‌توانیم برای گزارش‌های تجاری که آرم شرکتمان را در صفحه اول دارند یک الگو ایجاد کنیم. سند جدیدی که از این الگو ایجاد شده است، آرم شرکت ما را در صفحه اول آن در بر خواهد داشت.

استفاده از یک الگو برای ایجاد یک سند

برای استفاده از یک الگو عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- پنجره Template Manager را از مسیر File>New>Template باز می‌کنیم.

۲- از میان سربرگ‌ها سندها را انتخاب می‌کنیم.

۳- بر روی پوشه شامل الگوی مورد نظر دو بار کلیک می‌کنیم.

۴- الگوی مورد نظر را انتخاب می‌کنیم.

۵- با دو بار کلیک بر روی الگوی مورد نظر یک سند جدید بر اساس الگو ایجاد می‌شود.

ایجاد یک الگو

دو روش برای ایجاد الگو وجود دارد:

استفاده از یک سند

برای ایجاد یک الگو با استفاده از سند عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

– سند جدید را باز می‌کنیم.

– محتوا و سبک‌های دلخواه را اضافه می‌کنیم.

– از منو File>Templates>Save as Template پنجره Template Manager را باز می‌کنیم.

– پوشه My Template را انتخاب می‌کنیم.

– گزینه Save را انتخاب می‌کنیم.

– یک نام برای الگو انتخاب می‌کنیم.

ایجاد یک الگو با استفاده از یک Wizard

از ویزارد برای ایجاد الگو برای نامه‌ها، فکس‌ها و صورتجلسه‌ها استفاده می‌شود.

برای ایجاد الگو از طریق ویزارد عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

– به مسیر File>Wizards می‌رویم.

– نوع الگو دلخواه را انتخاب می‌کنیم.

– برای تنظیم نام فایل و تغییر مسیر، دکمه Path را انتخاب می‌کنیم.

ویرایش یک الگو

برای ویرایش یک الگو عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- مسیر File>New>Templates را انتخاب می‌کنیم.

۲- الگویی که می‌خواهیم ویرایش کنیم را با یک بار کلیک بر روی آن انتخاب می‌کنیم.

۳- الگو را همان‌طوری که هر سندی که ویرایش می‌کنیم نیز ویرایش می‌کنیم.

نصب مجموعه‌ای از الگوها

یک راه آسان برای نصب مجموعه‌ای از الگوها به عنوان افزونه Extension Manager می‌باشد.

برای انجام این کار عملیات زیر را انجام می‌دهیم:

۱- بسته پسوند (OXT file) را دانلود می‌کنیم و آن را در هر جایی از رایانه ذخیره می‌کنیم.

۲- در نرم‌افزار writer مسیر Tools>Extension Manager را انتخاب می‌کنیم.

۳- گزینه Add را انتخاب می‌کنیم.

۴- بسته الگویی که می‌خواهید نصب کنید را پیدا و آن را انتخاب می‌کنیم.

۵- زمانی که بسته نصب شد لیست الگو را می‌توانیم از مسیر File>New>Templates مشاهده کنیم.

تنظیم الگو پیش‌فرض

برای انجام این کار وارد پنجره Template می‌شویم، الگویی که می‌خواهیم به عنوان الگوی پیش‌فرض انتخاب شود را انتخاب می‌کنیم و از آیکون‌های بالای صفحه Set as Default را انتخاب می‌کنیم.

سازماندهی الگوها

در نرم‌افزار واژه‌پرداز می‌توانیم الگوها را براساس نوع آن‌ها سازماندهی کنیم. به‌طور مثال می‌توانیم هر کدام از دسته‌ها را در یک پوشه مخصوص بگذاریم. کارهایی از قبیل حذف، اصلاح و جابه‌جایی الگوها می‌تواند ما را در سازماندهی الگوها یاری دهد.

سرصفحه و پاصفحه

سرصفحه‌ها و پاصفحه‌ها بخش‌هایی از یک سند هستند که همیشه در صفحه ظاهر می‌شوند. به‌طور معمول، سرصفحه عنوان و نام فصل را نشان می‌دهد.

سرصفحه‌ها همچنین می‌توانند از طریق نوارمنو با انتخاب گزینه Insert>Header>[Page Style] ایجاد شوند. زیرمنو، سبک‌های صفحه استفاده شده در سندتان را لیست می‌کند. به‌علاوه، می‌توانیم سبک‌هایی که می‌خواهیم سرصفحه در آن ایجاد شود را انتخاب کنیم.

بسته به آن که کدام گزینه را انتخاب کنیم، یک منطقه در بالا یا پایین یک صفحه ظاهر می‌شود. در این بخش می‌توانیم متن و گرافیک‌هایی که در هر صفحه ظاهر می‌شوند را وارد کنیم مگر آنکه محتویات یکسانی در صفحه اول انتخاب شده باشند.

بخش‌هایی از قبیل عنوان‌های سند، عنوان‌های فصل و شماره‌های صفحه که اغلب در سرصفحه‌ها و پاصفحه‌ها قرار می‌گیرند به‌وسیله فیلدها اضافه می‌شوند. به این ترتیب، اگر برخی چیزها تغییر کنند، سرصفحه‌ها و پاصفحه‌ها همه به‌طور خودکار روزآمد می‌شوند.

تنظیم کردن شماره‌گذاری سرصفحه

یکی از ساده‌ترین موارد، داشتن شماره صفحه در بالای هر صفحه است. برای انجام این کار، مکان‌نما را در سرصفحه قرار می‌دهیم و گزینه Insert>Fields>Page Number را انتخاب می‌کنیم. در حال حاضر در هر صفحه یک شماره صفحه درج خواهد شد.

پاورقی

برای اضافه کردن پاورقی مکان‌نما را در جایی که می‌خواهیم یادداشت قرار بگیرد قرار می‌دهیم سپس از منو Insert>Footnote/Endnote در نوارمنو پنجره Footnote/Endnote را باز می‌کنیم.

بدون تغییر بر روی دکمه OK کلیک می‌کنیم. در پایین صفحه کادری ایجاد می‌شود که متن مورد نظر را تایپ می‌کنیم.

درج برش

در بسیاری از اسناد، ممکن است بخواهیم متن صفحه قبل از رسیدن به انتهای صفحه، به صفحه بعدی منتقل شود.

برای برش یک صفحه مکان‌نما را در مکان مناسب قرار داده و مراحل زیر را انجام می‌دهیم:

۱- گزینه Insert>Manual Break را انتخاب می‌کنیم تا کادر محاوره‌‌ای Insert break باز شود.

۲- در قسمت Type، گزینه Page Break و در قسمت Style، به‌طور پیش‌فرض گزینه [None] را انتخاب می‌کنیم.

۳- گزینه OK را کلیک می‌کنیم تا پاراگراف در ابتدای صفحه بعد قرار گیرد.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت هشتم، صفحه‌آرایی اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


تیر ۱۰ ۱۳۹۷

آموزش رایتر: قسمت هفتم، قالب‌بندی

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش به چگونگی قالب‌بندی صفحات به تفصیل خواهیم پرداخت.

به‌کارگیری قلم (Font)

برای تغییر قلم متن بعد از انتخاب متن مورد نظر از نوار ابزار قالب‌بندی منوی Font قلم مورد نظر را انتخاب می‌کنیم، همانطور که در تصویر زیر نشان داده شده است.

به‌کارگیری سبک قلم (Font Effect)

برای مشخص نمودن واژه‌های مهم در متن می‌توانیم از سبک‌های قلم استفاده کنیم، برای این منظور واژه‌های مورد نظر را انتخاب و یکی از سبک‌ها را از نوار ابزار قالب‌بندی انتخاب می‌کنیم.

قالب‌بندی پاراگراف

در ابتدا باید قالب‌بندی زبان پاراگراف‌ها را مشخص نمود. اگر زبان طرح Asian یا Complex Text فعال شده باشد دو دکمه Right-to-Left و Left-to-Right در نوار قالب‌بندی در دسترس‌اند.

برای حذف قالب‌بندی‌های می‌توان بر روی متن مورد نظر کلیک راست کرده و گزینه Clear Direct Formatting را انتخاب نمود یا از کلیدهای Ctrl+M استفاده کرد.

در نوار قالب‌بندی دکمه‌هایی جهت قالب‌بندی پاراگراف‌ها وجود دارد مانند: ترازبندی، فاصله بین خطوط، سبک قلم و انتخاب رنگ.

گزینه‌های ترازبندی متن

این گزینه‌ها در زبانه Alignment از کادر محاوره‌ای Paragraph کنترل می‌شوند. با انتخاب مسیر Format > Paragraph از نوار Menu یا بر روی پاراگراف کلیک راست کرده و فرمان Paragraph را انتخاب می‌کنیم.

از صفحه تراز برای تغییر تراز افقی از متن استفاده می‌کنیم، بین Center، Right، Left و Justified انتخاب کنید. نتایج حاصل از این انتخاب در پنجره پیش‌نمایش در سمت راست صفحه نشان داده شده است.

Justified زمانی که از متن‌هایی که از دو طرف ترازبندی شده‌اند استفاده می‌کنیم، خط آخر در حالت پیش‌فرض به سمت چپ ترازبندی می‌شود. اگر چه می‌توانیم خط آخر پاراگراف را به مرکز، ترازبندی کنیم یا اینکه اینگونه توجیه کنیم که فضاهای بین کلمات به منظور پر کردن همه خطوط پر شود. اگر گزینه Expand single word را انتخاب کنیم. بعد از آن هر موقع که آخرین خط از پاراگرافی که وسط‌چین است تنها دارای یک کلمه در انتهای پاراگراف باشد. برای درج شدن این کلمه فضای بین کاراکترها کشیده می‌شود. بنابراین تمام طول خط کشیده می‌شود.

زمانی‌که ترازبندی Justified را انتخاب می‌کنیم، می‌توانیم تصمیم بگیریم که چگونه Writer باید آخرین خط از پاراگراف را درمان کند. به‌طور پیش‌فرض، Writer در آخرین خط به سمت چپ را ترازبندی می‌کند اما می‌توانیم تراز آن را برای مرکز و یا برای تورفتگی (به این معنی که کلمات در خط آخر به منظور اشغال کامل فاصله آن، فاصله‌ای را ایجاد خواهد کرد). اگر شما برای آخرین خط تورفتگی را انتخاب کرده باشید گزینه Expand single word برای آخرین خط انتخاب کنید و پس از آن هر زمان که آخرین خط یک پارگراف یک کلمه باشد، این کلمه را با قرار دادن فضاهای بین کاراکترها کشیده می‌شود به‌طوری که طول کامل خط را اشغال می‌کنید.

تنظیمات مربوط به Indent&Spacing

برای مشاهده پنجره Indent&Spacing ابتدا بر روی متن کلیک راست کرده و گزینه Edit Paragraph Style را انتخاب می‌کنیم. در پنجره Paragraph Style سربرگ Indent&Spacing را انتخاب می‌کنیم.

۱- بخش Indents

مقدار حاشیه سمت راست و چپ صفحه و پاراگراف را مشخص می‌کند.

Before text: حاشیه سمت چپ از صفحه و بخشی از ناحیه پاراگراف را کنترل می‌کند.

After text: حاشیه سمت راست از صفحه و بخشی از ناحیه پاراگراف را کنترل می‌کند.

First line: در این قسمت میزان انحراف کادر از خط اول پاراگراف نسبت به حاشیه آن را وارد می‌کنیم. اگر مثبت باشد مقدار تورفتگی را افزایش می‌دهد و بالعکس.

Automatic: فعال کردن این گزینه اجازه می‌دهد تا واژه‌پرداز به‌طور خودکار مقدار تورفتگی را از خط اول کنترل کند. این مقدار بر اساس اندازه فونت و پارامترهای دیگر کنترل می‌شود.

۲- بخش Spacing

مقدار فضای بین پاراگراف‌ها را مشخص می‌کند.

Above paragraph: مقدار فضای انتخاب شده در بالای پاراگراف را وارد می‌کنیم.

Blow paragraph: مقدار فضای انتخاب شده در پایین پاراگراف را وارد می‌کنیم.

Don’t add space between paragraphs of the same style: با فعال کردن این گزینه فضای قبل و بعد پاراگرافی که در زیر همان سبک قرار دارد را مشخص می‌کند.

۳- بخش Line spacing

مقدار فضای بین خطوط پاراگراف را مشخص می‌کند.

Single: به‌طور پیش‌فرض بر اساس اندازه فونت به‌صورت خودکار فاصله خط را به پاراگراف اعمال می‌کند.

Line 1.5: فاصله خطوط به اندازه ۵/۱ را تنظیم می‌کند.

Double: فاصله خط را به دو خط تقسیم می‌کند.

Proportional: با انتخاب این گزینه کادر متن روبروی آن فعال می‌شود و می‌توانیم درصد وارد کنیم. ۱۰۰ درصد به معنی یک خط فاصله و ۲۰۰ درصد به معنی دو خط فاصله می‌باشد.

At Least: حداقل فاصله خطوط در کادر را تنظیم می‌کند.

Leading: ارتفاع را از فضای عمودی بین خطوط با وارد کردن یک مقدار در کادر روبرو کنترل می‌کنیم.

Fixed: مقدار فاصله دقیق بین خطوط را تعیین می‌کند.

گزینه‌های جریان متن برای سبک‌های پاراگراف

برای مشاهده پنجره Text Flow ابتدا بر روی متن کلیک راست کرده و گزینه Edit Paragraph Style را انتخاب می‌کنیم. در پنجره Paragraph Style سربرگ Text Flow را انتخاب می‌کنیم.

این پنجره از سه بخش تشکیل شده است:

۱- بخش Hyphenation

با فعال کردن گزینه Automatically سه گزینه برای ما روشن می‌شود:

Characters at line end: حداقل تعداد نویسه که قبل از خط آخر وارد می‌کنیم.

Characters at line begin: حداقل تعداد نویسه که در ابتدای خط بعد از خط فاصله وارد می‌کنیم.

Maximum number of consecutive hyphens: حداکثر تعداد خط‌های متوالی است که می‌توانیم خط تیره را وارد کنیم.

۲- بخش Breaks

با فعال کردن گزینه Insert نوع شکستی که می‌خواهیم در کادر اعمال شود را انتخاب می‌کنیم:

Type: نوع شکستی که می‌خواهیم را انتخاب می‌کنیم.

Position: مکان مورد نظر برای شکستن را انتخاب می‌کنیم.

With Page Style: با فعال کردن این گزینه سبک صفحه را پس از شکست انتخاب می‌کنیم.

Page Style: قالب‌بندی را برای صفحه اول پس از شکست را می‌توانیم انتخاب کنیم.

Page number: شماره صفحه‌ای که می‌خواهیم بعد از شکست تنظیمات اعمال شود را وارد می‌کنیم. برای انتخاب شماره صفحه فعلی صفر را وارد می‌کنیم.

۳- بخش Options

این بخش تنظیمات را زمانی که یک پاراگراف در پایین صفحه مناسب نیست را اعمال و کنترل می‌کند.

Do not split paragraph: با فعال کردن این گزینه هیچ‌گاه پاراگراف در دو صفحه تقسیم نمی‌شود. اگر در پایین صفحه مناسب نباشد کل پاراگراف را به بالای صفحه بعد منتقل می‌کند.

Keep with next paragraph: برای سرصفحه مناسب می‌باشد. هنگام شکستن پاراگراف کنونی و پاراگراف زیرین خود را نگه می‌دارد.

Orphan control: آخرین خط از پاراگراف را در بالای صفحه بعدی یا ستون نمایان می‌کند.

نکته: دو گزینه آخر اجازه می‌دهد تا پاراگراف به صفحات یا ستون‌های هم‌راستا تقسیم شوند. اما حداقل به دو یا بیشتر از دو خط با هم در ابتدا یا انتهای صفحه یا ستون نیاز دارند.

قالب‌بندی خودکار

اگر در خطوط افقی بیشتر از سه تا خط فاصله (—) یا علامت مساوی (===) را در یک خط داشته باشیم و سپس کلید Enter را وارد کنیم این علایم به خط تبدیل می‌شود و برای تنظیمات خودکار مسیر Format>AutoCorrect انتخاب می‌کنیم.

قالب‌بندی صفحه

اولین نکته در صفحه‌آرایی، مشخص نمودن ابعاد و حاشیه‌های کاغذ می‌باشد. برای این کار از منوی Format>Page استفاده می‌کنیم.

در این پنجره محاوره‌ای، در قسمت Paper Format می‌توانیم ابعاد کاغذ را تعیین کنیم؛ مثلاً A4 یا A5.

در قسمت Margins می‌توانیم تنظیمات حاشیه‌ها را انجام دهیم.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت هفتم، قالب‌بندی اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


خرداد ۲۱ ۱۳۹۷

آموزش خط فرمان: قسمت هشتم، Pipeline

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

توانایی خواندن اطلاعات از ورودی استاندارد و ارسال آن به خروجی استاندارد با یک ویژگی Shell به نام Pipeline یا کاراکتر خط عمودی | ایجاد شده است.

با استفاده از عملگر خط عمودی، خروجی استاندارد یک فرمان به داخل ورودی استاندارد فرمانی دیگر ریخته می‌شود.

به عنوان مثال

command 1 | command 2

با این کار فرمان اول هر خروجی که داشته باشد به داخل ورودی فرمان دوم ریخته می‌شود. برای توضیح کامل آن از فرمان less استفاده می‌شود. فرمان less فرمانی است که ورودی استاندارد را قبول می‌کند. برای توضیح کامل آن از فرمان less استفاده می‌گردد. فرمان less فرمانی است که ورودی استاندارد را قبول می‌کند.

می‌توان از فرمان less برای نمایش صفحه به صفحه خروجی هر فرمانی استفاده نمود. به عنوان مثال:

ملاحظه می‌شود با استفاده از علامت پایپ | خروجی فرمان ls –l /usr/bin را به داخل ورودی فرمان less ریخته شده است.

فیلترها

پایپ‌لاین اغلب برای انجام عملیات‌های پیچیده بر روی داده استفاده می‌شود. ممکن است که چندین فرمان را با استفاده از پایپ‌لاین به هم متصل شود. فرمان‌هایی که به این شیوه استفاده می‌شوند را فیلتر می‌نامند. فیلترها ورودی را دریافت کرده آن را تغییر داده و سپس در خروجی نمایش می‌دهند. اولین فیلتری که امتحان خواهد شد sort می‌باشد. تصور نمایید که می‌خواهیم یک لیست ترکیبی از برنامه‌های اجرایی /bin و /usr/bin ایجاد کرده و آن‌ها را مرتب کنیم و لیست را نمایش دهیم:

از آنجایی که ما دو پوشه /bin و /usr/bin را تعیین کرده‌ایم خروجی فرمان ls از دو لیست مرتب شده، یکی برای هر شاخه، ولی با اضافه کردن فیلتر sort با استفاده از پایپ‌لاین، داده در لیست مرتب شده نمایش داده می‌شود.

فرمان uniq – گزارش یا حذف خطوط تکراری

فرمان uniq همان‌طور که از نام آن برمی‌آید (به معنی یگانه و منحصر به فرد) با خطوط تکراری مشکل دارد. فرمان uniq اغلب در کنار sort به کار می‌رود. فرمان uniq یک لیست مرتب شده از داده‌ها را از ورودی استاندارد یا یک آرگومان نام فایل قبول می‌کند، و به صورت پیش‌فرض هر خط تکراری موجود در لیست را حذف می‌کند. پس برای اینکه مطمئن شویم لیست ما هیچ مورد تکراری ندارد (که در این مورد که مثال می‌زنیم نام برنامه‌هاست که در هر دو پوشه /bin و /usr/bin وجود دارد) بایستی فرمان uniq را به پایپ‌لاین‌های خود اضافه نمود:

در این مثال از فرمان uniq برای حذف هر مورد اضافی از خروجی فرمان sort استفاده شده است. اگر به جای حذف بخواهیم لیست موارد تکراری را مشاهده کنیم می‌توان از گزینه –d استفاده نمود:

فرمان wc – نمایش تعداد بایت، کلمه و خط

فرمان wc سرنام عبارت Word Count به معنی تعداد کلمات است. این فرمان به منظور نمایش تعداد خطوط، کلمات و بایت‌های موجود در فایل‌ها به کار می‌رود:

در این مورد فرمان، سه شماره را نمایش می‌دهد: تعداد خطوط (۱)، تعداد کلمات (۹) و تعداد بایت‌های موجود (۵۴) در لیست ls-output.txt. همانند فرمان‌های قبلی اگر بدون آرگومان‌های خط فرمان به کار رود، استاندارد ورودی را دریافت می‌کند. گزینه –l خروجی را محدود می‌کند و فقط تعداد خطوط را نشان می‌دهد. اضافه نمودن آن به یک پایپ‌لاین می‌تواند روش خوبی برای شمارش موارد باشد. برای مشاهده تعداد آیتم‌هایی که ما در لیست مرتب وجود دارد می‌توان فرمان زیر را به‌کار برد:

فرمان grep – نمایش خطوطی که الگوی خاصی دارند

grep یک برنامه قدرتمند است که به منظور پیدا کردن الگوی خاص متن در داخل فایل‌ها به کار می‌رود، به این صورت به کار می‌رود:

grep pattern [file...]

وقتی که grep با یک الگو (pattern) در فایل مواجه می‌شود، خطی که آن الگو در داخل آن وجود دارد را در صفحه‌نمایش چاپ می‌کند. الگوهایی که grep می‌تواند داشته باشد ممکن است بسیار پیچیده باشد ولی در حال حاضر چون قصد داریم تمرکز را بر روی آموزش بگذاریم، از موارد ساده استفاده می‌شود. به الگوهای پیشرفته را در درس‌های آینده پرداخته خواهد شد.

فرض کنید که می‌خواهیم همه فایل‌هایی که در داخل لیست برنامه‌ها وجود دارند و دارای کلمه zip در نام خود هستند را پیدا کنیم. چنین جستجویی می‌تواند برای یافتن فایل‌های فشرده کاربردی باشد. مثال زیر گویای مطلب است:

گزینه‌های کاربردی خوبی برای فرمان grep وجود دارد. مثلاً –i که باعث می‌شود grep هنگام اجرا بزرگی و کوچکی حروف را نادیده بگیرد. (معمولاً جستجوها حساس به بزرگی و کوچکی هستند.) همچنین گزینه –v به grep می‌گوید که فقط خطوطی را چاپ کن که با الگو مطابقت ندارند.

head/tail – بخش اول و آخر فایل‌ها را چاپ می‌کند

گاهی اوقات شما همه خروجی یک فرمان را نمی‌خواهید. شاید فقط چند خط اول و یا چند خط آخر خروجی را بخواهید. فرمان head ده خط اول و فرمان tail ده خط آخر از خروجی‌های فرمان را چاپ می‌کند. به‌صورت پیش‌فرض هر دو فرمان، ده خط از متن را چاپ می‌کنند ولی با استفاده از گزینه –n می‌توانید این مقدار را تغییر دهید.

همچنین می‌توان با پایپ‌لاین آن را ترکیب کرد:

tail گزینه‌ای دارد که به شما اجازه می‌دهد تا فایل‌ها را به‌صورت زنده و در زمان واقعی (real time) مشاهده کنید. این ویژگی برای مشاهده پیشرفت و روند فایل‌های log بسیار مفید است. در مثال زیر نگاهی به فایل‌های پیام در مسیر /var/log می‌اندازیم. به این منظور دسترسی Super User نیاز است. چون /var/log/message دارای برخی اطلاعات امنیتی است.

با استفاده از گزینه –f فرمان tail مانیتور فایل را ادامه می‌دهد و زمانی که خطوط جدیدی اضافه گردد، به‌صورت خودکار در لحظه نمایش داده می‌شوند. برای خروج از این حالت Ctrl+C را فشار دهید.

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت هشتم، Pipeline اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


فروردین ۲۸ ۱۳۹۷

آموزش خط فرمان: قسمت هفتم، هدایت و تغییر مسیر

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش یکی از بهترین ویژگی‌های خط فرمان یعنی هدایت و تغییر مسیر I/O را خواهیم آموخت.

I/O Redirection مخفف عبارت Input Output Redirection به معنی هدایت ورودی خروجی می‌باشد و با استفاده از خواهید شد این امکان، می‌توان ورودی و خروجی فرمان‌های لینوکس را به فایل‌ها و از فایل‌ها هدایت نمود و همچنین چندین فرمان قدرتمند ترکیبی ایجاد کرد. به منظور فراگیری این قابلیت در این بخش با فرمان‌های cat، sort، uniq، wc، grep، head و tail آشنا خواهید شد.

خروجی و ورودی استاندارد و خطا

بسیاری از برنامه‌هایی که استفاده می‌کنیم برخی از انواع خروجی‌ها را ایجاد می‌کنند. این خروجی اغلب شامل دو نوع است. اول نتایج برنامه را داریم یعنی داده‌ای که برنامه برای ایجاد آن طراحی شده است. دوم وضعیت و پیام‌های خطا را داریم که وضعیت فعلی برنامه را به ما گزارش می‌کند. اگر فرمانی مانند ls را بررسی کنیم، می‌بینیم که این فرمان نتایج و پیام‌های خطا را بر روی صفحه نمایش می‌دهد.

اگر این ایده که در لینوکس همه چیز فایل است را به یاد بیاوریم می‌بینیم که برنامه‌هایی مثل ls نتایج خود را به درون یک فایل خاص با نام Standard Output (خروجی استاندارد) می‌فرستد و همچنین پیام‌های خطا را به درون یک فایل خاص تحت عنوان Standard Error (خطای استاندارد) می‌فرستند. به صورت پیش‌فرض هر دوی این فایل‌ها به جای ذخیره‌سازی بر روی دیسک به صفحه نمایش لینک می‌شوند.

به‌علاوه بسیاری از برنامه‌ها، ورودی خود را از تسهیلاتی به نام Standard Input (ورودی استاندارد) می‌گیرند. I/O Redirection ما را قادر می‌سازد تا مسیری که خروجی به آن می‌رود و یا مسیری که ورودی از آن می‌آید را تغییر دهیم. به‌صورت عادی خروجی به صفحه‌نمایش هدایت می‌شود و ورودی از صفحه‌کلید می‌آید ولی با استفاده از I/O Redirection می‌توان این حالت پیش‌فرض را تغییر داد.

تغییر مسیر (Redirection) خروجی استاندارد

I/O Redirection به ما اجازه می‌دهد تا مسیری که خروجی می‌رود را دوباره تعریف کنیم. به‌منظور تغییر جهت و هدایت خروجی استاندارد به یک فایل دیگر به جای هدایت به صفحه‌نمایش ما از عملگر هدایت یعنی < استفاده شده و در ادامه آن نام فایل را ذکر می‌کنیم. برای مثال ما می‌توانیم به خط فرمان بگوییم که خروجی فرمان ls را به جای آن که آن را در صفحه نمایش نشان دهد به فایل ls-output.txt بفرستد.

در اینجا ما یک لیست بلند از دایرکتوری /usr/bin ایجاد نموده و نتایج را به فایل ls-output.txt فرستادیم. در ادامه خروجی فرمان را آزمایش می‌کنیم:

اگر محتوای فایل را با فرمان less بررسی کنیم، خواهیم دید که فایل ls-output.txt در واقع حاوی نتایجی از فرمان ls می‌باشد.

در ادامه آزمون هدایت را این بار با کمی پیچیدگی انجام می‌دهیم. نام دایرکتوری را به چیزی که وجود ندارد تغییر می‌دهیم:

یک پیام خطا دریافت نمودیم. این امری کاملاً طبیعی است چرا که دایرکتوری را که وجود ندارد را به آن تخصیص داده‌ایم. ولی چرا پیام خطا به جای اینکه در فایل ls-output.txt ذخیره گردد بر روی صفحه نمایش نشان داده شد؟ پاسخ این است که برنامه ls پیام‌های خطا را به یک خروجی استاندارد ارسال نمی‌کند و از آن جایی که فقط خروجی استاندارد Standard Output را هدایت کردیم نه Standard Error. در نتیجه هنوز پیام‌های خطا در صفحه‌نمایش نشان داده می‌شوند. در آموزش‌های بعدی نحوه هدایت فایل Standard Error را نمایش خواهیم داد ولی قبل از مجدداً نگاهی دوباره به فایل خروجی خود خواهیم انداخت. با فرمان زیر اطلاعات کامل فایل، نمایش داده خواهد شد.

این فایل اکنون اندازه و حجم آن صفر است. به دلیل این که وقتی ما با استفاده از عملگر > هدایت خروجی را انجام می‌دهیم، فایل مقصد همیشه از اول شروع به نوشتن می‌کند. از آن جایی که فرمان ls ما هیچ نتیجه‌ای ایجاد نکرده و فقط یک پیام خطا نمایش داده، عملیات هدایت شروع به نوشتن فایل از اول کرده و سپس به دلیل خطا، نتایج ثبت شده حذف شدند. در واقع هر وقت بخواهیم نتایج فایل را حذف کنیم می‌توانیم از چنین ترفندی استفاده کنیم:

به‌سادگی با به‌کار بردن عملگر هدایت بدون هیچ فرمانی نتایج فایل را حذف می‌کنیم و یک فایل جدید خالی ایجاد می‌کنیم. برای آنکه نتایج حذف نشوند بایستی از عملگر >> برای (Redirection)  استفاده کنیم. به مثال زیر توجه کنید:

با این کار ما نتیجه فرمان را سه بار تکرار کردیم که در نتیجه اندازه فایل سه برابر افزایش می‌یابد.

تغییر مسیر (Redirection) خطای استاندارد

هدایت و تغییر مسیر خطاهای استاندارد فاقد یک عملگر اختصاصی هدایت می‌باشد. به‌منظور هدایت خطاهای استاندارد بایستی به توصیفگر فایل (file descriptor) مراجعه کرد. یک برنامه می‌تواند خروجی را بر روی هر جریان شماره‌گذاری شده فایل، ایجاد کند.

زمانی که ما به سه مورد اول این جریان‌های فایل به عنوان ورودی، خروجی و خطای استاندارد نگاه کنید. شل (Shell) آن‌ها را با توصیفگرهای فایل ۰، ۱ و ۲ اشاره می‌کند. شل علامت‌گذاری برای هدایت فایل‌ها با استفاده از شماره توصیفگر فراهم می‌کند. خوب از آن‌جایی که خطای استاندارد همان فایل توصیفگر شماره ۲ است، می‌توان خطای استاندارد را با این علامت انجام داد:

شماره توصیفگر بلافاصله پیش از عملگر هدایت یعنی > قرار می‌گیرد تا عملیات هدایت خطای استاندارد به فایل ls-error.txt صورت پذیرد.

هدایت خروجی استاندارد و خطای استاندارد به داخل یک فایل

در برخی مواقع نیاز می‌شود همه خروجی فرمان‌ها را به داخل یک فایل مجزا بریزیم. برای انجام این کار بایستی هم خطای استاندارد و هم خروجی استاندارد را به صورت همزمان هدایت (Redirect) کرد. به این منظور دو روش وجود دارد. روش اول روش رسمی است که بر روی نسخه‌های قدیمی شل (Shell) هم کار می‌کند:

با استفاده از این متد، به صورت همرمان دو Redirect را انجام دادیم. اول خروجی استاندارد را به داخل فایل ls-output.txt ریختیم و سپس توصیفگر شماره ۲ یعنی همان خطای استاندارد را به توصیفگر شماره ۱ یعنی خروجی استاندارد هدایت کردیم. در این شیوه هدایت خطای استاندارد بایستی همیشه پس از هدایت خروجی استاندارد صورت پذیرد در غیر این صورت کار نخواهد کرد.

نسخه‌های اخیر بش (bash) یک شیوه ساده‌تری برای انجام این ترکیب می‌باشد:

در این مثال ما با استفاده از علامت &> خطای استاندارد و خروجی استاندارد را به‌صورت همزمان به داخل فایل ls-output.txt منتقل کردیم.

جلوگیری از خروجی ناخواسته

بعضی مواقع سکوت واقعاً لذت‌بخش است و ما از خط فرمان خروجی نمی‌خواهیم. فقط می‌خواهیم فرمان را اجرا کرده و از خروجی جلوگیری کنیم. این موضوع به‌پروژه برای پیام‌های خطا و پیام‌های وضعیت کاربرد خوبی دارد. سیستم یک شیوه برای انجام این کار فراهم آورده است. با هدایت خروجی به یک فایل با نام /dev/null این کار انجام می‌گیرد. برای سرکوب پیام‌های خطا از یک فرمان می‌توان این کار را به شیوه زیر انجام داد:

هدایت ورودی استاندارد

تا به اینجا هنوز با فرمانی که از ورودی استاندارد استفاده کند، مواجه نشده‌ایم. به همین منظور برای توضیح هدایت ورودی استاندارد فرمانی را توضیح خواهیم داد.

فرمان cat الحاق فایل‌ها در لینوکس

فرمان cat که از کلمه لاتین Concatenate به معنی الحاق و به هم پیوستن گرفته شده یک یا چند فایل را می‌خواند و سپس آن‌ها را به یک خروجی استاندارد کپی می‌کند و به این صورت به کار گرفته می‌شود:

cat [file...]

می‌توان از فرمان cat به منظور نمایش فایل‌ها بدون صفحه‌بندی استفاده کنید. برای مثال:

این فرمان محتوای فایل ls-output.txt را نشان می‌دهد. Cat اغلب به منظور نمایش متن‌های کوتاه از فایل‌ها به کار می‌رود. از آنجایی که cat می‌تواند بیش از یک فایل را به‌عنوان آرگومان قبول کند، از آن می‌توان به‌منظور اتصال فایل‌ها به یکدیگر نیز استفاده کرد.

فرض کنید که فیلی عظیم را دانلود کرده‌اید. این فایل به بخش‌های کوچک‌تر تقسیم شده است (فایل‌های تصویری موجود در شبکه یوزنت معمولاً به این شیوه به اشتراک گذاشته می‌شوند) حال می‌خواهیم این بخش‌های کوچک را به هم متصل کنید تا فایل اصلی به حالت اولیه خود برگردد. اگر مثلاً فایل‌ها به این صورت نام‌گذاری شده باشند:

movie.mpeg.001 movie.mpeg.002 ... movie.mpeg.099

می‌توان آن‌ها را با استفاده از فرمان زیر به هم متصل کرد:

با توجه به اینکه Wildcardها همواره به ترتیب بسط پیدا می‌کنند در نتیجه این آرگومان فایل‌ها را به ترتیب صحیح به هم متصل خواهد کرد.

حال اگر فرمان cat را بدون هیچ آرگومانی وارد کنیم چه اتفاقی خواهد افتاد؟

به نظر می‌رسد که هیچ اتفاقی نمی‌افتد ولی در حقیقت به حالت معلق باقی می‌ماند تا ما فرمانی وارد کنیم. فرمان cat شروع به خواندن ورودی‌های استاندارد از ابتدا می‌کند و از آنجایی که ورودی‌های استاندارد به‌صورت پیش‌فرض به صفحه‌کلید متصل شده‌اند، پس فرمان cat منتظر می‌ماند تا چیزی تایپ کنیم. متن زیر را وارد کنید:

سپس Ctrl+D را فشرده تا به cat بفهمانید که به آخر فایل در یک ورودی استاندارد رسیده‌ایم.

در نبود آرگومان‌های نام فایل فرمان cat ورودی استاندارد را دریافت و به خروجی استاندارد که همان صفحه‌نمایش است نشان می‌دهد. پس ما به این صورت می‌بینیم که خط تایپ شده تکرار شد.

از این رفتار می‌توان به منظور ایجاد فایل‌های متنی کوتاه استفاده نمود. مثلاً می‌خواهیم یک فایل با نام lazy_dog.txt که حاوی متن تایپ شده است ایجاد کنیم. بایستی فرمان را به این شیوه تایپ کنیم:

پس از وارد کردن فرمان فوق، متن مورد نظر خود را تایپ می‌کنیم. در آخر با فشردن Ctrl+D فایل به پایان می‌رسد. برای نمایش نتایج وارد شده در فایل خود می‌توانیم باز هم از فرمان cat به منظور نمایش استفاده کنیم:

خوب حال می‌دانیم فرمان cat ورودی‌های استاندارد را قبول می‌کند:

یادآور می‌شویم که برای خروجی استاندارد از عملگر < استفاده می‌کردیم. حال برای ورودی استاندارد از عملگر > استفاده می‌کنیم. با استفاده از این عملگر و فرمان بالا منبع ورودی استاندارد را از صفحه‌کلید به فایل lazy_dog.txt تغییر دادیم. این کار خیلی کاربردی نیست ولی مفهوم را می‌رساند. یعنی این بار از یک فایل به عنوان منبع ورودی استاندارد استفاده می‌کنیم. فرمان‌های دیگر استفاده بهتری از ورودی استاندارد خواهند داشت. به این منظور به صفحات manual مراجعه نمایید.

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت هفتم، هدایت و تغییر مسیر اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


فروردین ۲۶ ۱۳۹۷

آموزش رایتر: قسمت ششم، کار با واژه‌ها

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش قصد داریم به چگونگی کار کردن با واژه‌ها بپردازیم.

درج واژه‌ها

قبل از شروع تایپ باید نوع پاراگراف را مشخص نمود. یعنی متن، فارسی (از راست به چپ) است یا انگلیسی (از چپ به راست). برای این کار می‌توان از کلیدهای ترکیبی Ctrl+Shift سمت راست صفحه‌کلید برای حالت راست به چپ و از کلیدهای ترکیبی Ctrl+Shift سمت چپ صفحه‌کلید برای حالت چپ به راست استفاده کرد.

جابه‌جایی در متن

با استفاده از ماوس می‌توان به راحتی در متن جابه‌جا شد. همچنین، کلیدهای جهت‌نمای صفحه‌کلید نیز امکان حرکت کردن در بین متون را فراهم می‌سازند.

انتخاب واژه‌ها

قبل از اینکه بخواهیم هر تغییری روی متن انجام دهیم، نیاز است آن را انتخاب کنیم. انتخاب متن در داخل رایتر همانند انتخاب کردن متن در دیگر برنامه‌هاست.

برای انتخاب بلوک‌ها تمام روش‌های جابه‌جایی با کلید Shift انجام می‌شوند. علاوه بر انتخاب کردن بلوک‌هایی از متن، می‌توان آیتم‌هایی که متوالی نیستند و ستون‌ها (بلوک‌های عمودی از متن) را نیز انتخاب نمود.

برای انتخاب کردن آیتم‌هایی که متوالی نیستند اول قسمتی از متن را انتخاب، سپس کلید Ctrl را پایین نگه داشته و از ماوس برای انتخاب قسمت بعدی متن استفاده کنید. برای انتخاب با صفحه‌کلید بعد از انتخاب قسمت اول کلیدهای Shift+F8 را فشرده تا رایتر در حالت “Adding selection” قرار گیرد. سپس با کلیدهای جهت‌نما قسمت بعدی را انتخاب کرده و برای خروج از این حالت دکمه Esc را انتخاب نمایید.

می‌توان یک بلوک عمودی یا «یک ستون» از متن که با فاصله یا تب از هم جدا شده است را انتخاب کرد. برای این کار از مسیر Edit > Selection Mode > Block Area و یا کلیدهای Ctrl+F8 استفاده نمود و یا بر روی آیکون Selection در نوار وضعیت کلیک نمود و Block selection را از لیست انتخاب کرد.

جستجو و جایگزینی کلمات و عبارات

اولین روش برای جستجو استفاده از نوار ابزار Find می‌باشد که می‌توان در مسیر View > Toolbars > Find آن را یافت و یا با کمک کلیدهای Ctrl+F آن را فعال نمود.

روش دوم استفاده از کادر محاوره‌ای Find & Replace بوده که برای نمایش آن می‌توان کلیدهای Ctrl+H را فشرد و یا می‌توان از مسیر Edit > Find & Replace بدان دست یافت.

متنی که می‌خواهید جستجو شود را در کادر Find و متن جدید را در کادر Replace تایپ کنید.

درج خودکار واژه‌ها

نرم‌افزار واژه‌پرداز زمانی که واژه‌ای در آن تایپ می‌شود به‌طور خودکار آن را تغییر می‌دهد، برای مدیریت این تغییرات از مسیر Tools > AutoCorrect Options پنجره AutoCorrect را باز کنید. همانطور که در شکل زیر مشاهده می‌شود.

برای تعریف مورد جدید ابتدا زبان را انتخاب سپس در کادر Replace واژه‌ای که باید تغییر کند و در کادر With واژه‌ای که باید جایگزین شود را وارد و در پایان کلید New را کلیک کنید.

اصلاح املایی و گرامری

برای اینکه ترکیبی از املا و دستور زبان بر روی سند (یا متن انتخاب شده) بررسی شود، بر روی دکمه Spelling and Grammar از Standard Toolbar کلیک کنید یا دکمه F7 را فشار دهید.

بر طبق این استفاده، لغت‌نامه مناسب باید نصب شود. به‌صورت پیش‌فرض، چهار فرهنگ لغت نصب ده است: غلط‌گیر املایی، جستجوگر دستور زبان، یک فرهنگ لغت، فاصله‌گذاری و اصلاح‌نامه. در عمل ابزار Spelling and Grammar از نقطه‌ای از سند که مکان‌نما در آن قرار گرفته به بعد یا متنی که انتخاب شده است، بررسی‌های لازم را انجام می‌دهد. اگر هر کلمه ناشناسی پیدا شود یا اگر قوانین دستور زبان شکسته باشد کادر محاوره‌ای Spelling and Grammar باز می‌شود. همانطور که در شکل زیر مشاهده می‌شود.

جملات غلط در پنجره نمایش داده می‌شود. اگر یک کلمه به‌طور رسمی شناخته نشده باشد به‌صورت برجسته نمایش داده می‌شود.

اگر خطا دستوری باشد، تنظیمات لازم از نوار کمرنگ زیر در Text Language نشان داده می‌شود. جمله و یا کلمه را می‌توان در این پنجره ویرایش کرد.

پنجره شامل کلمات جایگزینی پیشنهادی برای کلمه برجسته شده است. یک کلمه را انتخاب می‌کنیم و سپس Change یا Change All را انتخاب و آن را جایگزین کنید.

برای خطاهای دستور زبانی چند گزینه وجود دارد. گزینه Change را برای پذیرش پیشنهادها انتخاب کنید.

به‌طور پیش‌فرض گزینه Check Grammar as You Type و گزینه Check Spelling as You Type در مسیر Tools > Options > Writing Aids > Language Setting > Options فعال است.

در صورت فعال بودن واژه‌پرداز اشتباهات املایی را با خطوط موج‌دار قرمز مشخص می‌کند، برای تصحیح آن بر روی واژه کلیک راست و واژه صحیح را انتخاب کنید.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت ششم، کار با واژه‌ها اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


فروردین ۲۵ ۱۳۹۷

آموزش اوبونتو: قسمت پنجم، سفارشی‌سازی دسکتاپ

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

بسیاری از عملیات سفارشی‌سازی را می‌توانید از شاخص Session در قسمت System Setting بیابید. در این قسمت تنظیمات مربوط به Dash، ظاهر دسکتاپ، تم‌ها، تصاویر پس‌زمینه در دسترس است.

بخش Appearance

این بخش شامل دو زبانه Look و Behavior می‌باشد که به شرح آن‌ها خواهیم پرداخت:

زبانه Look

در زباله Look می‌توان تصویر پس‌زمینه، پنجره تم و سایز آیکون‌های لانچر تغییر دهید.

برای دستیابی به Appearance بر روی تصویر پس‌زمینه کلیک راست کرده و گزینه Change Desktop Background را انتخاب کنید و یا از طریق شاخص Session گزینه System Setting را انتخاب کنید و سپس بر روی آیکون Appearance کلیک نمایید. بخش Theme در پنجره Appearance تصویر پس‌زمینه انتخابی شما و تم‌ها را نمایش می‌دهد. به‌طور پیش‌فرض تم Ambiance استفاده می‌شود، اما تم‌های دیگری نیز وجود دارد که می‌توانید آن‌ها را انتخاب کنید.

زبانه Behavior

در زبانه behavior چندین گزینه برای تغییر رفتار دسکتاپ وجود دارد. اگر گزینه Auto-hide the Launcher را فعال نمایید، زمانی که ماوس را در منطقه لانچر قرار دهید، لانچر نمایان خواهد شد و با خارج کردن ماوس منطقه مربوطه، لانچر پنهان می‌شود.

در گزینه Enable Workspaces به‌طور پیش‌فرض فضاهای کاری فعال نیستند. با فعال کردن این گزینه می‌توانید فضاهای کاری را فعال کنید.

گزینه Add show desktop icon to the launcher آیکون دسکتاپ را در Launcher فعال می‌کند. گزینه Show the menus for a window کمک می‌کند تا بسته به انتخاب شما منوها در menu bar نمایش داده شوند یا در title bar پنجره‌ها.

منبع: کتاب Getting Started with Ubuntu 16.04 نوشته The Ubuntu Manual Team

نوشته آموزش اوبونتو: قسمت پنجم، سفارشی‌سازی دسکتاپ اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


فروردین ۲۲ ۱۳۹۷

آموزش اوبونتو: قسمت چهارم، فایل‌ها و دایرکتوری‌ها

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

دو روش برای یافتن فایل‌ها بر روی کامپیوتر شما وجود دارد؛ آن‌ها را جستجو کنید و یا به‌طور مستقیم از دایرکتوری آن‌ها دسترسی پیدا کنید.

می‌توانید یک فایل را با استفاده از Dash یا مدیر فایل جستجو کنید. همچنین می‌توانید از مدیر فایل یا Dash برای دسترسی به دایرکتوری‌های معمول استفاده شده (مانند Document، Music، Downloads) و همچنین از فایل‌های اخیراً استفاده شده، استفاده کنید.

دایرکتوری home برای ذخیره‌سازی تمام فایل‌های شخصی (به جای فایل‌های سیستم مانند برنامه‌های کاربردی) استفاده می‌شود.

به‌طور پیش‌فرض، محتویات دایرکتوری home شما قابل دسترسی است و سایر کاربران کامپیوتر شما می‌توانند آن را بخوانند. نام دایرکتوری home شما با نام کاربریتان منطبق می‌باشد.

هنگام باز کردن دایرکتوری شخصی مجموعه‌ای از چندین دایرکتوری را مشاهده خواهید کرد، از جمله Desktop (حاوی فایلی که بر روی دسکتاپ قابل مشاهده است) Documents، Download، Music، Pictures، Public، Templates و Videos. این دایرکتوری‌ها به‌طور خودکار در طول فرآیند نصب ایجاد می‌شوند. شما می‌توانید فایل‌ها و دایرکتوری‌های بیشتری را در صورت نیاز اضافه کنید.

اوبونتو همانند سیستم‌عامل‌های ویندوز و مک برای فایل‌ها و دایرکتوری‌هایش دارای فایل منیجر (File Manager) است که به‌وسیله آن فایل‌ها را مدیریت می‌کند.

زمانی که میانبر فایلی را در لانچر انتخاب می‌کنید و یا بر روی یک دایرکتوری در Dash کلیک می‌کنید و یا بر روی دایرکتوری که روی دسکتاپ قرار دارد دابل کلیک می‌کنید، اوبونتو فایل را به کمک فایل منیجر باز می‌کند.

پنجره پیشفرض شامل ویژگی‌های زیر است:

Menu bar (نوار منو) در بالای صفحه قرار دارد. منوی فایل به شما این امکان را می‌دهد که طرح مرورگر را تغییر دهید، بوکمارک‌ها را نمایش داده و یا حذف یا اضافه کنید، سند راهنما را باز کنید، یک پنجره بگشایید یا به یک سرور وصل شوید یا از آن خارج شوید.

Title bar (نوار عنوان) نمایانگر نام دایرکتوری است که در حال حاضر انتخاب شده است. همچنین دارای دکمه بستن، کوچک کردن و حداکثرسازی است.

Tool bar (نوار ابزار) تاریخچه و سابقه حرکت شما را در سیستم نشان می‌دهد و نمایانگر موقعیت مکانی شما در سیستم فایل و دارای ابزار جستجو است.

در گوشه بالا سمت چپ نوار ابزار دو آیکون فلش وجود دارد که کارایی آن‌ها همانند قابلیت‌های جلو و عقب رفتن در مرورگرهای وب را دارد.

با کلیک بر روی آیکون Search یک فیلد متنی باز می‌شود که شما می‌توانید یک فایل یا دایرکتوری را بر اساس نام آن پیدا کنید.

Left Pane (ستون سمت چپ) این بخش شامل کلیدهای میانبری برای دایرکتوری‌های مورد استفاده است.

شما می‌توانید از منوبار بخش Bookmark و گزینه Bookmark this Location یک دایرکتوری را اصطلاحاً Bookmark کنید.

Right Pane (ستون سمت راست) این بخش نسبت به ستون سمت چپ عریض‌تر می‌باشد. فایل‌ها و دایرکتوری‌ها مسیری که در آن قرار دارید را نمایش می‌دهد.

باز کردن فایل‌ها

برای باز کردن یک فایل می‌توانید بر روی آیکون آن دوبار کلیک کنید. اوبونتو سعی خواهد کرد که یک برنامه مناسب برای باز کردن فایل انتخاب شده پیدا کند. در برخی از موارد ممکن است بخواهید فایل را با برنامه دیگری باز کنید تا اینکه اوبونتو آن را انتخاب کند. برای انجام این کار بر روی آیکون فایل خود، کلیک راست کرده و گزینه Open With را انتخاب کنید.

ایجاد دایرکتوری جدید

برای ایجاد دایرکتوری جدید به کمک فایل منیجر کافی است در یک فضای خالی در Right Pane کلیک راست کرده و گزینه New Folder را برگزینید. این عملکرد بر روی صفحه دسکتاپ نیز قابل اجرا است. دایرکتوری جدید با نام Untitled Folder ایجاد می‌شود. همچنین می‌توانید با کمک کلیدهای ترکیبی Ctrl + Shift + N دایرکتوری جدید ایجاد کنید.

پنهان (hidden) کردن فایل‌ها و دایرکتوری‌ها

اگر می‌خواهید فایل‌ها و دایرکتوری‌های شخصی را پنهان کنید. کافی است نقطه‌ای را در ابتدای نام آن قرار دهید. (به عنوان مثال .Personal) به راحتی می‌توان فایل‌های پنهان را به کمک منوی View و گزینه Show Hidden و یا با استفاده از کلیدهای ترکیبی Ctrl + H مشاهده کنید. پنهان کردن فایل‌ها با نقطه یک تدبیر امنیتی نیست و صرفاً راهی برای سازماندهی فایل‌ها است.

کپی و جابجا کردن فایل‌ها و دایرکتوری‌ها

اعمال Copy، Cut و Paste می‌توانید به کمک فایل منیجر با کلیک راست بر روی آیتم مربوطه و انتخاب گزینه مورد نظر انجام دهید. همچنین می‌توانید با کمک کلیدهای ترکیبی Ctrl + X، Ctrl + C و Ctrl + V به ترتیب برای Cut، Copy و Paste فایل‌ها و دایرکتوری‌ها استفاده کنید.

جستجو به کمک Dash

در Dash عبارات مورد نظر خود را در نوار جستجو واقع در بالای Dash تایپ کنید. همچنین می‌توان از لنزهای برنامه‌ها یا فایل‌ها و پوشه‌ها استفاده کرد. در اینجا می‌توان از فیلتر نیز برای محدود کردن جستجو استفاده نمود.

جستجو به کمک File Manager

در فایل منیجر بر روی دکمه بزرگنمایی کلیک کرده یا کلیدهای ترکیبی Ctrl + T را بفشارید. در این قسمت فیلد جستجو باز شده و نام فایل یا پوشه‌ای را که می‌خواهید پیدا کنید، تایپ نمایید.

منبع: کتاب Getting Started with Ubuntu 16.04 نوشته The Ubuntu Manual Team

نوشته آموزش اوبونتو: قسمت چهارم، فایل‌ها و دایرکتوری‌ها اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


فروردین ۲۲ ۱۳۹۷

آموزش رایتر: قسمت پنجم، مدیریت اسناد

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

جهت شروع باید یک صفحه جدید باز کنید. بدین منظور از منوی File > New > Document کمک می‌گیریم یا با کلیدهای میان‌بر Ctrl + N صفحه جدیدی باز کنید.

جهت ایجاد سند جدید برای نوشتن متن، باید سند از نوع Text Document باشد. بقیه گزینه‌ها جهت ایجاد اسناد دیگر لیبره‌آفیس کاربرد دارد. اگر سندی از قبل طراحی شده باشد و به الگوها (Templates) اضافه کرده باشیم، می‌توان با کلیک بر روی گزینه Templates آن الگوها را فراخوانی کرد.

اگر سندی را تایپ و آن را روی دیسک جانبی ذخیره کرده باشیم، جهت فراخوانی از گزینه Open استفاده می‌شود. قالب‌هایی را که می‌توان در رایتر باز نمود عبارتند از: TXT، DOC، DOCX، ODT.

آخرین سندهایی که باز شده‌اند را می‌توان از گزینه Recent Documents مجدداً فراخوانی کرد.

ذخیره کردن یک سند

برای ذخیره کردن از گزینه Save یا از کلیدهای میان‌بر Ctrl+S استفاده می‌شود. (توجه: هر گاه گزینه‌ای به رنگ خاکستری بود آن گزینه غیرفعال است.) در مورد گزینه Save، هر گاه غیرفعال بود، یا سند ذخیره شده است یا چیزی برای ذخیره کردن وجود ندارد.

گزینه Save as برای ذخیره کردن یک نسخه از سند جاری به نام دیگر و ادامه کار با سند جدید است.

گزینه Save a Copy برای ذخیره کپی از سند جاری به نام دیگر و ادامه کار با سند جاری است.

ذخیره کردن یک سند به صورت خودکار

رایتر می‌تواند یک سند را به‌صورت خودکار در یک فایل موقت در فواصل زمانی موقت ذخیره کند. ذخیره کردن به صورت خودکار، مانند ذخیره کردن به صورت دستی است، بازنویسی آخرین وضعیت از فایل مورد نظر در فایل‌های موقت ذخیره می‌شود. برای فعال‌سازی این قابلیت ابتدا باید وارد مسیر Tools > Options > Load/Save > General شده سپس بر روی Save AutoRecovery information every کلیک نمایید. و در فواصل زمانی آن را تنظیم کنید. مقدار پیش‌فرض ۱۵ دقیقه است. مقداری دلخواه را وارد کنید.

بستن یک سند

اگر تنها یک سند باز باشد و بخواهیم آن سند را ببندیم، می‌بایست به مسیر File > Close رفته و یا بر روی ضربدر در نوار عنوان کلیک کرد. علامت ضربدر ممکن است در سمت راست و یا سمت چپ نوار عنوان قرار گرفته باشد.

اگر سند ذخیره نشده باشد، پیامی نمایش داده می‌شود و از کاربر می‌پرسد که آیا قصد ذخیره آن را دارید و یا از اعمال تغییرات صرف نظر شود.

لغو و بازبینی تغییرات

هنگامی که یک سند باز است، می‌توان آخرین تغییر را با کلیدهای Ctrl+Z یا کلیک کردن بر روی دکمه undo واقع در نوار ابزار استاندارد و یا انتخاب مسیر Edit > Undo از نوار منو به عقب برگرداند. (همانطور که در تصویر مشخص است.) پس از به‌کارگیری دکمه undo دکمه redo فعال می‌شود. این دکمه نیز در نوار استاندارد و در مسیر Edit > Redo در دسترس است؛ همچنین می‌توان برای انجام عمل redo از ترکیب کلیدهای Ctrl+Y استفاده نمود.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت پنجم، مدیریت اسناد اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


فروردین ۲۱ ۱۳۹۷

آموزش خط فرمان: قسمت ششم، کار کردن با فرمان‌ها

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

این آموزش فرمان‌های type، which، man، apropos، info، whatis و alias را شامل می‌شود.

یک فرمان می‌تواند چهار چیز باشد:

  • یک برنامه اجرایی مانند فایل‌های موجود در /usr/bin که در این دسته می‌توان به برنامه‌هایی که قابلیت کامپایل دارند از قبیل برنامه‌های نوشته شده در C و C++ یا برنامه‌های نوشته شده در زبان‌های اسکریپت‌نویسی شامل Shell، Perl، Python، Ruby و نظایر آن اشاره داشت.
  • فرمان تولید شده توسط خود پوسته (Shell). Bash از تعدادی از فرمان‌ها پشتیبانی می‌کند که فرمان‌های درون‌ساخت پوسته (shell builtins) نامیده می‌شوند. به‌عنوان مثال فرمان cd یک فرمان shell builtins نامیده می‌شود.
  • یک تابع پوسته (shell function). توابع پوسته شامل اسکریپت‌های پوسته بوده که در محیط قرار گرفته‌اند. پیکربندی محیط و نوشتن توابع پوسته در آموزش‌های بعدی تحت پوشش قرار خواهند گرفت.
  • یک نام مستعار (alias). alias فرمانی است که خودمان به کمک دیگر فرمان‌ها می‌توانیم تعریف کنیم.

شناسایی فرمان‌ها

در ابتدا می‌بایست بدانید که چه نوع از فرمان‌ها استفاده می‌شود و لینوکس چند راه برای پی بردن به آن ارائه می‌دهد.

روش اول، فرمان type که نوع فرمان را نمایش می‌دهد.

فرمان type یک فرمان shell builtin بوده که نوع فرمان را با توجه به نام فرمان نشان می‌دهد که به شکل زیر به کار گرفته می‌شود:

type command

که به جای command می‌بایست نام فرمانی را که می‌خواهید بررسی شود قرار دهید. در ادامه چندین مثال از فرمان type آورده شده است:

روش دوم، فرمان which که محل اجرای فرمان را مشخص می‌کند.

گاهی اوقات چندین نسخه از برنامه اجرایی بر روی یک سیستم نصب می‌شود. به منظور تعیین محل دقیق یک فرمان اجرایی، فرمان which کاربرد دارد که بدین صورت استفاده می‌شود:

فرمان which فقط مختص برنامه‌های اجرایی است نه builtin و یا نام مستعاری که برای برنامه‌های اجرایی است. هنگامی که ما سعی می‌کنیم از یک فرمان builtin به عنوان مثال، فرمان cd استفاده کنیم هیچ پاسخی دریافت نکرده و یا با پیغام خطا مواجه خواهیم شد:

پیغام فوق به‌طور فانتزی می‌گوید: «فرمان پیدا نشد! (command not found)»

دریافت مستندات فرمان‌های لینوکس با کمک فرمان help

بش (bash) دارای یک مرکز درونی کمک برای فرمان‌های shell builtin می‌باشد. برای استفاده از آن help را به همراه نام فرمان مورد نظر تایپ نموده و اجرا نمایید. برای مثال:

آیتم‌هایی که درون براکت هستند، آیتم‌هایی اختیاری هستند. علامت | (خط عمودی) نیز نشان‌دهنده آیتم‌های اختصاصی و انحصاری است.

فرمان –help نمایش اطلاعات مفید فرمان

بسیاری از برنامه‌های اجرایی از فرمان –help  پشتیبانی می‌کنند که توضیح نحو (syntax) و گزینه‌های (options) پشتیبانی شده یک فرمان را نشان می‌دهد. به‌عنوان مثال:

نمایش صفحه راهنمای برنامه‌های لینوکس به کمک فرمان man

اکثر برنامه‌های اجرایی که برای استفاده از خط فرمان در نظر گرفته شده مستندات رسمی به نام man page ارائه می‌دهند. شکل اجرای این فرمان به‌صورت زیر است:

man program

کافی است به جای program فرمان مورد نظر را برای مشاهده تایپ نمایید.

Man pageها تا حدودی در فرمت متفاوت هستند، اما به‌طور معمول شامل یک عنوان، خلاصه‌ای از نحو (syntax) فرمان، شرحی از هدف فرمان و فهرست یا توضیحاتی از گزینه‌های فرمان می‌باشند.

با این حال man pageها معمولاً مثالی را شامل نمی‌شوند و به عنوان یک مرجع، نه یک آموزش در نظر گرفته می‌شوند.

راهنمایی که فرمان man نمایش می‌دهد به بخش‌هایی تقسیم می‌شود و فقط فرمان‌های کاربر را پشتیبانی نمی‌کند بلکه فرمان‌های مدیریت سیستمی، رابط‌های کاربری برنامه، فرمت‌های فایل و نظایر آن را پشتیبانی می‌کند. جدول زیر طرح کلی صفحات manual را شرح می‌دهد:

گاهی اوقات نیاز داریم تا به یک بخش از صفحه manual نگاه کنیم تا چیزی که دنبال آن هستیم را پیدا کنیم. اگر که شماره بخش مورد نظر را در فرمان تعیین نکنیم، همیشه اولین نمونه منطبق را دریافت خواهیم کرد که به احتمال زیاد در بخش ۱ باشد. برای تخصیص شماره بخش به فرمان، به شکل زیر عمل می‌کنیم:

man section search_term

که در اینجا search_term همان مورد جستجوی ماست. به عنوان مثال:

با اجرای صفحه راهنمایی را خواهیم دید که فرمت فایل /etc/passwd را شرح می‌دهد.

نمایش فرمان‌های مناسب با کمک فرمان apropos

گاهی اوقات نیاز داریم که لیست صفحات manual را برای یک مورد خاص جستجو نماییم. در ادامه مثالی از جستجوی صفحات راهنما را برای floppy آورده شده است:

فیلد اول در هر خط خروجی نام صفحه راهنماست و فیلد دوم نشان‌دهنده بخش مورد نظر می‌باشد. به یاد داشته باشید که گزینه –k با فرمان man دقیقاً مانند عملکرد apropos عمل خواهد کرد.

نمایش توصیفی مختصر از یک فرمان با کمک فرمان whatis

فرمان whatis نام و شرحی یک خطی از یک صفحه راهنما را مطابق با یک کلمه مشخص، نمایش می‌دهد.

نمایش اطلاعات ورودی یک برنامه با کمک فرمان info

پروژه GNU یک جایگزین برای صفحات man با نام info page ارائه نموده است. صفحات اطلاعات در برنامه‌ای با نام info نمایش داده می‌شود. صفحات info مانند صفحات وب دارای لینک‌هایی هستند.

برنامه info فایل‌های صفحات info را می‌خواند و در یک ساختار درختی در nodeهای جداگانه نشان می‌دهد. هر نود شامل یک عنوان جداگانه است. فایل‌های info شامل لینک‌هایی هستند که شما را به nodeهای دیگر هدایت می‌کند. لینک‌ها از طریق علامت * (ستاره در اولشان) شناسایی شده و با قرار دادن نشانگر بر روی آن‌ها و فشار دادن کلید Enter اجرا می‌شوند. برای دریافت اطلاعات اطلاعات می‌توانید info را به دنبال نام برنامه تایپ کنید، به عنوان مثال:

جدول زیر فرمان‌هایی که به منظور کنترل صفحه هنگام خواندن صفحات info استفاده می‌شود را نشان می‌دهد:

ایجاد فرمان‌ها به کمک فرمان alias

پیش از آغاز نیاز است تا به یکی از ترفندهای خط فرمان بپردازیم. ما می‌توانی بیش از یک فرمان را در یک خط از خط فرمان قرار دهیم. این کار با کمک علامت سمی‌کالن قابل اجراست به صورت زیر:

command1; command2; command3..

به عنوان مثال:

همانطور که مشاهده می‌شود سه فرمان را در یک خط قرار داده‌ایم. ابتدا دایرکتوری را به مسیر /usr تغییر داده‌ایم، سپس لیست محتویات دایرکتوری را نمایش داده‌ایم و در نهایت با کمک فرمان cd به دایرکتوری اصلی بازگشتیم.

اولین چیزی که بایستی برای دستور خود تصور کنیم یک نام برای فرمان جدید است. چون این فقط یک آزمایش است نام test را انتخاب می‌نماییم. البته بهتر است تست کنیم که کسی قبلاً از این اسم استفاده نکرده است. با فرمان type می‌توان به این مطلوب رسید:

مشاهده می‌شود که این نام قبلاً انتخاب و استفاده شده است. حال foo را آزمایش می‌کنیم:

خوشبختانه foo در بین فهرست فرمان‌های لینوکس موجود نیست. در ادامه با کمک فرمان alias فرمان جدید را ایجاد می‌کنیم:

ساختار این فرمان بدین شکل است:

alias name='string'

پس از فرمان alias نامی را برای فرمان جدید تایپ کرده و بدون هیچ فاصله‌ای با قرار داد یک علامت مساوی دو علامت کوتیشن را قرار می‌دهیم و درون آن رشته‌ای را که می‌خواهیم اجرا شود را قرار می‌دهیم. پس از این کار، فرمان جدید همواره قابل احراست.

می‌توانیم فرمان foo را با کمک فرمان type بررسی کنیم:

برای حذف آن نیز می‌توان از فرمان unalias کمک گرفت:

در تعریف فرمان‌ها با کمک alias مشکلی وجود دارد به‌طوریکه با بستن ترمینال همه چیز پاک می‌شود! در درس‌های بعدی خواهید آموخت که چگونه فرمان‌های alias خود را در قالب فایل‌هایی به محیط اضافه کنید تا هر زمان که وارد سیستم می‌شویم این فرمان‌ها به‌صورت خودکار تعریف شوند.

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت ششم، کار کردن با فرمان‌ها اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


فروردین ۱۹ ۱۳۹۷

آموزش اوبونتو: قسمت سوم، مدیریت پنجره‌ها

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش قصد داریم به مبحث Workspaceها و مدیریت پنجره‌ها و چگونگی حرکت و سوییچ کردن در فضاهای کاری و پنجره‌ها بپردازیم.
Workspaceها (فضاهای کاری) به‌عنوان دسکتاپ مجازی شناخته می‌شوند. Workspaceها نمایانگرهای جداگانه‌ای هستند که دسکتاپ شما را با برنامه‌های گروهی، گروه‌بندی می‌کند. با انجام این کار، به کاهش درهم‌ریختگی و بهبود دسکتاپ کمک کنید. به عنوان مثال شما می‌توانید تمام برنامه‌های رسانه‌ای خود را در یک فضای کاری و مرورگر وب خود را در یک فضای کاری دیگر باز کنید. به‌طور پیشفرض اوبونتو دارای چهار فضای کاری است.

فعال‌سازی ‌Workspaceها

ویژگی‌های فضای کاری به‌طور پیش‌فرض در اوبونتو فعال نیست. برای فعال‌سازی فضاهای کاری ابتدا وارد System Settings شده و بر روی Appearance و سپس زبانه Behavior کلیک کنید. سپس Enable workspace را فعال کنید. پس از انجام این کار آیکون مربوط به Workspaceها به لانچر اضافه می‌شود.

سوئیچ کردن میان فضاهای کاری

اگر Workspace را همانطور که توضیح داده شد فعال کرده باشید؛ خواهید توانست بین فضاهای کاری از طریق کلیک کردن بر روی آیکون سوئیچ فضاهای کاری بر روی لانچر سوئیچ کنید.
شما با استفاده از کلیدهای ترکیبی Super+S و فشردن دکمه‌های جهت‌نما مابین فضاهای کاری می‌توانید سوئیچ کنید.
توجه: دکمه Super همان کلیدی است که در دنیای مایکروسافت دکمه ویندوز نامیده می‌شود.

مدیریت پنجره‌ها

با باز کردن یک برنامه در اوبونتو مانند مرورگر وب یا ویرایشگر متنی، پنجره آن برنامه روی دسکتاپ باز خواهد شد.
در اوبونتو قسمت بالای پنجره (نوار عنوان) در سمت چپ در اکثر موارد نام نرم‌افزار نمایان می‌شود. در گوشه بالا سمت چپ سه دکمه مشاهده می‌شود. این دکمه‌ها وظیفه بستن پنجره یا مینیمم و ماکزیمم کردن پنجره را دارند. دیگر گزینه‌های مدیریت پنجره با کلیک راست کردن بر روی نوار عنوان در دسترس است.
بستن، به حداکثر رساندن، بازگرداندن و به حداقل رساندن پنجره‌ها
برای بستن پنجره می‌توانید روی دکمه بستن که به شکل یک علامت ضربدر است کلیک کنید. دکمه کناری دکمه بستن که به شکل یک خط است وظیفه پنهان کردن پنجره و فرستادن آن روی لانچر را دارد. هنگامی که یک نرم‌افزار در لانچر به‌صورت minimize قرار می‌گیرد. سمت چپ آیکون آن در لانچر یک مثلث اضافه می‌شود.
با کلیک بر روی آیکون برنامه minimize شده بر روی لانچر، پنچره به موقعیت اصلی آن برمی‌گردد. دکمه بعدی که maximize نام دارد و به شکل یک مربع است برنامه را به‌طور کامل بر روی فضای دسکتاپ به‌طور تمام‌صفحه قرار می‌دهد. با کلیک دوباره بر روی دکمه maximize پنجره مجدداً به اندازه اصلی آن باز می‌گردد.
جابه‌جا کردن و تغییر اندازه پنجره‌ها
برای جابه‌جا کردن یک پنجره در اطراف فضای کاری، ماوس را قرار دهید سپس روی دکمه سمت چپ ماوس کلیک کرده و پنجره را بکشید.
برای تغییر اندازه پنجره‌ها اشاره‌گر ماوس را روی لبه گوشه پنجره قرار دهید که نشانگر به یک فلش دوطرفه تبدیل شود سپس برای تغییر اندازه پنجره کلیک کرده و آن را بکشید.

سوئیچ کردن بین پنجره‌ها

در اوبونتو راه‌های زیادی برای تغییر بین پنجره‌های باز وجود دارد:
– اگر پنجره روی صفحه نمایش قابل مشاهده باشد، روی هر بخشی از آن کلیک کنید تا آن را در بالاتر از تمام پنجره‌های دیگر بالا ببرید.
– با کمک کلیدهای ترکیبی Alt+Tab نیز می‌توانید این کار را انجام دهید. ابتدا کلید Alt را پایین نگه داشته و کلید Tab را بفشارید تا پنجره مورد نظر بصورت پاپ‌آپ نمایان شود.
– بر روی آیکون برنامه مورد نظر کلیک راست کرده اگر برنامه‌ای دارای چندین پنجره باز می‌باشد، برای انتخاب پنجره دلخواه روی گزینه مربوطه دو بار کلیک کنید.
با فشردن کلیدهای ترکیبی Ctrl+Super+D تمام پنجره‌ها را مخفی کرده و با فشردن دوباره آن تمام پنجره‌ها را بازگردانید.

انتقال پنجره‌ای به یک فضای کاری دیگر

برای حرکت دادن پنجره‌ای به یک فضای کاری دیگر مطمئن شوید پنجره maximize نشده باشد. اگر maximize شده بود آن را به اندازه اصلی خود برگردانید.
سپس روی نوار عنوان پنجره کلیک راست کرده و انتخاب کنید:
Move to Workspace Left برای انتقال پنجره به فضای کاری چپ
Move to Workspace Right برای انتقال پنجره به فضای کاری راست
Move to Workspace Down برای انتقال پنجره به فضای کاری پایین
Move to Another Workspace فضای کاری را که مایلید پنجره بدان انتقال یابد انتخاب کنید.

کلیدهای میانبر یونیتی

هنگامی که چند ثانیه دکمه Super (که برخی آن را دکمه ویندوز می‌نامند) فشار دهید. یونیتی لیستی از میانبرهای صفحه‌کلید را نشان می‌دهد که به برخی از آن‌ها پرداخته‌ایم.

منبع: کتاب Getting Started with Ubuntu 16.04 نوشته The Ubuntu Manual Team

نوشته آموزش اوبونتو: قسمت سوم، مدیریت پنجره‌ها اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


اسفند ۲ ۱۳۹۶

آموزش خط فرمان: قسمت پنجم، مدیریت فایل‌ها و دایرکتوری‌ها

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این بخش به چند فرمان بسیار مهم و پرکاربرد که در مدیریت فایل‌ها و دایرکتوری‌ها کارایی دارد، پرداخته‌ایم:

– فرمان cp: کپی کردن فایل‌ها و دایرکتوری‌ها

– فرمان mv: جابجا کردن/ تغییر نام فایل‌ها و دایرکتوری‌ها

– فرمان mkdir: ایجاد دایرکتوری‌ها

– فرمان rm: حذف فایل‌ها و دایرکتوری‌ها

Wildcardها

قبل از آن که فرمان‌های فوق را شرح دهیم، نیاز است به یکی از ویژگی‌های پوسته بپردازیم که این فرمان‌ها را بسیار قدرتمند می‌سازد.

Wildcard کارایی
* هر کاراکتری و هر تعداد
? یک کاراکتر
[characters] هر کاراکتر مشخصی که نیاز است باشد.
[!characters] هر کاراکتر مشخصی که نباید باشد.
[[:class:]] هر کاراکتری متعلق به کلاس باشد.

 

کاراکترهای class کارایی
[:alnum:] هر کاراکتر الفبایی و شماره‌ای
[:alpha:] هر کاراکتر الفبایی
[:digit:] هر شماره‌ای
[:lower:] هر حرف کوچک
[:upper:] هر حرف بزرگ

چندین مثال:

مثال مفهوم
* همه فایل‌ها
g* هر فایلی که با g آغاز می‌شود
b*.txt هر فایلی که با b شروع شده و هر تعداد کاراکتر بعد از آن با پایان .txt
Data??? هر فایلی که با Data آغاز می‌شود و سه کاراکتر در انتهای آن قرار دارد.
[abc]* هر فایلی که با a یا b یا c آغاز می‌شود.
BACKUP.[0-9][0-9][0-9] هر فایلی که با BACKUP. آغاز شده و در ادامه سه رقم قرار می‌گیرد.
[[:upper:]] هر فایلی که با حرف بزرگ آغاز می‌شود.
[![:digit:]]* هر فایلی که با عدد آغاز نمی‌شود.
*[[:lower:]123] هر فایلی که با یک حرف کوچک یا با شماره ۱ یا ۲ یا ۳ آغاز می‌شود.

فرمان mkdir

فرمان mkdir برای ایجاد دایرکتوری‌ها استفاده می‌شود.

فرمت فرمان mkdir

mkdir dir1

دایرکتوری dir1 را ایجاد می‌کند.

mkdir dir1 dir2 dir3

دایرکتوری‌های dir1 و dir2 و dir3 را ایجاد می‌کند.

فرمان cp

فرمان cp فایل‌ها و دایرکتوری‌ها را کپی می‌کند.

فرمت فرمان cp

cp item1 item2

item1 را در item2 کپی می‌کند.

گزینه‌های فرمان cp

گزینه عملکرد
a, –archive فایل‌ها و دایرکتوری‌ها و تمام ویژگی‌های آن از جمله مالکیت و پرمیژن را کپی می‌کند.
i, –interactive قبل از بازنویسی مجدد یک فایل، از کاربر تاییدیه می‌خواهد.
r, –recursive دایرکتوری‌ها و محتویات آن را به‌طور بازگشتی کپی می‌کند. این گزینه (یا گزینه -a) هنگام کپی کردن دایرکتوری‌ها نیاز می‌شود.
u, –update هنگام کپی کردن فایل‌ها از یک دایرکتوری به دایرکتوری دیگر فقط فایل‌هایی را که یا وجود ندارند و یا جدیدتر از فایل‌های متناظر موجود در دایرکتوری مقصد هستند کپی می‌کند.
v, –verbose پیام‌های اطلاع‌رسانی را برای عملیات کپی نمایش می‌دهد.

مثال‌هایی از فرمان cp

cp file1 file2

file1 را در file2 کپی می‌کند. اگر file2 وجود داشته باشد آن را با محتویات  file1بازنویسی می‌کند. اگر file2 وجود نداشته باشد، آن را می‌سازد.

cp –i file1 file2

همانند مثال قبلی است با این تفاوت که زمانی که file2 وجود داشته باشد قبل از بازنویسی از کاربر سوال می‌شود.

cp file1 file2 dir1

file1 و file2 را در dir1 کپی می‌کند. dir1 باید وجود داشته باشد.

cp dir1/* dir2

با استفاده از wildcard تمام فایل‌های dir1 در dir2 کپی می‌شوند. dir2 باید وجود داشته باشد.

cp -r dir1 dir2

dir1 (و محتویات آن را) به dir2 کپی می‌کند. اگر دایرکتوری dir2 وجود نداشته باشد، ایجاد خواهد شد و محتویات dir1 در آن کپی می‌شود.

فرمان mv

فرمان mv هم فایل را جابه‌جا می‌کند و هم تغییر نام می‌دهد. بستگی دارد که چگونه از آن استفاده شود. طرز استفاده از فرمان mv همانند فرمان cp است.

mv item1 item2

برای تغییر نام می‌بایست item1 و item2 به یک آدرس اشاره کنند ولی نام آن‌ها متفاوت باشد.

گزینه‌های فرمان mv

گزینه عملکرد
i, –interactive قبل از بازنویسی یک فایل از کاربر درخواست تاییدیه می‌کند. اگر این گزینه مشخص نشده باشد، فایل همنام بی‌درنگ بازنویسی خواهد شد.
u, –update هنگام انتقال از یک دایرکتوری به دایرکتوری دیگر فقط فایل‌هایی را که در دایرکتوری مقصد موجود نیستند و یا جدیدتر از فایل‌های موجود در دایرکتوری مقصد هستند حرکت می‌دهند.
v, –verbose پیام‌های اطلاع‌رسانی را برای انتقال نمایش می‌دهند.

مثال‌های فرمان mv

mv file1 file2

file1 را به file2 انتقال می‌دهد. اگر file2 وجود داشته آن را با محتویات file1 بازنویسی می‌کند.

mv -i file1 file2

همانند مثال قبلی file1 را به file2 انتقال می‌دهد. اگر file2 وجود داشته از کاربر برای بازنویسی سوال می‌شود.

mv file1 file2 dir1

file1 و file2 را به dir1 انتقال می‌دهد. dir1 باید وجود داشته باشد.

mv dir1 dir2

dir1 (و محتویات آن را) به دایرکتوری dir2 انتقال می‌دهد. اگر dir2 وجود نداشته باشد آن را می‌سازد و محتویات دایرکتوری dir1 را به دایرکتوری dir2 منتقل می‌کند و dir1 را حذف می‌کند.

فرمان rm

فرمان rm برای پاک کردن (حذف) فایل‌ها و دایرکتوری‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

rm item…

item می‌تواند یک یا چند فایل یا دایرکتوری باشد.

گزینه‌های فرمان rm

گزینه عملکرد
i, –interactive قبل از حذف فایلی که وجود دارد از کاربر تاییدیه می‌گیرد. اگر این گزینه مشخص نشده باشد، فرمان rm فایل‌ها را بدون درنگ حذف می‌کند.
r, –recursive اگر دایرکتوری دارای زیردایرکتوری‌هایی باشد، آن‌ها را نیز حذف می‌کند.
f, –force فایل‌های موجود را نادیده می‌گیرد.
v, –verbose پیام‌های اطلاع‌رسانی را برای عمل حذف نمایش می‌دهد.

مثال‌های فرمان rm

rm file1

بی‌درنگ file1 را حذف می‌کند.

rm -i file1

قبل از حذف file1 از کاربر تاییدیه می‌گیرد.

rm -r file1 dir1

file1 و dir1 را به همراه محتویاتشان حذف می‌کند.

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت پنجم، مدیریت فایل‌ها و دایرکتوری‌ها اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


اسفند ۲ ۱۳۹۶

آموزش رایتر: قسمت چهارم، تنظیمات اولیه

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این بخش به برخی از تنظیمات مورد نیاز در زبان فارسی خواهیم پرداخت.جهت فعال‌سازی زبان فارسی ابتدا لیبره‌آفیس را اجرا و تنظیمات زیر را انجام دهید:

۱- وارد منوی Tools شده و گزینه Options را انتخاب کنید.

۲- در پنجره نمایش داده شده گزینه Language Setting را باز نموده و زیرمنوی Language را انتخاب و در سمت راست پنجره تنظیمات زبان فارسی را به شکل زیر انجام دهید:

گزینه Local setting را به Persian تنظیم کنید.

گزینه Complex text layout (CTL) را نیز به Persian تنظیم کنید. سپس دکمه Ok را فشرده و جهت اعمال تنظیمات یک بار برنامه را بسته و دوباره اجرا کنید.

۳- مجدداً به منوی Tools رفته و گزینه Options را انتخاب کنید.

۴- در لیست نمایش داده شده بر گزینه Language setting کلیک کرده و زیرمنوی Complex text layout را انتخاب و در سمت راست پنجره Numerals را روی Context تنظیم می‌کنید.

۵- در لیست قبلی گزینه LibreOffice Writer کلیک کرده و تنظیمات زیر را انجام دهید:

زیرمنوی General را انتخاب و واحد اندازه‌گیری Measurement unit را بر روی Centimeter تنظیم کنید.

زیرمنوی Basic Fonts (CTL) را انتخاب و فونت‌های پیش‌فرض فارسی خود را تنظیم کنید.

پس از نصب مجموعه لیبره‌آفیس چندین برنامه کاربردی با عنوان لیبره‌آفیس نصب می‌شود که اسامی و وظیفه آن‌ها در جدول زیر قابل مشاهده است.

خط‌کش‌ها

زمانی که در محوطه کاری واژه‌پرداز هستید، مشاهده می‌شود که بخش خاکستری خط‌کش، نواخی حاشیه است و ناحیه‌ای که می‌توان پاراگراف‌ها را در آن قرار داد به رنگ سفید نمایش داده می‌شود.

خط‌کش‌ها به‌طور پیش‌فرض فعال هستند. برای نمایش یا پنهان کردن خط‌کش View > Ruler را انتخاب کنید.

برای غیرفعال کردن خط‌کش‌ها و عدم انتخاب یک یا هر دو خط‌کش‌ها گزینه LibreOffice Writer > Options > Tools > View را انتخاب کنید. خط‌کش افقی دارای یک دکمه در سمت راست خود است که حاوی گزینه‌های برای توقف پرش و فرورفتگی پاراگراف است.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت چهارم، تنظیمات اولیه اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


بهمن ۱۶ ۱۳۹۶

آموزش اوبونتو: قسمت دوم، Dash چیست

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

Dash به شما کمک می‌کند تا سریعاً برنامه‌ها و فایل‌های خود را بر روی کامپیوتر خود پیدا کنید. اینگونه می‌توان گفت که Dash شبیه منوی Start در ویندوز می‌باشد. Dash به شما اجازه می‌دهد که اطلاعات خود را به صورت محلی مانند برنامه‌های نصب شده، بوکمارک‌ها و همینطور از راه دور مانند توییتر و Google Docs جستجو کنید.

برای گشودن Dash، روی بالاترین آیکون واقع در Launcher که حاوی لوگوی اوبونتو است کلیک کرده و آن را اجرا نمایید.

پس از کلیک بر روی آیکون Dash با یک پنجره شفاف در دسکتاپ با نوار جستجو کاربردی، فایل‌ها و آخرین دانلودها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

Lenses

لنزها به عنوان دسته‌های جستجوی تخصصی در Dash عمل می‌کنند. جستجو با یک یا چند لنز انجام می‌شود. همچنین به عنوان حوزه شناخته می‌شود، همچنین به عنوان حوزه شناخته می‌شود، و هر لنز مسئول ارائه یک دسته نتایج جستجو از طریق Dash است.

شش لنز پیشفرض نصب است. لنز Home، لنز Application، لنز Files and Folders، لنز Video، لنز Music و لنز Photo.

Dash ابزار قدرتمندی است که شما را قادر می‌سازد تا کامپیوتر، خود را برای برنامه‌ها و فایل‌ها جستجو کنید.

یافتن فایل‌ها و پوشه‌ها

Dash می‌تواند در پیدا کردن نام فایل یا پوشه را تایپ می‌کنید نتایج در Dash ظاهر می‌شوند. لنز فایل‌ها و پوشه‌ها در پیدا کردن فایل‌ها و پوشه‌ها کمک می‌کند که فایل‌های اخیراً بدست آمده و آخرین دانلودها را نشان می‌دهد.

می‌توانید از دکمه نتایج فیلتر در گوشه سمت راست بالای Dash برای فیلتر کردن نتایج توسط ویژگی‌هایی چون نوع فایل (txt، dxt، odt و …) یا اندازه استفاده کنید.

اوبونتو هنگام نصب برنامه‌های زیادی را به همراه خود نصب می‌کند. کاربران علاوه بر آن می‌توانند هزاران برنامه را از Ubuntu Software دانلود کنید.

لنز Application

این لنز به‌طور خودکار برنامه‌های نصب شده را تحت عنوان «به تازگی نصب شده»، «نصب شده» یا «پلاگین Dash» طبقه‌بندی کرده است.

همچنین می‌توانید نام یک برنامه (یا بخشی از آن) را در نوار جستجو در Dash وارد کنید و نام برنامه‌های مربوط به آن برنامه را تایپ کنید و Dash آن را پیدا می‌کند.

برای مثال، Music را تایپ کنید تا Dash به شما پخش‌کننده پیشفرض موسیقی و سایر پخش‌کننده‌های موسیقی مورد استفاده شما را نشان می‌دهد.

جستجوی خارجی

علاوه بر جستجوی محلی می‌توان برای برنامه‌ها و فایل‌ها، Dash می‌تواند منابع آنلاین مختلف را جستجو کند. (به عنوان مثال Amazon.com) نتایج جستجوی آنلاین در Dash به‌طور پیشفرض در هنگام نصب خاموش می‌شوند.

منبع: کتاب Getting Started with Ubuntu 16.04 نوشته The Ubuntu Manual Team

نوشته آموزش اوبونتو: قسمت دوم، Dash چیست اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


بهمن ۱۵ ۱۳۹۶

آموزش خط فرمان: قسمت چهارم، استاندارد سلسله‌مراتبی فایل‌سیستم لینوکس

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

فایل‌سیستم لینوکس در تمامی سیستم‌عامل‌های مبتنی بر یونیکس مشابه یکدیگر هستند که به آن استاندارد سلسله‌مراتبی فایل‌سیستم لینوکس (Standard Filesystem Hierary Linux) گفته می‌شود.این استاندارد سلسله‌مراتبی شامل دایرکتورهایی است که یک درخت را به‌وجود می‌آورد.

در ادامه به معرفی این دایرکتوری‌ها خواهیم پرداخت:

/: که به آن دایرکتوری root یا ریشه می‌گویند که آغازگر این درخت می‌باشد.

/bin: شامل برنامه‌ها و فایل‌های باینری است که برای بوت شدن و اجرای سیستم‌عامل مورد نیاز می‌باشد.

/boot: شامل هسته لینوکس، درایورهای مورد نیاز برای بوت شدن و بوت‌لودر می‌باشد. به‌عنوان مثال فایل /boot/grub/grub.conf برای پیکربندی بوت‌لودر مورد استفاده قرار می‌گیرد و یا /boot/vmlinuz مربوط به هسته (Kernel) لینوکس است.

/dev: شامل نقاط دسترسی دستگاه‌های (Devices) متصل به سیستم است.

/etc: شامل تمام فایل‌های پیکربندی گسترده سیستم است. همچنین حاوی مجموعه‌ای از اسکریپت‌های پوسته می‌باشد که در حین بوت شدن سیستم آغاز می‌گردند.

/home: در حالت عادی هر کاربر دارای یک دایرکتوری /home می‌باشد. کاربران عادی فقط می‌توانند فایل‌های داخل دایرکتوری /home را دستکاری کنند. این محدودیت، سیستم را در برابر فعالیت کاربر مزاحم محافظت می‌نماید.

/lib: شامل فایل‌های کتابخانه‌ای مشترک که توسط برنامه‌های اصلی سیستم استفاده می‌شوند. عملکرد این فایل‌ها مشابه فایل‌های DLL در ویندوز هستند.

/lost+found: شامل پارتیشن یا دستگاهی که در فایل‌سیستم لینوکس استفاده می‌شوند. مانند ext3. این دایرکتوری در هنگام ریکاوری یک فایل‌سیستم کاربرد دارد.

/media: در سیستم‌های لینوکس امروزی، دایرکتوری /media حاوی نقاط اتصال (mount) رسانه‌های قابل جابجا شدن از جمله CD-ROM و USBها هستند.

/mnt: در سیستم‌های قدیمی‌تر لینوکس، دایرکتوری /mnt حاوی نقاط اتصال دستگاه‌های قابل جابجایی می‌باشد که به‌صورت دستی نصب شده‌اند.

/opt: دایرکتوری /opt برای نصب نرم‌افزار اختیاری (optional) استفاده می‌شود. این دایرکتوری عمدتاً برای نگهداری محصولات نرم‌افزاری تجاری مورد استفاده قرار می‌گیرد.

/proc: دایرکتوری /proc یک فایل‌سیستم مجازی است که توسط هسته لینوکس پشتیبانی می‌شود. فایل‌های داخل این دایرکتوری قابل خواندن بوده و به شما تصویری از نحوه عملکرد هسته لینوکس را ارائه می‌دهد.

/root: این دایرکتوری در واقع دایرکتوری home برای حساب کاربری ریشه (root) است.

/sbin: این دایرکتوری حاوی فایل‌های باینری سیستمی می‌باشد.

/tmp: دایرکتوری /tmp برای ذخیره فایل‌های موقت و گذرا ایجاد شده توسط برنامه‌های مختلف کاربرد دارد. برخی از تنظیمات باعث می‌شود که این دایرکتوری هر بار که سیستم راه‌اندازی مجدد می‌شود خالی شود.

/usr: بزرگترین شاخه از درخت فایل‌سیستم لینوکس دایرکتوری /usr می‌باشد که شامل برنامه‌ها و فایل‌های پشتیبانی شده توسط کاربران معمولی است.

/usr/bin: شامل برنامه‌های اجرایی نصب شده توسط توزیع لینوکس می‌باشد.

/usr/lib: شامل کتابخانه‌های مشترک برای برنامه‌هاست.

/usr/local: شامل برنامه‌هایی است که با توزیع لینوکسی نصب نشده‌اند اما برای استفاده از سیستم مورد نیاز می‌باشند.

/usr/local/bin: شامل برنامه‌های کامپایل شده از سورس کد می‌باشد.

/usr/sbin: شامل برنامه‌های مدیریت سیستم می‌باشد.

/usr/share: شامل تمام داده‌های به اشتراک گذاشته شده توسط برنامه‌ها در /usr/bin است. مواردی مانند فایل‌های پیش‌فرض پیکربندی، آیکون‌ها، تصویر پس‌زمینه و فایل‌های صوتی در این دایرکتوری قرار می‌گیرد.

/usr/share/doc: اکثر بسته‌های نصب شده بر روی سیستم که از نوع مستندات هستند.

/var: به غیر از دایرکتوری‌های /tmp و /home مابقی دایرکتوری‌هایی که بدان اشاره شد به‌صورت ایستا بوده‌اند، یعنی محتوای آن‌ها تغییر نمی‌کند. دایرکتوری /var جایی است که داده‌هایی که احتمال تغییر دارند ذخیره می‌شود. مانند پایگاه‌های داده و ایمیل کاربران.

/var/log: شامل فایل‌های log و سوابق فعالیت‌های مختلف سیستم می‌باشد.

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت چهارم، استاندارد سلسله‌مراتبی فایل‌سیستم لینوکس اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


بهمن ۴ ۱۳۹۶

آموزش رایتر: قسمت سوم، نحوه نمایش نوارابزارها

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

رایتر نوارابزارها را به روش‌های مختلف نمایش می‌دهد: قفل شده (ثابت در محل)، یا شناور. بعضی از نوارابزارها بخش‌هایی دارند که می‌توان آن‌ها را جدا نمود. نوارابزار قفل شده در محل را می‌توان به مکان مختلف حرکت داد یا اینکه آن را به صورت شناور درآورد. نوارابزار شناور نیز می‌تواند قفل شود.

نمایش یا پنهان کردن نوارابزارها

برای نمایش یا پنهان کردن نوارابزارها، مسیر View Toolbar را انتخاب کنید. سپس بر روی لیست نوارابزارها کلیک کنید. نوارابزارهای فعال دارای یک علامت چکمارک (تیک) در کنار نام است. نوارابزارهای جداشونده در لیست منوی View وجود ندارد.

زیرمنوها و نوارابزارهای جداشونده

گزینه‌هایی که در نوارابزارها دارای پیکان می‌باشند حاوی زیرمنو و بعضی از نوارابزارهای جداشونده هستند. همانطور که در شکل نشان داده شده یک نوار ابزار جداشونده از نوار ابزار ترسیم نشان داده شود که با حذف کردن از نوار ابزار اصلی آن را به‌صورت یک نوار عنوان نشان می‌دهد.

نوارابزار جداشوند می‌تواند حالت شناور یا قفل شده در لبه صفحه‌نمایش یا یکی از نواحی نوار ابزار قرار گیرد. برای انتقال یک نوار ابزار شناور جداشونده، آن را بر روی نوار عنوان می‌توان کشید.

حرکت دادن نوارابزار

برای انتقال یک نوارابزار قفل شده در محل نشانگر ماوس روی دسته ابزار، (نوار عمودی کوچک در سمت چپ نوارابزار) کلیک کنید، با پایین نگه داشتن دکمه سمت چپ ماوس، کشیدن نوارابزار به محل جدید (دراگ کردن)، و سپس دکمه ماوس را آزاد کنید.

برای حرکت دادن نوار ابزار شناور، بر روی دسته نوار کلیک کنید و آن را به بخش جدید بکشید.

قفل کردن/ شناور کردن پنجره‌ها در نوارابزارها

نوارابزار و بعضی از پنجره‌ها، مانند پنجره Navigator که قفل شده هستند. می‌توان آن‌ها را بر روی لبه‌ها حرکت داد و سایزبندی یا قفل نمود.

برای قفل کردن یک پنجره یا نوار ابزار، Ctrl را نگه داشته و در قاب پنجره شناور یا در یک مکان خالی در نزدیکی دکمه‌ها در بالای پنجره شناور دوبار کلیک کنید. با قفل کردن آن به وضعیت قبلی باز خواهید گشت.

برای اینکه پنجره از حالت قفل خارج شود، Ctrl را پایین نگه داشته و در قاب آن (یا منطقه خالی در نزدیکی دکمه‌ها در بالای پنجره) از پنجره قفل شده دوبار کلیک کنید.

قفل کردن اتوماتیک

در لبه پنجره که در پنجره‌های دیگر به صورت قفل شده است. یک دکمه وجود دارد که باعث می‌شود، پنجره نمایش داده یا پنهان شود.

اگر بر روی دکمه‌ای (سه نقطه‌ها در انتهای هر پنجره) که بر روی لبه پنجره نشان داده می‌شود کلیک کنید پنجره قابل مشاهده باقی می‌ماند تا اینکه به‌صورت دستی (با همان دکمه) دوباره آن را پنهان کنید.

سفارشی‌سازی نوارابزارها

می‌توان به روش‌های مختلف، نوارابزار را تغییر داد. برای این کار بین دکمه‌هایی که روی نوارابزار است کلیک راست کرده و از دکمه‌های تعریف شده، موارد نظر را انتخاب و به نوارابزار اضافه کنید.

برای نمایش یا عدم نمایش دکمه‌های تعریف شده در نوارابزار کلیک راست نموده و در بخش دکمه‌های Visible از منوی نوارابزار را انتخاب کنید.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت سوم، نحوه نمایش نوارابزارها اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


بهمن ۳ ۱۳۹۶

آموزش خط فرمان: قسمت سوم، حرکت در خط فرمان

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

با توجه به آموزش‌های قبلی اکنون پی برده‌اید که چگونه در فایل‌سیستم حرکت کنید. با این حال، نیاز است که چند فرمان دیگر را در رابطه با حرکت در خط فرمان آموزش دهیم:

فرمان ls: لیست کردن محتوای دایرکتوری

فرمان file: مشاهده محتویات فایل

فرمان less: آشنایی بیشتر با فرمان ls

با استفاده از ls می‌توان محتویات دایرکتوری را مشاهده کرد و انواع مختلفی از ویژگی‌های فایل و دایرکتوری را تعیین نمود.

علاوه بر دایرکتوری جاری، می‌توان هر دایرکتوری دلخواهی را با فرمان ls اجرا کرد:

یا حتی چندین دایرکتوری را مشخص نمود. در این مثال از دایرکتوری home کاربر (که با ~ نشان داده شده) و دایرکتوری /usr استفاده شده است:

همچنین می‌توان فرمت خروجی را برای نمایش جزئیات بیشتر تغییر داد:

با افزودن –l به فرمان، خروجی با فرمت طولانی‌تری نمایش داده خواهد شد.

گزینه‌ها و آرگومان‌ها (Options and Arguments)

فرمان‌ها به کمک یک یا چند گزینه (Option) و آرگومان (Argument) رفتار خود را می‌توانند تغییر دهند. بنابراین فرمت اکثر فرمان‌ها چنین است:

command –options argument

اکثر فرمان‌ها از گزینه‌های متشکل از یک کاراکتر به همراه خط تیره استفاده می‌کنند. (مانند -l) اما برخی از فرمان‌ها از جمله آن‌هایی که از پروژه GNU پشتیبانی می‌کنند، متشکل از یک کلمه به همراه دو خط تیره هستند. همچنین بسیاری از فرمان‌ها اجازه می‌دهند تا گزینه‌های چندگانه با هم هماهنگ شوند. در این مثال، فرمان ls دارای دو گزینه است. گزینه l برای تولید خروجی فرمت طولانی و گزینه t برای مرتب‌سازی نتایج بر اساس زمان اصلاح فایل می‌باشد:

در ادامه گزینه طولانی –reverse را برای مرتب‌سازی به‌صورت معکوس اضافه شده است:

فرمان ls تعداد زیادی از گزینه‌ها را داراست که به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم:

شرح Long Option Option
تمامی فایل‌های موجود (حتی فایل‌های hidden) را لیست می‌کند. –all -a
اگر دایرکتوری مشخص شود فرمان ls محتویات دایرکتوری را لیست می‌کند، نه خود دایرکتوری را. –directory -d
این گزینه یک کاراکتر شاخص را به انتهای هر نام اضافه می‌نماید. (به‌عنوان مثال در جلوی نام یک پوشه، علامت اسلش قرار می‌گیرد.) –classify -F
در لیست‌های طولانی، اندازه فایل‌ها را به جای استفاده از بایت در فرمت قابل خواندن برای انسان نمایش می‌دهد. –human-readable -h
نتایج را با فرمت طولانی نمایش می‌دهد. -l
نتایج را به‌صورت معکوس مرتب می‌کند. معمولاً فرمان ls نتایج را به ترتیب حروف الفبا نمایش می‌دهد. –reverse -r
نتایج را بر اساس سایز نمایش می‌دهد. -S
نتایج را بر اساس زمان اصلاح نمایش می‌دهد. -t

تعیین نوع فایل با فرمان file

از فرمان file برای تعیین نوع فایل استفاده می‌شود. فرمان file به شکل زیر اجرا می‌گردد:

file filename

هنگام اجرا، فرمان file توضیحی مختصر را از محتویات فایل چاپ می‌کند. به عنوان مثال:

همانطور که می‌دانید انواع مختلفی از فایل‌ها وجود دارد. در سیستم‌های مبتنی بر یونیکس از جمله لینوکس یک اصل همیشگی وجود دارد که «همه چیز فایل است.»

مشاهده محتویات فایل با فرمان less

فرمان less برنامه‌ای برای مشاهده فایل‌های متنی است. در لینوکس فایل‌های زیادی هستند که متن قابل خواندن می‌باشد. فرمان less برنامه‌ای برای مشاهده فایل‌های متنی است.

حال چرا نیاز است فایل‌های متنی بررسی شوند؟ از آنجا که بسیاری از فایل‌ها که حاوی تنظیمات سیستم هستند (فایل‌های پیکربندی) در این فرمت ذخیره می‌شوند و قابلیت خواندن دارند که به ما می‌گوید سیستم چگونه کار می‌کند. علاوه بر این بسیاری از برنامه‌ها هستند که سیستم آن‌ها را در این فرمت ذخیره می‌کند. این برنامه‌ها اسکریپت (Script) نامیده می‌شوند.

در آموزش‌های بعدی یاد خواهید گرفت که چگونه فایل‌های متنی را تغییر دهید تا تنظیمات سیستم تغییر یابند و چگونه اسکریپت بنویسید. اما در این آموزش فقط به محتوای آن‌ها نگاه خواهیم کرد. از فرمان less این گونه استفاده می‌شود:

less filename

به محض شروع، فرمان less اجازه می‌دهد تا از طریق یک فایل متنی به جلو و عقب حرکت کنید. به‌عنوان مثال، برای بررسی فایل که تمام حساب‌های کاربر سیستم را تعریف می‌کند، فرمان زیر را وارد کنید:

هنگامی که برنامه less آغاز به کار می‌کند، می‌توان محتویات فایل را مشاهده نمود. اگر فایل، طولانی‌تر از یک صفحه باشد می‌توانیم به بالا یا پایین پیمایش کنیم. برای خروج از less از دکمه Q استفاده می‌گردد.

فعالیت فرمان
یک صفحه به عقب می‌رود. Page Up  یا b
یک صفحه به جلو می‌رود. Page Down یا Spacebar
یک خط بالا می‌رود. کلید جهت‌نمای بالا
یک خط پایین می‌رود. کلید جهت‌نمای پایین
به انتهای فایل متنی می‌رود. G
به ابتدای فایل متنی می‌رود. ۱G یا g
characters را رو به جلو جستجو می‌کند. /characters
برای رویداد بعدی رو به عقب جستجو می‌کند. n
صفحه راهنما (help) را نمایش می‌دهد. h
از less خارج می‌شود. q

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت سوم، حرکت در خط فرمان اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


بهمن ۲ ۱۳۹۶

آموزش رایتر: قسمت دوم، نوار وضعیت

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

همانطور که پیش‌تر بدان اشاره شد نوار وضعیت رایتر در پایین فضای کاری واقع شده و اطلاعاتی درباره سند و روش‌های مناسب برای تغییرات سریع برخی از ویژگی‌های سند را فراهم می‌کند.

وضعیت صفحات سند

در ابتدای نوار وضعیت شماره جاری صفحه، تعداد کل صفحات در سند و شماره صفحه نمایش داده می‌شود. به عنوان مثال، اگر شماره صفحه ۱ را روی صفحه سوم قرار دهیم، شماره صفحه آن ۱ و شماره توالی آن ۳ خواهد بود.

برای پرش به یک صفحه خاص در سند، بر روی شماره صفحه کلیک می‌کنیم تا پنجره Navigator باز شود. در بخش شماره صفحه، شماره صفحه مورد نظر را وارد می‌کنیم. همانطور که در تصویر زیر نشان داده شده است.

تعداد کلمه و کاراکتر درون سند در نوار وضعیت نشان داده شده است و به روز نگه داشته می‌شود.

برای نمایش شمارش کاراکتر به استثنای فاصله‌های بین آن‌ها بر روی تعداد کلمه در نوار وضعیت کلیک و یا گزینه Tools>>Word Count را انتخاب کنید.

سبک صفحه

برای تغییر سبک صفحه، بر روی این زمینه کلیک راست نموده تا لیستی از سبک‌های صفحه‌نمایش داده می‌شود. برای انتخاب سبک‌های مختلف بر روی یکی از آن‌ها کلیک کنید.

نمایش زبان صفحه

برای چک کردن املا، چینش، و اصلاح نامه استفاده می‌شود. با کلیک بر روی این بخش زبان‌های دیگری را برای متن می‌توان انتخاب نمود. همچنین با گزینه None می‌توان کاری کرد که املای متن بررسی نشود.

حالت درج

این منطقه زمان درج خالی است، برای تغییر به حالت رونوشت (Overwrite) بر روی این بخش کلیک نمایید. در حالت رونوشت، متن جدید بر روی متن قبلی جایگزین می‌شود.

نمایش مشخصات آیتم انتخاب شده

هنگامی که مکان‌نما در یک بخش، عنوان و یا لیستی از آیتم‌هاست و یا وقتی یک موضوع (مانند یک تصویر یا جدول) انتخاب شده است، اطلاعات در مورد آن آیتم در این زمینه به نظر می‌رسد. با کلیک کردن در این بخش کادر محاوره‌ای مربوطه باز می‌شود.

مشخصات چیدمان

در این بخش نحوه نمایش سند به‌صورت تک‌صفحه‌ای، دو صفحه‌ای و سندهای پشت و رو تنظیم می‌شود.

بزرگ‌نمایی

برای تغییر بزرگ‌نمایی می‌توان از نوار لغزنده یا نشانه‌های + و – یا کلیک راست بر روی درصد استفاده نمود.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت دوم، نوار وضعیت اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


بهمن ۱ ۱۳۹۶

آموزش خط فرمان: قسمت دوم، ناوبری در ترمینال

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

برای استفاده از ترمینال به غیر از تایپ کردن می‌بایست حرکت کردن در فایل‌سیستم لینوکس را آموخت.در این آموزش، فرمان‌های زیر را معرفی خواهیم کرد:

فرمان pwd: نمایش نام دایرکتوری جاری

فرمان cd: تغییر دایرکتوری

فرمان ls: لیست کردن محتوای دایرکتوری

درک درخت فایل‌سیستم

همانند ویندوز، سیستم‌عامل لینوکس فایل‌های خود را به‌صورت سلسله‌مراتبی در دایرکتوری‌ها قرار می‌دهد که به آن ساختار دایرکتوری سلسله‌مراتبی (hierarchical directory structure) گفته می‌شود. این بدین معنی است که فایل‌ها در یک الگوی درختی از دایرکتوری‌ها (که بعضاً به آن‌ها Folder هم می‌گویند.) سازماندهی می‌شود.

اولین دایرکتوری موجود در فایل‌سیستم، دایرکتوری ریشه (root directory) نام دارد. دایرکتوری root که با علامت / نمایش داده می‌شود شامل تمامی فایل‌ها و زیردایرکتوری‌ها است که خود آن‌ها نیز فایل‌ها و دایرکتوری‌هایی را شامل می‌شوند.

توجه داشته باشید که در سیستم‌های ویندوزی برای هر دستگاه ذخیره‌سازی یک درخت فایل‌سیستم وجود دارد اما در سیستم‌های مبتنی بر یونیکس از جمله لینوکس فقط یک درخت فایل‌سیستم بدون در نظر گرفتن تعداد درایوها و دستگاه ذخیره‌سازی متصل به کامپیوتر موجود است.

دایرکتوری جاری (دایرکتوری کاری)

اکثر ما احتمالاً با یک مدیر گرافیکی که درخت فایل‌سیستم را نشان می‌دهد، آشنا هستیم. (همانند شکل زیر)

تصویر فوق گویای نمایش سلسله‌مراتبی دایرکتوری‌ها است اما باید توجه داشت که خط فرمان هیچ‌گونه نمای بصری ندارد. بنابراین برای حرکت در درخت فایل‌سیستم باید از روش دیگری استفاده کرد. در خط فرمان و در هر زمان معین همیشه در یک دایرکتوری خاص هستیم و می‌توان فایل‌های موجود در دایرکتوری و مسیر دایرکتوری بالاتر (دایرکتوری والد) و زیردایرکتوری‌ها را مشاهده کرد. دایرکتوری که در آن هستیم دایرکتوری جاری نام دارد که برای نمایش آن از فرمان pwd (سرنام واژگان print working directory) استفاده می‌شود:

هنگامی که ترمینالی را برای اجرای فرمان‌ها می‌گشاییم دایرکتوری جاری در دایرکتوری home مستقر می‌گردد. هر حساب کاربری به دایرکتوری home خود ارجاع داده می‌شود.

لیست محتویات یک دایرکتوری

برای لیست کردن فایل‌ها و دایرکتوری‌های دایرکتوری جاری از فرمان ls استفاده می‌شود:

در واقع می‌توان از فرمان ls برای لیست کردن محتویات هر دایرکتوری استفاده کرد.

تغییر دایرکتوری جاری

برای تغییر جاری از فرمان cd استفاده می‌شود. برای استفاده ابتدا cd را تایپ کرده و پس از آن نام دایرکتوری مورد نظر نوشته می‌شود. نام دایرکتوری در واقع مسیری است متشکل از شاخه‌های درخت فایل‌سیستم و دایرکتوری که می‌خواهیم به آن دسترسی داشته باشیم. به این مسیر اصطلاحاً Pathname می‌گویند که می‌توان آن را با دو روش مطلق و نسبی مشخص کرد. ابتدا با روش مطلق شروع می‌کنیم.

Pathname مطلق

Pathname مطلق با دایرکتوری ریشه شروع شده و پس از آن زیرشاخه‌های مربوطه نوشته می‌شود تا مسیر دایرکتوری یا فایل تکمیل شود. به عنوان نمونه، یک دایرکتوری در سیستم وجود دارد که اکثر برنامه‌های سیستم در آن نصب شده‌اند. Pathname این دایرکتوری /usr/bin می‌باشد. این بدین معناست که در دایرکتوری ریشه (علامت /) دایرکتوری دیگری با نام usr وجود دارد که حاوی دایرکتوری bin می‌باشد.

مشاهده می‌شود که دایرکتوری جاری به /usr/bin تغییر یافته است که حاوی فایل‌های متعددی است. توجه داشته باشید اعلان پوسته چگونه تغییر یافته است به جای دایرکتوری home (علامت ~) دایرکتوری جاری یعنی bin قرار گرفته است.

Pathname نسبی

یک Pathname مطلق از دایرکتوری root شروع شده و به مقصد آن منتهی می‌شود اما Pathname نسبی از دایرکتوری جاری شروع می‌شود. برای این کار، از دو علامت خاص برای نشان دادن Pathname نسبی استفاده می‌شود. این علائم ویژه، نقطه (.) و دونقطه (..) می‌باشد. نماد نقطه به دایرکتوری جاری و نماد دونقطه به دایرکتوری والد دایرکتوری جاری اشاره می‌کند.

حال به چگونگی کارکرد آن خواهیم پرداخت. به عنوان نمونه دایرکتوری جاری را دوباره به /usr/bin تغییر دهید:

اکنون می‌خواهیم دایرکتوری کاری را از /usr/bin به والد آن یعنی /usr تغییر مسیر دهیم. برای این کار می‌توان از دو روش استفاده کرد. روش Pathname مطلق:

یا به‌وسیله Pathname نسبی:

در هر دو روش نتیجه، یکسان است. حال باید از کدام یک استفاده کنیم؟ از روشی که نیاز به تایپ کمتری دارد!

به همین ترتیب می‌توان دایرکتوری جاری را از /usr به /usr/bin تغییر دهیم، روش Pathname مطلق:

و یا از طریق روش Pathname نسبی:

برخی از میانبرهای مفید

نتیجه

میانبر
دایرکتوری جاری را به دایرکتوری home سیستم شما تغییر می‌دهد. cd
دایرکتوری جاری را به آخرین دایرکتوری جاری تغییر می‌دهد. cd –
دایرکتوری جاری را به دایرکتوری home کاربر username تغییر می‌دهد. به عنوان مثال cd ~bob دایرکتوری جاری را به دایرکتوری home کاربر bob تغییر می‌دهد. cd ~username

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت دوم، ناوبری در ترمینال اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


دی ۳۰ ۱۳۹۶

آموزش اوبونتو: قسمت اول، آشنایی با محیط

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

در این آموزش قصد داریم شما را با محیطی که پس از نصب اوبونتو با آن روبرو می‌شوید، آشنا کنیم.

دسکتاپ اوبونتو

در نگاه اول ممکن است شما شباهت‌های زیادی را مابین اوبونتو و سایر سیستم‌عامل‌ها از قبیل ویندوز و مک مشاهده کنید. این بدین دلیل است که همه آن‌ها مبتنی بر رابط کاربری گرافیکی (gui) ساخته شده‌اند. به عنوان مثال در همه این سیستم‌عامل‌ها از ماوس برای حرکت در دسکتاپ، برنامه‌های کاربردی باز، انتقال فایل‌ها و کارهایی از این نظیر استفاده می‌کنید. به‌طور خلاصه می‌توان گفت که همه چیز بصری است.

Unity

تمامی سیستم‌عامل‌های مبتنی بر gui از یک محیط دسکتاپی که دارای ویژگی‌هایی است بهره می‌برند.

اوبونتو به‌طور پیش‌فرض از دسکتاپ Unity استفاده می‌کند.

پس‌زمینه دسکتاپ

محیط یونیتی شامل یک پس‌زمینه دسکتاپ و دو نوار که یکی از آن‌ها بصورت افقی بوده و دیگری عمودی است. نوار افقی بالای صفحه منوبار (Menu Bar) و نوار عمودی سمت چپ لانچر (Launcher) نام دارد. در زیر منوبار تصویری کل دسکتاپ را تحت سلطه خود درآورده که به این تصویر، تصویر پس‌زمینه (Background) گویند.

منوبار

منوبار شامل توابع متداولی است که در اوبونتو استفاده می‌شود. آیکون‌ها در سمت راست منو در ناحیه‌ای از نوار منو به نام ناحیه نشانگر (Indicator) یا ناحیه اطلاع‌رسانی (notification) واقع شده‌اند.

هر اوبونتو نصب شده ممکن است آیکون‌های متفاوتی را بر اساس تعدادی از عوامل، از جمله سخت‌افزار و لوازم جانبی نمایش دهد.

برخی از برنامه‌ها به‌طور خودکار در حین نصب آیکونی را به منوبار اضافه می‌کنند. شایع‌ترین شاخص‌ها عبارتند از:

Network Indicator که ارتباطات شبکه را مدیریت می‌کند و به شما این امکان را می‌دهد که به سرعت و به آسانی به یک شبکه سیمی یا بی‌سیم متصل شوید.

Text Entry Settings که اگر شما بیش از یک زبان صفحه‌کلید را نصب کرده باشید مانند EN و FA نمایان می‌شود که به کمک آن قادر خواهید بود آن را تغییر دهید.

Messaging Indicator برنامه‌های اجتماعی شما را شامل می‌شود که از طریق آن می‌توانید به مخاطبین خود پیام داده و یا به ایمیل دسترسی داشته باشید.

Sound Indicator راهی آسان برای تنظیم صدا و همچنین دسترسی به پخش‌کننده موسیقی و تنظیمات صدا را فراهم می‌کند.

Clock ساعت فعلی را نشان می‌دهد و یک پیوند به تقویم و تنظیمات زمان و تاریخ را برقرار می‌سازد.

Session Indicator دارای تنظیمات سیستم، راهنمای اوبونتو و گزینه‌هایی چون قفل کردن کامپیوتر، logging یا ریستارت کامپیوتر و یا خاموش کردن آن می‌باشد.

هر برنامه‌ای شامل منوهای مختلفی چون File، Edit، View و … هست که با باز کردن آن در سمت منو بار نمایش داده می‌شوند. برای نمایش منوهای برنامه، کافی است ماوس خود را به نوار منوی دسکتاپ در بالای صفحه حرکت دهید تا منوهای برنامه نمایش داده شوند.

شما می‌توانید از طریق Appearance در System Setting این قابلیت را غیرفعال کنید. در زبانه Behavior در زیر Show the menus for a window گزینه In the windows title bar را انتخاب کنید.

The Launcher

نوار عمودی سمت چپ تصویر لانچر نامیده می‌شود. لانچر دسترسی آسانی را برای استفاده از نرم‌افزار، دستگاه‌های نصب شده و سطل زباله ارائه می‌دهد.

تمامی برنامه‌های در حال اجرا شما تا زمانی که بسته نشده‌اند به‌صورت یک آیکون بر روی لانچر دیده می‌شوند.

برای تغییر سایز آیکون‌های لانچر از طریق System Setting و گزینه Appearance و زبانه Look می‌توانید اقدام کنید.

اولین آیکون در لانچر Dash نام دارد که درباره آن در آموزشی دیگر صحبت خواهیم کرد.

به‌طور پیشفرض آیکون‌های دیگری شامل File Manager، LibreOffice، Firefox، دستگاه‌های متصل (مانند فلش مموری) و سطل زباله در لانچر وجود دارد.

اجرای برنامه‌ها

برای اجرای یک نرم‌افزار که بر روی لانچر قرار دارد با کلیک کردن بر روی آن به راحتی آن را اجرا خواهید کرد.

آیکون برنامه پیش‌زمینه (یعنی برنامه‌ای که در بالای همه پنجره‌های دیگر برنامه‌هاست) با یک مثلث سفید در سمت راست آن نشان داده می‌شود.

همچنین می‌توانید برنامه‌ها را از طریق Dash اجرا کنید که در آموزشی مجزا بدان خواهیم پرداخت.

افزودن و حذف برنامه‌ها بر روی لانچر

برای اضافه کردن یک برنامه به لانچر دو روش وجود دارد:

روش اول – Dash را گشوده و برنامه‌ای که می‌خواهید پیدا کرده سپس آیکون آن را با ماوس کشیده و بر روی لانچر رها کنید.

روش دوم – برنامه‌ای که می‌خواهید به لانچر اضافه کنید اجرا کرده و سپس روی آن کلیک راست کنید و گزینه Lock to Launcher را برگزینید.

برای حذف یک برنامه از لانچر کافی است بر روی آیکون آن کلیک راست کرده و گزینه Unlock from Launcher را انتخاب کنید.

در آموزش بعدی به آیتم Dash خواهیم پرداخت.

نوشته آموزش اوبونتو: قسمت اول، آشنایی با محیط اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


دی ۲۹ ۱۳۹۶

آموزش رایتر: قسمت اول، آشنایی با محیط کار نرم‌افزار

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

زمانی که برنامه رایتر (LibreOffice Writer) را اجرا می‌کنیم، مانند بقیه برنامه‌های کاربردی، این نرم‌افزار در یک پنجره برنامه‌ای ظاهر می‌شود. در نوار عنوان که در بالای پنجره قرار دارد، نام برنامه و نام فایلی که در حال ویرایش آن هستیم با یک خط فاصله نمایش داده می‌شود.

در خط بعد، منوهای برنامه را مشاهده می‌کنیم و در خط بعدی ابزارهای استاندارد واژه‌پرداز نمایان هستند که به‌وسیله منوی View>>Toolbars قابل اضافه یا حذف شدن هستند. در بخش میانی، اصطلاحاً صفحه کاغذ قرار دارد که می‌توانیم نامه، گزارش، کتاب، مجله و غیره را در این قسمت بنویسیم و یا ویرایش کنیم. در کنار و بالای این صفحه نوار باریکی با شماره‌هایی مشخص شده‌اند، که به آن خط‌کش گفته می‌شود. در انتهای پنجره نوار وضعیت قرار دارد. در سمت راست نوار وضعیت می‌توانیم بزرگ‌نمایی سند را تنظیم کرده و حالت خواندن، دو صفحه‌ای و تک صفحه‌ای را فعال کنیم.

نوار عنوان

نوار عنوان (Title Bar) در بالای پنجره رایتر قرار گرفته که نام فایل سند جاری را نشان می‌دهد وقتی که سند به تازگی ایجاد شده، نام سند Untiled X است که X یک عدد خواهد بود.

نوار منو اصلی

نوار منو اصلی (Menu Bar) در زیر نوار عنوان قرار گرفته است. زمانی که شما یکی از منوها را انتخاب می‌کنید یک زیرمنو ظاهر خواهد شد که بیشتر دستورات آن شامل موارد زیر است:

دستورات اجرایی، مانند Close یا Save کردن، که در منوی File موجود است.

Commands: کادرهای محاوره‌ای را باز می‌کنند که در انتهای آن سه نقطه وجود دارد، مانند Find یا Paste Special که در منوی Edit موجود است.

گزینه‌هایی که خود دارای زیرمنو هستند و بیشتر با پیکان مشکی که به سمت راست اشاره دارد مانند Toolbars و Zoom در منوی View، حرکت دادن مکان‌نما بر روی آن باعث باز شدن آن می‌شود.

نوار ابزار استاندارد (Standard Toolbar)

نوار ابزار استاندارد به‌صورت پیش‌فرض در زیر نوار منوی اصلی قرار دارد که ابزارهای پر کاربرد را نمایش می‌دهد، مانند: ذخیره‌سازی، چاپ، ایجاد سند جدید، این نوار ابزار در تمامی برنامه‌های LibreOffice وجود دارد. (Writer، Calc، Impress، Draw)

نوار قالب‌بندی

نوار قالب‌بندی (Formatting Toolbar) دومین نوار ابزاری است که با انتخاب متن یا عکس متفاوت می‌شود، یعنی در هنگام کار با متن، نوار قالب‌بندی گزینه‌های ویژه کاراکترها را نمایش داده و هنگامی که مکان‌نما بر روی تصویر قرار می‌گیرد نوار ابزارهای مخصوص تصاویر را نشان می‌دهد.

نوار ابزار تصاویر به‌صورت قفل شده در انتهای صفحه‌نمایش، نمایش داده می‌شود. یک نوار ابزار فرعی برای گلوله و شماره‌گذاری (Bullet and Numbering) در کنار نوار ابزار قالب‌بندی نمایش داده می‌شود.

نوار وضعیت

نوار وضعیت (Status Bar) در پایین فضای کاری واقع شده است. این نوار ابزار اطلاعاتی درباره سند و راه‌های مناسب برای تغییرات سریع برخی از ویژگی‌های سند را فراهم می‌کند. این نوار ابزار را می‌توان در منوی View پنهان یا آشکار کرد. همانطور که در تصویر نشان داده شده است:

نوار کناری

برای فعال کردن نوار کناری، Sidebar را از منوی View انتخاب می‌کنیم. نوار کناری شامل هفت آیتم تنظیمات، خصوصیات (Properties)، سبک‌ها و قالب‌بندی‌ها (Styles and Formatting)، گالری (Gallery)، دیدبان (Navigator)، مدیریت تغییرات (Manage Changes) و طراحی (Design) است.

خصوصیات: اگر متن انتخاب شده باشد ابزارهای قالب‌بندی کاراکتر، پاراگراف و سبک صفحه سند نمایش داده می‌شوند و اگر یک شکل انتخاب شده باشد، ابزارهای روشنایی، حالت رنگ گرافیک، شفافیت عرض و ارتفاع نشان داده می‌شوند.

سبک و قالب‌بندی: در این بخش سبک‌های مورد استفاده سند را می‌توان مدیریت کرد.

گالری: تصاویر و نمودارهای آماده مانند علایم جهت‌دار، پس‌زمینه و دیاگرام در این قسمت در دسترس است. در این بخش همچنین می‌توان یک دسته جدید ایجاد نمود. برای درج یک تصویر و یا اضافه کردن یک تصویر جدید به گالری، می‌توان تصویر انتخاب شده را با عمل Drag کردن وارد نمود.

دیدبان: فهرست کردن یک سند و سازماندهی مجدد محتوای آن با انتخاب کردن دسته‌بندی‌های مطالب مختلف از جمله سرفصل‌ها، جداول، قاب، گرافیک و … صورت می‌گیرد.

منبع: «جزوه آموزشی مهارت کار با نرم‌افزار واژه‌پرداز» نوشته شرکت دانش‌بنیان سافا

نوشته آموزش رایتر: قسمت اول، آشنایی با محیط کار نرم‌افزار اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


دی ۲۸ ۱۳۹۶

آموزش خط فرمان: قسمت اول، Shell چیست؟

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

وقتی از خط فرمان سخن می‌گوییم در واقع به Shell (پوسته) اشاره می‌کنیم. Shell برنامه‌ای است که فرمان‌ها را از صفحه‌کلید می‌گیرد و به سیستم‌عامل منتقل می‌کند. تقریباً تمامی توزیع‌های لینوکسی یک برنامه Shell را از پروژه GNU تحت عنوان bash پشتیبانی می‌کنند. Bash سرنام واژگان Bourne Again Shell بوده که توسط استیو بورن نوشته شده است.

شبیه‌سازهای ترمینال

هنگام استفاده از یک رابط گرافیکی نیازمند برنامه دیگری تحت عنوان شبیه‌ساز ترمینال برای تعامل با پوسته خواهید بود. KDE از console و GNOME از gnome-terminal استفاده می‌کند. تعداد دیگری از شبیه‌سازهای ترمینال برای لینوکس وجود دارد که اساس کار آن‌ها یکسان است و امکان دسترسی به پوسته را به ما می‌دهد.

هنگامی که شبیه‌ساز ترمینال را می‌گشایید، می‌بایست چیزی شبیه به این را ببینید:

این نشان‌دهنده اعلان پوسته (shell prompt) نامیده می‌شود. ممکن است اعلان پوسته در سیستم شما کمی متفاوت باشد. معمولاً نام کاربری username@machinename بوده و سپس دایرکتوری جاری (در این باره بیشتر توضیح خواهیم داد) و علامت دلار است.

اگر آخرین کاراکتر به جای دلار، # باشد بدین معنا است ترمینال دارای دسترسی‌ها و مجوزهای کاربر superuser می‌باشد. این بدین معناست که ما به‌عنوان کاربر root (ریشه) وارد شده‌ایم و یا یک ترمینال را با امتیازات superuser (چیزی شبیه Administrator در سیستم‌های ویندوزی) وارد شده‌ایم.

حال با تایپ کردن، ترمینال آزمایش می‌کنیم:

با توجه به اینکه این فرمان موجود نیست، پوسته به شما فرصت دیگری می‌دهد.

تاریخچه فرمان

اگر دکمه جهت‌نمای بالا را بفشارید مشاهده خواهید کرد که فرمان قبلی (kaekfjaeifj) پس از اعلان ظاهر می‌شود. به این ویژگی تاریخچه فرمان (Command History) می‌گویند. به‌طور پیشفرص اکثر توزیعات لینوکسی ۵۰۰ فرمان را به‌خاطر می‌سپارند. فشردن کلید جهت‌نمای پایین، فرمان قبلی را از بین می‌برد.

مکان‌نما (Cursor)

فرمان قبلی را با فشردن کلید جهت‌نمای بالا به یاد بیاورید. حال کلیدهای جهت‌نمای چپ و راست را فشار دهید. ملاحظه می‌شود که می‌توان مکان‌نما را در هر نقطه از خط فرمان قرار داد. این ویژگی در هنگام تغییر دادن یا ویرایش فرمان‌ها کاربرد دارد.

چند فرمان ساده

حال که اندکی با خط فرمان آشنا شده‌اید، به سراغ چند فرمان ساده می‌رویم. اولین فرمان، فرمان date است که زمان و تاریخ فعلی را نمایش می‌دهد:

فرمان بعدی، فرمان cal می‌باشد که به‌طور پیشفرض تقویم ماه جاری را نمایش می‌دهد:

برای دیدن مقدار فضای فعلی روی درایورهای دیسک خود از فرمان df استفاده خواهید کرد:

به همین ترتیب برای نمایش مقدار حافظه آزاد، از فرمان free استفاده می‌گردد:

با بستن پنجره ترمینال و یا با استفاده از فرمان exit می‌توانید از ترمینال خارج شوید:

منبع: کتاب The Linux Command Line نوشته William E. Shotts

نوشته آموزش خط فرمان: قسمت اول، Shell چیست؟ اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


دی ۲۷ ۱۳۹۶

تفاوت su و sudo در لینوکس

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

اگر شما از جمله کاربران لینوکس می‌باشید، احتمالاً به sudo و su برخورده‌اید. حال سوال اینجاست که sudo با su چه تفاوتی دارد؟

su و sudo دو روش مختلف برای به‌دست آوردن دسترسی‌های root می‌باشد.

کاربر root

su و sudo هر دو برای اجرای فرامین با پرمیژن‌های root مورد استفاده قرار می‌گیرد. کاربر root (ریشه) معادل کاربر Administrator در ویندوز می‌باشد. کاربر ریشه دارای تمامی پرمیژن‌هاست که با آن می‌توانید هر کاری را در سیستم انجام دهید. کاربران معمولی در لینوکس با پرمیژن‌های کمتری کار می‌کند. به عنوان مثال کاربران عادی نمی‌توانند نرم‌افزار نصب کنند. برای انجام کاری که نیازمند این پرمیژن‌هاست می‌بایست از su یا sudo کمک گرفت.

su در مقابل sudo

وقتی فرمان su را بدون هیچ گزینه اضافه‌ای اجرا می‌کنید به super user یا کاربر ریشه سوئیچ می‌شوید که می‌بایست رمز عبور حساب کاربری root را وارد کنید. همچنین فرمان su می‌تواند برای سوئیچ به هر حساب کاربری به‌کار گرفته شود. اگر فرمان su bob را اجرا کنید، از شما رمز عبور Bob خواسته می‌شود و پوسته به حساب کاربری Bob تغییر خواهد کرد.

پس از اتمام اجرای فرامین در پوسته root باید exit را برای خروج تایپ کرده تا از پوسته ریشه خارج شده و به حالت دسترسی محدود وارد شوید.

Sudo یک فرمان واحد را با امتیازات root اجرا می‌کند. وقتی فرمان sudo را اجرا می‌کنید، سیستم قبل از اجرای فرمان به عنوان کاربر ریشه از شما رمز عبور کاربر فعلی را خواستار می‌شود.

Su شما را به کاربر root سوئیچ می‌کند و از شما رمز عبور حساب کاربری root را می‌خواهد. این یکی از کلیدی‌ترین تفاوت‌های su و sudo می‌باشد.

Sudo یک فرمان واحد را با امتیازات root اجرا می‌کند و حساب کاربری را به کاربر root تغییر نمی‌دهد.

اوبونتو در مقابل سایر توزیعات لینوکسی

فرمان su روشی مرسوم برای دستیابی به پرمیژن‌های ریشه در لینوکس می‌باشد. فرمان sudo برای مدت طولانی وجود داشته اما اوبونتو اولین توزیع محبوب لینوکسی است که به‌طور پیش‌فرض با sudo کار می‌کند.

زمانی که اوبونتو را نصب می‌کنید، یک حساب root استاندارد ایجاد می‌شود، اما هیچ رمز عبوری برای آن اختصاص داده نمی‌شود. شما نخواهید توانست به عنوان root وارد سیستم شوید مگر آن که یک رمز عبور برای حساب کاربری root تخصیص دهید.

استفاده از sudo به‌جای su دارای مزایای زیادی است. کاربران اوبونتو فقط باید یک کلمه عبور را به یاد داشته باشند در حالی که فدورا و سایر توزیع‌ها نیاز به ایجاد رمزهای عبور ریشه و کاربر به‌صورت جداگانه در هنگام نصب دارند.

مزیت دیگر این است که اجازه ورود به سیستم به‌عنوان کاربر root و یا استفاده از su را برای دریافت پوسته root نمی‌دهد.

توزیعات مبتنی بر اوبونتو از جمله لینوکس مینت به‌طور پیش‌فرض از sudo به‌جای su استفاده می‌کنند.

چندین ترفند

برای اجرای یک فرمان به‌عنوان کاربر ریشه با su فرمان زیر را اجرا کنید:

su -c ‘command’

این فرمان مشابه اجرای فرمان با sudo است، اما به جای رمز عبور حساب کاربری فعلی به رمز عبور root نیاز دارید.

برای دریافت کامل پوسته ریشه، فرمان sudo –i را اجرا کنید.

شما باید رمز عبور حساب کاربری فعلی را به جای گذرواژه حساب کاربری root وارد کنید.

فعال کردن کاربر ریشه در اوبونتو

برای فعال کردن حساب کاربری root در اوبونتو، از فرمان زیر برای تنظیم رمز عبور برای آن استفاده کنید.

sudo passwd root

پیش از آنکه بتوانید رمز جدیدی را تنظیم کنید، sudo از شما رمز عبور فعلی حساب کاربری را درخواست خواهد کرد.

از طریق ترمینال با رمز عبور جدید وارد حساب کاربری root شده و یا از فرمان su کمک بگیرد. هرگز نباید محیط گرافیکی را به عنوان کاربر root اجرا کنید. این کار از نظر امنیتی کار بسیار خطرناکی است.

افزودن کاربران به فایل sudoers

فقط حساب‌های administrator می‌توانند فرامین را با sudo اجرا کنند. شما می‌توانید نوع حساب کاربری را از پنجره User Accounts configuration تغییر دهید.

اوبونتو به‌طور خودکار حساب کاربری ایجاد شده در هنگام نصب را به‌عنوان حساب administrator تعیین می‌کند.

اگر از توزیع لینوکسی دیگری استفاده می‌کنید، می‌توانید یک پرمیژن کاربری را برای استفاده از sudo با اجرای فرمان visudo با امتیازات root ایجاد کنید. (پیش از آن su یا su –c را اجرا کنید.)

خط زیر را به فایل اضافه کنید و به‌جای user نام حساب کاربری را قرار دهید:

user    ALL=(ALL:ALL) ALL

ابتدا Ctrl+X را زده و سپس Y را برای ذخیره فایل بفشارید. همچنین می‌توان یک کاربر را به یک گروه مشخص شده در فایل اضافه کنید.

نسخه‌های گرافیکی su

لینوکس نسخه‌های گرافیکی su را نیز پشتیبانی می‌کند و خواستار رمز عبور در محیط گرافیکی می‌شود. به‌عنوان مثال، می‌توان فرمان زیر را برای دریافت یک درخواست رمز عبور گرافیکی اجرا نمود و مرورگر ناتیلوس را با پرمیژن‌های root اجرا نمود. Alt+F2 را بفشارید تا فرمان را از یک نمایشگر گرافیکی اجرا کنید بدون آنکه از ترمینال استفاده کرده باشید.

gksu nautilus

gksu در پشت پرده از su یا sudo مبتنی بر توزیع لینوکس استفاده می‌کند.

منبع: howtogeek.com

نوشته تفاوت su و sudo در لینوکس اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


دی ۲۶ ۱۳۹۶

نحوه مشاهده گروه‌هایی که یک حساب کاربری در آن عضو است

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

گروه‌ها به تعریف مجوزها (پرمیژن‌ها) برای دسترسی به حساب کاربری لینوکس به منظور دستیابی به فایل‌ها، فولدرها و تنظیمات کمک می‌کند. پیدا کردن گروه‌هایی که متعلق به یک حساب کاربری است به شما کمک می‌کند درک بهتری از دسترسی کاربر، خصوصاً زمانی که همه چیز درست کار نمی‌کند داشته باشید.

با گشودن ترمینال کار خود را آغاز نمایید. در خط فرمان، فرمان زیر را تایپ کرده و سپس دکمه اینتر را بفشارید:

groups

استفاده از فرمان groups نشان می‌دهد که کاربر در چه گروه‌هایی عضو است.

همچنین اگر یک نام کاربری را بعد از فرمان groups اضافه کنید، گروه‌هایی که آن کاربر عضو آن است نشان داده می‌شود. تنها کافی است از فرمت زیر تبعیت کنید:

groups  <username>

منبع: howtogeek.com

 

نوشته نحوه مشاهده گروه‌هایی که یک حساب کاربری در آن عضو است اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


دی ۲۲ ۱۳۹۶

نحوه تغییر آدرس IP در خط فرمان لینوکس

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

پی بردن به آدرس IP با استفاده از طریق یک رابط گرافیکی بسیار آسان است، اما آیا می‌دانستید که لینوکس به شما اجازه می‌دهد که آدرس IP کارت شبکه خود را با استفاده از یک فرمان ساده در خط فرمان تغییر دهید؟

این ترفند باید بر روی تمامی توزیع‌های لینوکسی مبتنی بر دبیان، از جمله اوبونتو کار کند. برای شروع، ifconfig را در ترمینال تایپ کرده و سپس دکمه Enter را بفشارید. این فرمان، تمام رابط‌های شبکه را در سیستم لیست می‌کند، بنابراین نام رابط کاربری را که می‌خواهید آدرس IP آن را تغییر دهید، یادداشت کنید.

برای تغییر تنظیمات نیز از فرمان ifconfig با چند پارامتر اضافی استفاده خواهد شد. فرمان زیر رابط شبکه eth0 را برای استفاده از آدرس IP به‌صورت ۱۰۲.۱۶۸.۰.۱ تغییر و ماسک زیرشبکه را به ۲۵۵.۲۵۵.۲۵۵.۰ تغییر می‌دهد:

sudo ifconfig eth0 192.168.0.1 netmask 255.255.255.0

اگر ifconfig را دوباره اجرا کنید، خواهید دید که رابط کاربری در تنظیمات جدیدی که به آن اختصاص داده‌اید، قرار گرفته است.

فرمان زیر به‌عنوان مثال gateway پیشفرض را برای رابط eth0 به ۱۹۲.۱۶۸.۰.۲۵۳ تنظیم می‌کند:

sudo route add default gw 192.168.0.253 eth0

برای دیدن تنظیمات جدید، نیاز به نمایش جدول مسیریابی خواهید داشت. کافی است تا فرمان زیر را اجرا کنید:

route -n

منبع: howtogeek

نوشته نحوه تغییر آدرس IP در خط فرمان لینوکس اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


دی ۱۹ ۱۳۹۶

چک کردن ۳۲ بیتی یا ۶۴ بیتی بودن سیستم لینوکس

نوشته شده توسط فرشید نوتاش حقیقت.

اکثر کامپیوترهای مدرن قادر به اجرای یک سیستم‌عامل ۶۴ بیتی هستند. در ادامه به چگونگی تشخیص ۳۲ بیتی یا ۶۴ بیتی بودن لینوکس خواهیم پرداخت.
برای اکثر موارد توصیه می‌شود که نسخه ۶۴ بیتی لینوکس اجرا شود. با نسخه ۶۴ بیتی عملکرد و امنیت بهتری خواهید داشت.
تنها زمانی که از یک پردازنده ۳۲ بیتی استفاده می‌کنید نیاز به نسخه ۳۲ بیتی خواهید داشت و یا اگر تنها درایورهای سخت‌افزاری ۳۲ بیتی موجود است، از لینوکس ۳۲ بیتی استفاده خواهید کرد (هر چند که این مسأله اغلب در سیستم‌عامل ویندوز رخ می‌دهد.)
برای تشخیص ۳۲ بیتی یا ۶۴ بیتی بودن لینوکس خود دو راه وجود دارد:
روش اول: استفاده از فرمان lscpu در ترمینال
برای بررسی ۳۲ بیتی یا ۶۴ بیتی بودن نسخه لینوکس خود ترمینال را گشوده و فرمان زیر را تایپ نموده و سپس کلید Enter را بفشارید:

lscpu

بخش Architecture به شما خواهد گفت که دارای چه پردازنده‌ای هستید. X86_32 به معنای ۳۲ بیتی و X86_64 به معنای ۶۴ بیتی است. CPU op-mode(s) به شما می‌گوید که کدام نسخه از لینوکس در حال اجراست.
اگر نسخه ۶۴ بیتی را اجرا می‌کنید، حالت‌های ۳۲ بیتی و ۶۴ بیتی را مشاهده خواهید کرد. (چرا که یک پردازنده ۶۴ بیتی می‌تواند هر دو را اجرا کنید.) اگر فقط نسخه ۳۲ بیتی را اجرا می‌کنید تنها ۳۲ بیتی اجرا خواهد شد.
روش دوم: استفاده از محیط گرافیکی
اگر به دنبال یک ابزار گرافیکی برای تشخیص سیستم ۳۲ بیتی یا ۶۴ بیتی سیستم خود، وارد بخش System (در پانل بالای صفحه با آیکونی به چرخ‌دنده) شده و سپس بخش System Settings را برگزینید.
در پنجره System Setting بر روی گزینه Details دو بار کلیک کنید.
در پنجره Details بر روی زبانه Overview بخش OS type را نگاه کنید. در این بخش ۳۲ بیتی یا ۶۴ بیتی بودن سیستم شما مشخص خواهد شد.

منبع: howtogeek

نوشته چک کردن ۳۲ بیتی یا ۶۴ بیتی بودن سیستم لینوکس اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


شهریور ۱۹ ۱۳۹۶

۱۵ مثال استفاده از دستور”ls”

نوشته شده توسط سیدحسینعلی حسینی.

ترمینال یک غول ترسناک نیست , کافیه با اصول اصلی اون آشنا بشین.

دستور ls  یکی از پر کاربردترین دستورات ترمینال محسوب میشه که در این آموزش برخی از ویژگی های اون رو ذکر میکنیم .

ls

نمایش دایرکتوری و فایل های درون دایرکتوری فعلی . با دستور pwd میتونین چک کنید در چه دایرکتوری هستین.

 

ls -l

ابزار l برای نمایش دایرکتوری  و فایل ها با جزئیات کامل . از جمله میزان دسترسی , نوع فایل , تاریخ ساخت , حجم به بایت , مالک و گروه فایل رو ببینید .

 

ls -a

لیست تمامی دایرکتوری ها و فایل ها, حتی فایل های مخفی که با . شروع می شوند.

 

ls -lh

h به معنای Human Readable , برای گرفتن خروجی از لیست فایل ها و دایرکتوری ها و نمایش سایز اونها با فرمتی که برای انسان قابل فهم است.

 

ls -F

در این حالت یک / به انتهای دایرکتوری ها اضافه می شود.

 

ls -r

r  به معنای reverse  است و خروجی رو برعکس نمایش میده.

 

ls -R

R تمام دایررکتوری ها به همراه زیر مجموعه ها و شاخه ها رو نمایش میده.

 

ls -ltr

میتونیم چند ابزار رو با هم استفاده کنیم . این دستور لیست تمام فایل ها و دایرکتوری ها رو بر اساس آخرین تغییر نمایش میده.

 

ls -lS

ابزار S  برای نمایش فایل ها بر اساس اندازه ی فایل هاست.بزرگتر ها رو اول نمایش میده.

 

ls -i

ابزار i برای نمایش inode number  فایل ها استفاده میشه.

 

ls --version

برای چک کردن نسخه ی دستور ls

 

ls --help

برای نمایش help  دستور ls

 

ls -l /tmp

برای نمایش زیر مجموعه ی یک دایرکتوری خاص در مسیر دیگه کافیه مسیر اون رو به صورت کامل بنویسید. برای مثال اگر در دارکتوری /home/user هستید و می خواهید درون دایرکتوری tmp رو ببینید کافیه بعد از دستور ls مسیر اون دایرکتوری رو بزنید.همانند مثال بالا.

 

ls -ld /tmp/

و اگز خواستید جزئیات خود دایرکتوری رو ببنید از d استفاده کنید.

 

ls -n

برای نمایش GID و UID  فایل ها از ابزار n استفاده کنید.

 

alias ls="ls -l"

برای راحتی کار میتونیم برای دستور ls یک alias تعریف کنیم.

 

اگر میخواهید alias تعریف شده بعد از ری استارت کردن سیستم هم از بین نره باید وارد فایل .bashrc بشین و خط alias ls=”ls -l”  رو در آخر اون تعریف کنید.

nano ~/.bashrc

 

 

 

نوشته ۱۵ مثال استفاده از دستور”ls” اولین بار در لینوکس سیزن پدیدار شد.


تیر ۲۲ ۱۳۹۶

نحوه تغییر دایرکتوری Home در یک پارتیشن مجزا

در هر سیستم لینوکسی یکی از دایرکتوری‌های موجود حتماً دایرکتوری /home می‌باشد. دایرکتوری‌های تمام حساب‌های کاربری (کاربران) به جز کاربر ریشه (root) در این دایرکتوری قرار می‌گیرند که کاربران به‌طور مداوم اسناد و سایر فایل‌ها را در آن ذخیره می‌کنند.

دایرکتوری مهم دیگری نیز به نام ‌/vat وجود دارد که اندازه آن به تدریج افزایش می‌یابد که شامل فایل‌های log، فایل‌های وب، فایل‌های چاپ و … می‌باشد.

هنگامی که این دایرکتوری‌ها پر می‌شوند ممکن است مشکلات مهمی را در سیستم فایل root ایجاد نمایند.

در این آموزش ما به شما نشان خواهیم داد که چگونه دایرکتوری /home را به یک پارتیشن اختصاص داده و در دیسک جدیدی ذخیره کنیم.

نکته: اگر ار قبل پارتیشنی را برای انجام این کار آماده کرده‌اید ادامه مطلب را بخوانید در غیر اینصورت سری به مقاله «نحوه نصب و پارتیشن‌بندی یک هارددیسک در لینوکس» بزنید.

اکنون نیاز است تا دایرکتوری home را به یکی از پارتیشن‌ها منتقل کنیم. برای استفاده از فایل‌سیستم باید به یک نقطه از فایل‌سیستم home اصطلاحاً mount شد.

با استفاده از فرمان db می‌توانید فایل‌سیستم را لیست نمایید:

# df -l

با ایجاد دایرکتوری /srv/home می‌توانیم به /dev/sdb1 متصل (mount) شویم:

# mkdir -p /srv/home
# mount /dev/sdb1 /srv/home

سپس محتویات /home را با استفاده از فرمان rsync یا cp به /srv/home انتقال دهید.

# rsync -av /home/* /srv/home/
OR
# cp -aR /home/* /srv/home/

پس از آن تفاوت بین دو دایرکتوری را با استفاده از ابزار diff پیدا می‌کنیم، اگر همه چیز درست بود به مرحله بعدی می‌رویم.

# diff -r /home /srv/home

سپس تمام محتوای قدیمی در /home را بصورت زیر حذف می‌کنیم:

# rm -rf /home/*

حال /srv/home را unmount می‌کنیم:

# umount /srv/home

در نهایت می‌بایست فایل‌سیستم /dev/sdb1 را به‌عنوان /home متصل (mount) کنیم:

# mount /dev/sdb1 /home
# ls -l /home

تغییرات بالا برای بوت فعلی ادامه می‌یابد. خط زیر را در /etc/fstab اضافه کرده تا تغییرات به‌صورت داپمی انجام شوند:

# blkid /dev/sdb1
/dev/sdb1: UUID="e087e709-20f9-42a4-a4dc-d74544c490a6" TYPE="ext4" PARTLABEL="primary" PARTUUID="52d77e5c-0b20-4a68-ada4-881851b2ca99"

اگر پارتیشن UUID است /etc/fstab را گشوده و خط زیر را به آن اضافه کنید:

UUID=e087e709-20f9-42a4-a4dc-d74544c490a6   /home   ext4   defaults   0   2

فایل را ذخیره کرده و سیستم را reboot نمایید.

با اجرای فرمان زیر می‌توانید مشاهده کنید که دایرکتوری /home با موفقیت به یک پارتیشن اختصاص داده شده است:

# df -hl

منبع: tecmint.com


تیر ۱۶ ۱۳۹۶

نحوه نصب و پارتیشن‌بندی یک هارددیسک در لینوکس

امروز به شما آموزش خواهیم داد که چگونه یک هارد دیسک جدید را به سرور لینوکستان اضافه نمایید.

فرض بر این است که دیسک جدید را به سیستم وصل کرده‌اید. ابتدا می‌بایست نوع برچسب دیسک را با استفاده از فرمان fdisk و یا parted تنظیم نمایید. ما نام برچسب GPT را در این مثال استفاده کرده‌ایم:

# parted /dev/sdb mklabel gpt

توجه: fdisk فقط از برچسب MSDOS MBR پشتیبانی می‌کند ولی parted از هر دو پشتیبانی می‌نماید.

حال پارتیشن (/dev/sdb1) را با اندازه ۱۰۶GB ایجاد کنید. ما ۱۰۲۴MB فضا را برای MBR رزرو کرده‌ایم.

# parted -a cylinder /dev/sdb mkpart primary 1074MB 107GB

توضیح فرمان فوق:

a- گزینه‌ای برای مشخص کردن تراز پارتیشن

mkpart- زیرفرمانی برای ایجاد پارتیشن

primary- نوع پارتیشن را به عنوان primary در هارددیسک تعیین می‌کند (مقادیر دیگر logical و extended می‌باشند.)

۱۰۷۴MB- نقطه آغاز پارتیشن

۱۰۷GB- نقطه پایان پارتیشن

حال فضای آزاد بر روی دیسک را به‌صورت زیر بررسی کنید:

# parted /dev/sdb print free

در ادامه پارتیشن دیگری (/dev/sdb2) با اندازه ۱۵۴GB ایجاد می‌کنیم:

# parted -a cylinder /dev/sdb mkpart primary 115GB 268GB

سپس نوع فایل‌سیستم‌های هر پارتیشن را تعیین کنید:

# mkfs.ext4 /dev/sdb1

# mkfs.xfs /dev/sdb2

در نهایت، برای مشاهده تمامی دستگاه‌های ذخیره‌سازی متصل به سیستم فرمان زیر را اجرا نمایید:

# parted -l

منبع: tecmint.com


تیر ۱۵ ۱۳۹۶

باز کردن نرم‌افزارها به زبان فارسی در اوبونتو

در توزیع لینوکسی اوبونتو می‌توان نرم‌افزارها را به زبان‌های مختلفی که بر روی سیستم نصب شده‌اند گشود. در این آموزش قصد داریم چگونگی گشودن نرم‌افزارها را به زبان فارسی آموزش دهیم.

اولین چیزی که برای این کار نیاز داریم کد زبان مورد نظر است. برای دستیابی یه کد زبان‌ها می‌بایست ترمینال را گشوده و فرمان زیر را وارد نمایید:

locale -a

نکته: برای باز کردن پنجره ترمینال می‌توانید از کلیدهای ترکیبی Ctrl+Alt+T استفاده کنید.

همانطور که در تصویر مشاهده می‌شود کد زبان فارسی fa_IR می‌باشد.

توجه: همانطور که پیش‌تر نیز ذکر شد برای باز کردن یک برنامه به زبانی خاص می‌بایست از قبل، آن زبان را بر روی سیستم نصب کرده باشید.

قاعده کلی فرمان مربوطه چنین خواهد بود:

LANGUAGE=fa_IR application

بعنوان مثال برای باز کردن برنامه گیمپ به زبان فارسی می‌باید فرمان زیر را اجرا کنید:

LANGUAGE=fa_IR gimp

توجه: بزرگی و کوچکی حروف حتماً می‌بایست رعایت شود. لینوکس به این موضوع خیلی حساس است!

همانطور که در تصویر مشاهده می‌کنید گیمپ به زبان فارسی باز شد.

پر واضح است که اگر برنامه دیگری را می‌خواهید با زبان فارسی باز کنید می‌باید نام برنامه مربوطه را به‌جای واژه gimp در فرمان فوق قرار دهید.

تذکر: متأسفانه با این روش تنها می‌توانید یک بار برنامه را بصورت فارسی باز کنید و با بستن آن برنامه مجدداً به زبان پیشفرض خود باز می‌گردد. برای باز کردن مجدد آن به زبان فارسی می‌باید فرمان را مجدداً اجرا کنید. اما با روشی دیگر می‌توانید برنامه مربوطه را با زبان فارسی برای همیشه باز کنید.

گشودن برنامه به زبان فارسی برای همیشه

برنامه‌ای را که می‌خواهید به زبان فارسی باز کنید در Dash جستجو کرده و آن را بر روی دسکتاپ بکشید.

می‌توانید نام آن را نیز تغییر دهید تا با برنامه اصلی اشتباه گرفته نشود.

سپس بر روی آیکون مربوطه کلیک راست کرده و Properties را برگزینید. در پنجره گشوده شده، در بخش Command عبارت gimp-2.8 %U مشاهده می‌شود.

برای اتمام کار کافی است عبارت زیر را به ابتدای متن نوشته شده در بخش Command بیفزایید:

env LANGUAGE=fa_IR

به‌عنوان مثال در برنامه گیمپ عبارت مربوطه چنین خواهد بود:

env LANGUAGE=fa_IR gimp-2.8 %U

سپس پنجره را ببندید. با این کار بدون اینکه زبان نسخه اصلی برنامه (در این مثال gimp) را تغییر داده باشید، نسخه‌ای به زبان فارسی از برنامه در اختیار خواهید داشت.


تیر ۱۴ ۱۳۹۶

نحوه ایجاد یک درایو بوتیبل USB در اوبونتو

یک درایو بوتیبل USB بهنرین راه برای نصب یا آزمایش لینوکس است. اما اکثر توزیع‌های لینوکس مانند اوبونتو، فایل ایمیج ISO را برای دانلود ارائه می‌دهند. برای تبدیل فایل ISO به یک درایو USB قابل بوت، به یک ابزار شخص ثالث نیاز خواهید داشت.

برای انجام این کار نیاز است ابتدا فایل ISO را دانلود کنید. در ادامه نشان خواهیم داد که چگونه فایل ISO را به یک درایو فلش قابل بوت تبدیل کنید.

ابتدا Dash را گشوده و برنامه Startup Disk Creator را جستجو کنید.

در پنجره باز شده بر روی دکمه Other کلیک کرده و فایل ISO مربوطه را از روی هارد کامپیوتر انتخاب کنید. سپس در قسمت Device بر روی درایو فلش شناخته شده توسط سیستم، کلیک کرده و در نهایت دکمه Make Startup Disk را بفشارید.

بسیاری از توزیع‌های دیگر لینوکس نیز دارای ابزاری مشابه Startup Disk Creator می‌باشند که از طریق آن می‌توانید این کار را انجام دهید.


تیر ۱۳ ۱۳۹۶

جابجا کردن لانچر در اوبونتو ۱۶.۰۴

در این آموزش قصد داریم چگونگی جابجا کردن نوار لانچر را به شما آموزش دهیم. توجه داشته باشید که نوار لانچر می‌تواند در سمت چپ یا پایین صفحه قرار گیرد و امکان قرار دادن آن در بالا یا راست امکان‌پذیر نمی‌باشد.

روش اول: استفاده از خط فرمان
ابتدا ترمینال را باز کنید. برای انجام این کار، بر روی آیکون اوبونتو در گوشه سمت چپ بالای صفحه خود کلیک کرده تا Dash باز شود. سپس Terminal را جستجو کرده و Enter را بفشارید. این کار می‌تواند با استفاده از فشردن کلیدهای ترکیبی Ctrl+Alt+T نیز انجام گیرد.

در مرحله بعدی فرمان زیر را در ترمینال اجرا کنید:

gsettings set com.canonical.Unity.Launcher launcher-position Bottom

توجه: اوبونتو تنظیمات را به خاطر خواهد سپرد، بنابراین این فرمان را دوباره اجرا نکنید.
در نهایت لانچر با Sign in به قسمت پایین صفحه خواهد رفت.
برای بازگرداندن لانچر به سمت چپ کافی است فرمان زیر را اجرا کنید:

gsettings set com.canonical.Unity.Launcher launcher-position Left

روش دوم: استفاده از Unity Tweak Tool
Unity Tweak Tool یک برنامه شخص ثالث است که بوسیله آن می‌توانید تنظیمات دسکتاپ Unity را کنترل کنید.
برای نصب این ابزار، Ubuntu Software را گشوده و عبارت Unity Tweak Tool را جستجو کرده و سپس آن را نصب کنید.

برنامه Unity Tweak Tool را اجرا کرده و بر روی آیکون Launcher کلیک کنید.

در پنجره گشوده شده در قسمت Position بر روی bottom کلیک نمایید. همانطور که مشخص است با استفاده از left می‌توان لانچر را به سمت چپ بازگرداند.

روش سوم: استفاده از Dconf Editor
برای نصب این ابزار  Ubuntu Software را گشوده و عبارت Dconf Editor را جستجو نمایید.

سپس Dconf Editor را اجرا کرده و وارد مسیر زیر شوید:

com > canonical > unity > launcher

روی بخش Value در مقابل launcher-position کلیک کرده و آن را روی Bottom تنظیم نمایید. همچنین قادر خواهید بود این مقدار را به Left برگردانید.

منبع: howtogeek.com


تیر ۱۲ ۱۳۹۶

نحوه اتصال به سرور SSH در لینوکس

یک سرویس SSH اجازه می‌دهد تا شما را به یک کامپیوتر راه دور در حال اجرای SSH Server متصل کند. پروتکل Secure Shell (SSH) اغلب برای اتصالات ترمینال از راه دور استفاده می‌شود و به شما این امکان را می‌دهد که از طریق ترمینال متنی به کامپیوتری از راه دور دسترسی پیدا کنید. SSH می‌تواند برای SSH tunneling و SCP file transfers و سایر موارد استفاده شود.
سیستم‌عامل‌های مبتنی بر یونیکس مانند لینوکس شامل یک فرمان ‌ssh بوده که تقریباً در همه جا یکسان است.
برای اتصال به سرور SSH فرمان زیر را در ترمینال اجرا کنید. به‌جای username نام کاربری خود در سرور ‌SSH و به‌جای ssh.server.com نام هاست و یا آدرس IP سرور SSH را قرار دهید:

ssh username@ssh.server.com

به کمک این فرمان بطور پیشفرض به سرور SSH در پورت ۲۲ متصل خواهید شد.
برای مشخص کردن یک پورت دیگر -p را به انتهای فرمان اضافه نموده و سپس شماره پورت را وارد نمایید:

ssh username@ssh.server.com -p 2222

در ادامه پیغامی را مشاهده خواهید کرد که در اولین اتصال، به جهت تأیید صحت هویت سرور از شما پرسیده می‌شود. اگر اولین بار است که به سرور متصل می‌شوید، می‌توانید ‌yes را برای ادامه کار وارد کنید.

شما به کلمه عبور حساب کاربری متصل به سرور SSH قبل از ادامه کار نیاز خواهید داشت.
در نهایت پنجره را بسته و یا کلمه exit را تایپ کرده سپس کلید Enter را بفشارید تا اتصالات SSH پایان یابد.

برای کسب اطلاعات بیشتر می‌توانید به صفحه راهنمای SSH از طریق فرمان زیر مراجعه نمایید:

man ssh

منبع: howtogeek.com


تیر ۱۱ ۱۳۹۶

نحوه چک کردن آدرس IP در لینوکس

مهم نیست از چه لینوکسی بهره می‌برید. در این آموزش سعی داریم روش‌هایی را برای بدست آوردن آدرس IP داخلی ارائه کنیم.

روش اول: استفاده از رابط اوبونتو

ابتدا بر روی آیکون شبکه در منطقه بالایی صفحه (notification area) کلیک راست نمایید. در اکثر مواقع این آیکون بثورت دو فلش بالا و پایین در نزدیکی تاریخ و زمان قرار دارد.

نکته: اگر آیکون شبکه شما نمایش داده نمی‌شود، می‌توانید آن را با کلیک راست بر روی notification area و انتخاب Add to Panel و سپس Network Manager اضافه نمایید.

نکته: اگر آیکون شبکه شما هنوز نمایش داده نمی‌شود به System > Administration > Network Tools رفته و دستگاه شبکه خود را (معمولاً Ethernet Interface eth0) انتخاب کنید. شماره ده رقمی که نمایش داده می‌شود، آدرس IP شماست.

پس از کلیک راست کردن بر روی آیکون شبکه نیز می‌توانید بر روی connection information کلیک نمایید. در پنجره گشوده شده می‌بایست به اطلاعات اتصال شبکه خود، از جمله آدرس IP دست یابید.

روش دوم: استفاده از خط فرمان

ابتدا ترمینال را باز کنید. برای انجام این کار می‌توانید عبارت terminal را در لیست برنامه‌های خود جستجو کنید. همچنین با استفاده از کلیدهای ترکیبی Ctrl+Alt+T نیز می‌توانید ترمینال را بگشایید.

سپس فرمان زیر را وارد کنید:

ip addr show

در ادامه می‌بایست اطلاعات مربوط به اتصالات شبکه نمایان شوند. آدرس IP هر دستگاه پس از عبارت inet ذکر شده است.

نکته: اگر مطمئن نیستید دستگاهی که دنبال آن هستید کدام است به احتمال زیاد eth0 اولین اترنت شناخته شده می‌باشد. برای نمایش اطلاعات eth0 فرمان زیر را وارد نمایید:

ip addr show eth0

روش سوم: استفاده از فرمانی دیگر

ابتدا ترمینال را گشوده و فرمان زیر را وارد نمایید:

/sbin/ifconfig

با این فرمان می‌بایست یک بلوک بزرگ از اطلاعات شبکه ارائه شود.

نکته: اگر پیغام خطایی مبنی بر کمبود دسترسی‌های مدیریتی خود دارید فرمان زیر را وارد کنید:

sudo /sbin/ifconfig

نکته: اگر از سولاریس یا برخی دیگر از یونیکس‌ها بهره می‌برید ممکن است برای نشان دادن اطلاعات بیش از یک دستگاه از فرمان زیر استفاده کنید:

/sbin/ifconfig -a

آدرس IP هر دستگاه پس از عبارت inet addr قرار دارد.

نکته: اگر مطمئن نیستید که دستگاهی که بدنبال آن هستید کدام است، به احتمال زیاد eth0 اولین دستگاه اترنت شناخته شده می‌باشد. برای دیدن اطلاعات آن کافی است فرمان زیر را بکار بگیرید:

/sbin/ifconfig eth0

روش چهارم: باز هم فرمانی دیگر

ترمینال را گشوده و فرمان زیر را وارد نمایید:

hostname -I

اگر دارای یک رابط کاربری فعال باشید، یک آدرس IP منفرد را بدون هیچ متن اضافی خواهید دید.

منبع: wikihow.com


اردیبهشت ۱۵ ۱۳۹۶

تغییر فرمت پیشفرض در لیبره‌آفیس

بطور پیشفرض، لیبره‌آفیس فایل‌ها را در قالب Open Document Format (ODF) ذخیره می‌کند. همچنین قابلیت نوشتن و خواندن فایل‌ها را در فرمت مایکروسافت آفیس (DOC یا DOCX) داراست. اگر از فرمت‌های میاکروسافت استفاده می‌کنید می‌توانید برای راحتی کار فرمت پیشفرض را از نوع فایل‌های مایکروسافت آفیس انتخاب نمایید.

همچنین بسیاری از فرمت‌های دیگر را نیز می‌توانید بعنوان قالب پیشفرض برگزینید. در این آآموزش چگونگی تغییر فرمت پیشفرض برای ذخیره فایل‌های جدید آموزش داده خواهد شد.

برای شروع برنامه لیبره‌آفیس (Writer، Calc و یا Impress) را گشوده و به بخش Tools > Options مراجعه کنید.

در ساختار درختی موجود در کادر محاوره‌ای سمت چپ بر روی علامت بعلاوه Load/Save کلیک کنید.

سپس General را برگزینید.

برای تغییر فرمت فایل پیشفرض مطمئن شوید که Text document در منوی کشویی Document Type انتخاب شده باشد.

فرمت فایلی را که تمایل دارید بعنوان پیشفرض برای ذخیره فایل‌های جدید در لیبره‌آفیس قرار گیرد از منوی کشویی Always save as انتخاب کنید. برای مثال اگر می‌خواهید فایل جدید را در قالب جدیدترین فرمت مایکروسافت ذخیره کنید می‌باید Microsoft Word 2007-2013 XML را برگزینید.

توجه: همچنین می‌توان فایل پیشفرض صفحات گسترده را برای Calc و ارائه را برای Impress با انتخاب Spreadsheet و Presentation در Document type و انتخاب فرمت مربوطه از منوی کشویی Always save as تغییر داد.

بر روی OK برای اعمال تغییرات و بستن پنجره Options کلیک کنید.

حال زمانیکه سند تازه‌ای را ذخیره می‌کنید فرمت پیشفرض شما به همان گونه که آن را تغییر داده‌اید، تغییر خواهد کرد.

منبع: howtogeek.com


اردیبهشت ۱۴ ۱۳۹۶

تغییر اندازه و استایل آیکون‌ها در لیبره‌آفیس

نوار ابزار لیبره‌آفیس دسترسی سریعی را به کلیدهای میانبر مختلف، به مانند نوار ابزار مایکرسافت آفیس مهیا می‌سازد. اما اگر شما آیکون‌های آن را نمی‌پسندید، استایل‌های قابل دسترس مختلفی وجود دارد که می‌توانید با آن آیکون‌ها را تغییر دهید.

بطور پیشفرض استایل Tango برای آیکون‌ها استفاده شده است.

برای تغییر استایل و اندازه آیکون به مسیر Tools > Options مراجعه نمایید.

در کادر محاوره‌ای تنظیمات، بر روی View کلیک نموده و سپس سایزی را از منوی کشویی Icon Size برگزینید.

برای تغییر استایل آیکون‌های نوار ابزار موردی را از منوی کشویی Icon Style انتخاب کنید.

پس از انجام تغییرات بر روی OK کلیک نمایید.

در نهایت مشاهده می‌شود که آیکون‌ها در نوار ابزار تغییر کرده و کوچکتر شده‌اند.

منبع: howtogeek.com


اردیبهشت ۱۳ ۱۳۹۶

نصب LAMP بر روی اوبونتو

امروز قصد داریم چگونگی تبدیل کردن یک لینوکس اوبونتوی رومیزی را به یک وب‌سرور بمنظور افزودن قابلیت‌های ایجاد یک وب‌سایت بر روی آن، آموزش دهیم.برای انجام این کار نیازی نیست تنها با یک سیستم تحت خط فرمان کار کنید بلکه با استفاده از یک توزیع اوبونتو قادر خواهید بود Apache، MySQL و PHP را به آسانی نصب نمایید.

در ابتدای امر می‌باید از فرمان زیر کار را آغاز نمایید:

sudo apt-get install lamp-server^

در ادامه بطور خودکار بسته‌های مورد نیاز نصب و مطابق تصویر زیر از شما تاییدیه برای تخصیص فضایی برای نصب خواسته خواهد شد:

سپس منتظر بمانید تا فرآیند نصب انجام پذیرد تا زمانیکه صفحه آبی‌رنگی مشابه تصویر زیر نمایان گردد:

در ادامه رمز عبوری را برای حساب کاربری root تخصیص دهید. شما برای ایجاد سایر کاربران و مدیریت پایگاه‌های داده بدان نیاز خواهید داشت، سپس کلید Enter را برای ادامه کار بفشارید. رمز عبور برای بار دوم نیز از شما خواسته خواهد شد که نیاز است مجدداً آن را وارد نمایید.

تست Apache و PHP

مرورگر وب خود را گشوده و آدرس زیر را وارد نمایید:

http://localhost/

اگر همه چیز درست باشد با تصویری مشابه زیر مواجه خواهید شد:

برای تست PHP در ترمینال، فرمان زیر را وارد نموده تا فایل سندی ایجاد گردد:

sudo nano /var/www/testing.php

سپس عبارت زیر را در سند کپی و پیست کنید:

<?php phpinfo(); ?>

کلیدهای ترکیبی Ctrl + O برای ذخیره‌سازی و Ctrl + X برای خروج کاربرد دارند.

حال، Apache را با فرمان زیر ریستارت نمایید:

sudo service apache2 restart

و صفحه زیر را در مرورگر خود اجرا کنید:

http://localhost/testing.php

شما می‌باید تصویری مشابه زیر را مشاهده نمایید:

چک کردن MySQL

برای بررسی آدرس bind پایگاه‌داده MySQL می‌توان از فرمان زیر کمک گرفت:

cat /etc/hosts | grep localhost

در تصویر بالا مشاهده می‌شود که آدرس bind بصورت ۱۲۷.۰.۰.۱ می‌باشد.

حال فایل پیکربندی MySQL را بگشایید:

sudo nano /etc/mysql/my.cnf

به پایین رفته و آدرس bind را مشاهده نمایید:

همانطور که ملاحظه می‌شود آدرس bind همان آدرس قبلی یعنی ۱۲۷.۰.۰.۱ می‌باشد. در صورت مغایرت آن را تغییر دهید.

نصب phpMyAdmin

phpMyAdmin به شما کمک خواهد کرد که یک رابط PHP برای مدیریت MySQL داشته تا نیازی به استفاده از فرمان‌های سخت پایگاه‌داده نداشته باشید.

برای نصب، فرمان زیر را اجرا نمایید:

sudo apt-get install phpmyadmin

اگر این فرمان کار نکرد، نیاز است تا مخازن اضافی فعال شوند.

در ادامه به صفحه آبی‌رنگ دیگری برخورد خواهید کرد که از شما می‌خواهد وب‌سرور خود را برای پیکربندی انتخاب کنید.

اطمینان حاصل کنید که علامت قرمز بر روی apache2 قرار گرفته باشد. برای تغییر آن می‌توانید از کلید space کمک بگیرید. برای ادامه کار دکمه Enter را بفشارید.

برای آنکه phpMyAdmin بعنوان پایگاه‌داده پیش‌فرض در نظر گرفته شود yes را برگزینید.

سپس از شما خواسته می‌شود تا رمزی را برای اکانت ادمین پایگاه‌داده و کاربر وارد نمایید.

در نهایت رمز عبوری را نیز برای استفاده از phpMyAdmin نیز تخصیص دهید:

از طریق مرورگر با تایپ عبارت زیر قادر خواهید بود به phpMyAdmin دسترسی داشته باشید:

http://localhost/phpmyadmin/

برای ورود از نام کاربری root و کلمه عبوری که برای کاربر ریشه MySQL تعریف نمودید استفاده نمایید:

حال می‌توانید براحتی CMSهای مختلف را بر روی اوبونتو نصب نمایید.

منبع: howtogeek.com

 


اردیبهشت ۱۲ ۱۳۹۶

نصب فایل منیجر Nemo بر روی اوبونتو

یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های فایل‌منیجر Nemo توانایی آن در گشودن بعنوان کاربر ریشه و در ترمینال است.

نصب Nemo برای اوبونتو

برای نصب Nemo فرمان‌های زیر را برای افزودن Nemo WebUpd8 PPA اجرا نمایید:

sudo add-apt-repository ppa:webupd8team/nemo
sudo apt-get update
sudo apt-get install nemo nemo-fileroller

اگر از نسخه قدیمی Nemo استفاده می‌کنید برای آپگرید آن به نسخه جدید می‌توانید از فرمان زیر استفاده کنید:

sudo apt-get update
sudo apt-get upgrade
killall nemo

منبع: sourcedigit.com


اردیبهشت ۱۱ ۱۳۹۶

مدیریت سرویس‌های ‌Systemd در لینوکس

در حال حاضر Systemd بطور پیشفرض در اکثر توزیع‌های لینوکسی اعم از فدورا، ردهت، اوبونتو، دبیان، Open SUSE و آرچ وجود دارد. فرمان systemctl امکان دسترسی به اطلاعات مربوط به وضعیت systemd و کنترل سرویس‌های در حال اجرا را مهیا می‌سازد.توجه: برای تغییر پیکربندی سیستم در توزیع لینوکسی اوبونتو میبایست فرمان‌ها را با پیشوند sudo اجرا نمایید. در توزیع‌های دیگر لینوکسی نیز نیاز خواهید داشت تا با کمک فرمان ‌su به کاربر root تبدیل شوید.

برای پی بردن به آن که توزیع لینوکسی شما از systemd بهره می‌برد یا خیر، کافیست تا پنجره ترمینال را گشوده و فرمان زیر را اجرا نمایید. اگر systemd نصب باشد شماره نسخه systemd نمایش داده خواهد شد.

systemd –version

تحلیل فرآیند بوت

فرمان systemd-analyze امکان نمایش اطلاعات مربوط به فرآیند بوت را مهیا می‌سازد. این اطلاعات می‌تواند شامل میزان زمانی و سرویس‌ها و سایر فرآیندهایی که به فرآیند بوت افزوده شده‌اند، باشد.

برای مشاهده اطلاعات مربوط به فرآیند startup ‌می‌توان فرمان زیر را اجرا نمو.د:

systemd-analyze

برای مشاهده میزان فرآیند برای شروع نیز می‌توان از فرمان زیر بهره جست:

systemd-analyze blame

مشاهده Unitها

systemd از unitهای سرویس‌دهنده (.service)، نقاط دسترسی (.mount)، دستگاه‌ها (.device) و سوکت‌ها (.socket) استفاده می‌کند. فرمان systemctl انواع unitها را مدیریت خواهد کرد.

برای مشاهده تمامی فایل‌های unit قابل دسترس بر روی سیستم از فرمان زیر استفاده می‌شود:

systemctl list-unit-files

برای لیست کردن تمامی unitهای در حال اجرا فرمان زیر بکار گرفته می‌شود:

systemctl list-units

و برای نمایش unitهای failed شده:

systemctl –failed

مدیریت سرویس‌ها

برای مشاهده سرویس‌های فعال و غیرفعال می‌بایست فرمان systemctl را بصورت زیر لیست نمایید:

systemctl list-unit-files –type=service

فرمان systemctl امکان آغاز نمودن، متوقف‌سازی و ریستارت یک سرویس را مهیا می‌سازد. همچنین به کمک آن قادر خواهید بود تا یک سرویس را برای reload پیکربندی نمایید.

سایر وضعیت‌های فرمان systemctl نیز از قرار زیر است:

systemctl start name.service

systemctl stop name.service

systemctl restart name.service

systemctl reload name.service

systemctl status name.service

استفاده از فرمان systemctl enable بطور اتوماتیک یک سرویس و یا یک unit دیگر را در زمان بالا آمدن آغاز می‌نماید.

فرمان systemctl disable سرویسی را غیرفعال نموده و یا متوقف می‌سازد.

systemctl enable name.service

systemctl disable name.service

شما قادر خواهید بود سرویس یا یک unit را از زمان شروع mask نمایید.

systemctl mask name.service

systemctl unmask name.service

منبع: howtogeek.com


اردیبهشت ۸ ۱۳۹۶

ساخت هات‌اسپات در اوبونتو ۱۶.۰۴

در خیلی از شرایط نیاز هست که ارتباط شبکه خود را که به‌صورت LAN دریافت کرده‌اید روی وایرلس با دیگران به اشتراک بگذارید. در محیط ویندوز نرم‌افزارهایی مانند connectify و … وجود دارد که با استفاده از کارت شبکه وایرلس شما، شبکه و اینترنت شما روی وایرلس به اشتراک می‌گذارد. در محیط اوبونتو نیز میتوان این امر را با استفاده از kde nm connection editor انجام داد.

kde nm connection editor

پیش‌نیاز ها

  • سیستم عامل اوبونتو ۱۲.۰۴ به بالا
  • کارت شبکه LAN
  • کارت شبکه وایرلس
  • اتصال به یک شبکه یا به اینترنت از طریق LAN

در ابتدا بایستی پکیج های مورد نیاز برای نصب kde nm connection editor را از نصب کنید که خوشبختانه در ریپازیتوری خود اوبونتو موجود است.

sudo apt-get install plasma-nm

 

بعد از نصب پکیج مربوطه alt+f2 بزنید. و متن kde-nm-connection-editor جستوجو کنید و روی اولین گزینه کلیک کنید.

kde nm connection editor search

بعد باز شدن برنامه بر روی گزینه add کلیک کنید و بر روی Wireless(shared) کلیک کنید. kde nm connection editor open

 

در صفحه جدید تنظیمات وایرلس خود مانند نام، رمز عبور، نوع رمزنگاری و غیره را تعیین کنید.

kde nm connection editor create

 

بعد از ساخته شدن کانکشن در نوار بالا بر روی منو شبکه unity کلیک کنید و گزینه Connect to Hidden Wi-Fi network کلیک کنید و در صفحه جدید کانکشنی که ساختید را انتخاب کنید.

kde nm connection editor create

 

در صورتی که تمام مراحل را به درستی انجام داده باشید و ارتباط کارت شبکه های شما توسط سیستم عامل شناسایی شده باشند، وایرلس شما ساخته شده است و دستگاه های خود را میتوانید به آن متصل کنید.

متاسفانه در این حالت هیچگونه دسترسی برای تغییرات در DHCP و NAT وجود ندارد.

امیدوارم که این آموزش مفید واقع شده باشه…


اردیبهشت ۷ ۱۳۹۶

نصب Google Earth در اوبونتو

در این آموزش قصد داریم چگونگی نصب Google Earth را آموزش دهیم.

نصب Google Earth

قبل از نصب Google Earth میبایست بسته lsb-core نصب شده باشد. این کار از طریق فرمان زیر امکان‌پذیر است:

sudo apt-get install lsb-core

حال فرمان‌های زیر را برای نصب اجرا نمایید:

sudo apt-get update
wget -q -O - https://dl.google.com/linux/linux_signing_key.pub | sudo apt-key add -
sudo sh -c 'echo "deb http://dl.google.com/linux/earth/deb/ stable main" >> /etc/apt/sources.list.d/google-earth.list'
sudo apt-get update
sudo apt install google-earth-stable

حذف Google Earth

این کار از طریق فرمان‌های زیر انجام می‌گیرد:

sudo apt-get update
dpkg --list 'google-earth*' | cat
sudo dpkg -P google-earth-stable
rm -rf ~/.googleearth

منبع: sourcedigit.com


اردیبهشت ۴ ۱۳۹۶

جستجوی فایل‌ها در اوبونتو

با نصب ابزار FSearch در اوبونتو فایل‌ها و دایرکتور‌های خود را پیدا کنید. FSearch روشی سریع برای جستجوی فایل در سیستم‌عامل‌های گنو/لینوکسی است که با زبان برنامه‌نویسی ‌C و بر اساس GTK+3 نوشته شده است.

امکانات

نتایج مبتنی بر مسنجر (بر اساس تایپ)

پشتیبانی از RegEx

دارای فیلتر (فقط برای فایل‌ها، فقط برای پوشه‌ها و یا همه چیز)

مرتب‌سازی سریع بر اساس نام فایل، مسیر و اندازه.

دارای قابلیت سفارشی‌سازی رابط

نیازمندی‌ها

– GTK+3.12 و یا جدیدتر

– PCRE (libpcre)

دانلود و نصب FSearch

از طریق لینک زیر قادر خواهید بود FSearch را دانلود و سپس نصب نمایید.

سایت رسمی: https://cboxdoerfer.github.io/fsearch/

فایل DEB: https://github.com/cboxdoerfer/fsearch/releases/download/0.1beta1/fsearch_0.1beta1-1_amd64.deb

توجه: اگر پیش‌تر نسخه آلفای بسته deb را نصب نمودید میباید قبل از نصب نسخه بتا،‌ نسخه قبلی را پاک نمایید:

sudo apt-get remove fsearch-dev

توجه داشته باشید که نرم‌افزار در حال توسعه بوده و هنوز نسخه رسمی آن متشر نشده است.

منبع: sourcedigit.com


فروردین ۲۰ ۱۳۹۶

آموزش نصب آسان فتو شاپ بر روی لینوکس

نرم افزارهای آزاد گوناگونی برای ادیت تصاویر در لینوکس وجود دارد از جمله : Gimp , Pixeluvo , RawTherapee , DigiKam و ….
اما برخی کاربران که همیشه از فتوشاپ در ویندوز استفاده کرده اند با محیط فتوشاپ آشناتر و راحت ترند و استفاده از فتوشاپ رو ترجیح می دهند.
توصیه می کنم اگر شما قصد شروع کار با نرم افزارهای ادیت عکس را دارید ترجیحا از نرم افزارهای آزاد مثل Gimp استفاده کنید تا هم در ویندوز و هم در لینوکس بتوانید از این ابزار و مستندات فارسی و آموزش های رایگان Gimp.ir برخوردار شوید.

در این آموزش نحوه ی نصب ساده ی فتو شاپ بر روی انواع لینوکس رو توضیح خواهیم داد.
۱. Wine را بر روی سیستم نصب کنید :

sudo add-apt-repository ppa:ubuntu-wine/ppa
sudo apt-get update
sudo apt-get install wine

۲. نرافزار Photoshop Portable نسخه ی ۳۲ بیت رو از یک سایت ایرانی دانلود کنید . در زیر چند لینک متفاوت ( برای تبلیغ نشدن یک سایت ) قرار میدم که کار شما رو ساده کنم :
لینک دانلودphotoshop از سایت soft98.ir
لینک دانلود photoshop از سایت p30download.com
لینک دانلود photoshop از سایت downloadha.com

نکته : در برخی از نسخه های Wine نرم افزار photoshop CS7 اجرا نمی شود و توصیه می کنم از نرم افزار Photoshop CS5 یا CS6 استفاده شود.

۳. حال محتوای فایل دانلود شده رو Extract کنید و فایل اجرایی فتوشاپ رو با نرم افزار Wine اجرا کنید و از سرعت اجرایPhotoshop در لینوکس لذت ببرید!

فتوشاپ

photoshop


اسفند ۱۳ ۱۳۹۵

نحوه فعال کردن Hibernate در اوبونتو ۱۶.۱۰

در اوبونتو بطور پشفرش گزینه Hibernate فعال نیست. زمانیکه کامپیوتر Hibernate میگردد تمامی برنامه‌ها و اسناد (documents) ذخیره شده و کامپیوتر بطور کل خاموش می‌شود. اما برنامه‌ها و اسناد، زمانیکه کامپیوتر را دوباره روشن می‌نمایید گشوده خواهند شد.

تست درستی عملکرد Hibernate

برای این کار میبایست ترمینال را گشوده و فرمان sudo pm-hibernate را در ترمینال اجرا نمایید. پس از آنکه کامپیوتر خاموش شد. آن را مجدداً روشن کنید. اگر برنامه‌های باز مجدداً باز شدند گزینه Hibernate فعال است، در غیر اینصورت خیر. اگر Hibernate کار نکرد پارتیشن swap خود را بررسی کنید که بطور حداقلی هم‌اندازه حافظه RAM شما باشد و مطمئن شوید سیستم شما از هیچ پارتیشن brfs ای استفاده نمی‌نماید. ممکن است نیاز داشته باشید بسته btrfs-tools رابه کمک فرمان زیر حذف نمایید:

sudo apt purge btrfs-tools

فعالساری Hibernate

اگر Hibernate بدرستی کار می‌کند می‌توانید با استفاده از فرمانsudo pm-hibernate سیستم را Hibernate نمایید.

همچنین می‌توان گزینه Hibernate را از طریق منوها فعال ساخت. برای انجام این کار در یک ویرایشگر متنی فایل /etc/polkit-1/localauthority/50-local.d/com.ubuntu.enable-hibernate.pkla. را ایجاد کرده و آن را ذخیره نمایید.

برای به سرانجام رساندن کار از فرمان زیر کمک بگیرید:

gksudo gedit /var/lib/polkit-1/localauthority/10-vendor.d/com.ubuntu.desktop.pkla

و هنگامیکه فایل گشوده شد، خطوط زیر را در آن وارد نمایید:

[Re-enable hibernate by default in upower] Identity=unix-user:*
Action=org.freedesktop.upower.hibernate
ResultActive=yes

[Re-enable hibernate by default in logind] Identity=unix-user:*
Action=org.freedesktop.login1.hibernate;org.freedesktop.login1.handle-hibernate-key;org.freedesktop.login1;org.freedesktop.login1.hibernate-multiple-sessions;org.freedesktop.login1.hibernate-ignore-inhibit
ResultActive=yes

منبع: sourcedigit.com


اسفند ۸ ۱۳۹۵

SpaceView ابزاری برای نمایش میزان فضای مصرفی

 SpaceView یک Indicator برای اوبونتو است که لیستی از دستگاه‌ها (Devices) را به همراه میزان مصرف و مقدار فضای باقیمانده از آن‌ها را نمایش می‌دهد.

از طریق SpaceView قادر خواهید بود برای هر دستگاه یک نام مستعار تخصیص داده و رنگ وانل آن را نیز برگزینید و آستانه هشدار آن رامشخص نمایید. (زمانیکه فضای آزاد با آستانه هشدار می‌رسد، اخطاری نمایش داده می‌شود.)

از دیگر ویژگیهای آن می‌توان به نمایش دستگاههای متصل شده در Startup اشاره داشت.

پس از انجام تنظیمات، تنها کافیست بر روی دکمه Restart now کلیک کرده تا Indicator ریستارت شده و تغییرات اعمال گردد.

نحوه نصب SpaceView بر روی اوبونتو

SpaceView با اضافه کردن PPA در اوبونتو نسخه‌های ۱۴.۰۴، ۱۶.۰۴ و ۱۶.۱۰ از طریق فرمان‌های زیر قابل استفاده است:

sudo add-apt-repository ppa:vlijm/spaceview
sudo apt update
sudo apt install spaceview

همچنین می‌توانید فایل deb آن را نیز از طریق لینک زیر دانلود نمایید:

لینک دانلود

منبع: webupd8.org


اسفند ۶ ۱۳۹۵

دسترسی به فایل‌ها، دایرکتوری‌ها، و ایجاد کانکشن از طریق Rocket Menu

Rocket Menu یک AppIndicator بمنظور گشودن فایل‌ها، دایرکتوری‌ها و ایجاد کانکشن برای کنترل سرورها از طریق ناتیلوس به شما می‌آید.

Rocket Menu در بالای محیط Unity مستقر گردیده بطوریکه امکان دسترسی به منابع متعددی را برای شما مهیا می‌نماید.

این برنامه فابلیت افزودن فایل‌ها، دایرکتوری‌ها، وب‌سایت‌ها و کنترل کانکشن‌ها را داراست که تمامی آن‌ها از طریق Rocket Menu قابل دسترسی‌اند.

به بیان دیگر Rocket Menu یک نرم‌افزار شاخص و بسیار سریع به مانند Quick Launch برای محیط یونیتی اوبونتو بوده که روش مناسبی برای گشودن فایل‌ها، پوشه‌ها، وب‌سایت‌ها و درایورهای شبکه (SSH/SFTP, FTP, SMB) می‌باشد.

این نکته را حتماً مد نظر داشته باشید که دسترسی به کانکشن‌ها تنها در ناتیلوس قابل اجراست.

نصب Rocket Menu

اگر از محیط یونیتی بهره می‌إرید، می‌توانید آن را از طریق PPA در اوبونتو ۱۶.۰۴ به کمک فرمان‌های زیر نصب نمایید:

sudo add-apt-repository ppa:corenominal/rocket-menu
sudo apt update
sudo apt install rocket-menu gir1.2-gtk-3.0 gir1.2-pango-1.0 gir1.2-notify-0.7

منابع بکار رفته:

webupd8.org

corenominal.org


بهمن ۲۷ ۱۳۹۵

نحوه ایجاد نسخه بوتیبل اوبونتو ۱۶.۱۰ بر روی USB

با توجه به اینکه امروزه روز، کامپیوترها بدون درایو CD/DVD تولید می‌شوند؛ استفاده از درایوهای USB که مجدداً قابل استفاده می‌باشند، می‌تواند راه حل بهینه‌ای باشد.

Etcher ابزار رایگان و متن‌بازی است که بر روی سیستم‌عامل‌هایی چون ویندوز، Mac OS و لینوکس قابل دسترسی‌ است.

اگر چه ابزارهای دیگری نیز برای ایجاد یک USB Installer وجود دارد؛ اما می‌توان چنین مدعی شد که Etcher ساده‌ترین ابزار ساخت یک نصّاب USB برای اوبونتو است.

۱) آخرین نسخه ریلیز شده Etcher را از Etcher.io دانلود نموده و آن را نصب نمایید.

اگر از سیستم‌عامل سیستم شما اوبونتو (و یا یکی دیگر از توزیعات لینوکسی) است، نیازی به نصب برنامه نخواهید داشت. با دو بار کلیک بر روی AppImage براحتی می‌توانید آن را اجرا نمایید.

۲) آخرین نسخه Ubuntu 16.10 را از سایت daily-live دانلود کنید.

اگر چه این راهنما برای اوبوتنتو ۱۶.۱۰ نوشته شده ولی با هر فایل iso و یا فایل img سازگا با هر سیستم‌عاملی از قبیل اندروید x86، لینوکس مینت، فدورا و لینوکس Hannah Montana قابل استفاده خواهد بود.

۳) فلش مموری خود را با ظرفیت حداقل ۲GB به کامپیوتر متصل نمایید.

توجه: اگر اطلاعات مهمی بر روی فلش مموری خود دارید، از آن یک نسخه بک‌آپ تهیه کنید.

۴) با کلیک بر روی دکمه Select Image نرم‌افزار Etcher را بر روی دسکتاپ خود اجرا نمایید.

محل استقرار فایل iso لینوکس خود را مشخص نمایید. اگر آن را دانلود نموده‌اید (بعنوان مثال Ubuntu) محل آن در پوشه ~/Download خواهد بود.

۵) بر روی Select Drive کلیک نموده و درایو فلشی که پیش‌تر به سیستم متصل نموده‌اید را برگزینید.

Etcher بطور خود کار درایوهای خارجی با مقدار فضای خالی مناسب را انتخاب می‌کند. در صورت لزوم می‌توانید با کلیک بر روی Connect a drive دستگاه (Device) مورد نظر را برگزینید.

اگر چندین درایو خارجی USB به سیستم متصل شده است؛ قبل از آغاز فرآیند اطمینان حاصل نمایید که درایو مورد نظر انتخاب شده باشد.

۶) بر روی Flash Image کلیک نمایید.

Etcher مابقی فرآیند را انجام خواهد داد و به اطلاع خواهد رسانید که موفقیت‌آمیز بوده و یا با خطا مواجه گشته است.

نهایتاً سیستم را reboot نموده و از طریق USB آن را بوت نمایید. (این کار بطور معمول از طریق BIOS انجام می‌شود.)

منبع: omgubuntu.co.uk


آذر ۲۲ ۱۳۹۵

نصب دسکتاپ BUDGIE بر روی اوبونتو ۱۶.۰۴ از طریق مخازن PPA

BUDGIE میز کاری بسیار مدرن است که توسط زبان برنامه نویسی scratch با دو هدف سادگی و ظرافت ساخته شده است.
سیستم عامل Sulus از میز کار BUDGIE با ابزار Gnome و libmutter-based به صورت پیش فرض استفاده می کند.
میز کار BUDGUIE برای نصب نیاز به آخرین نسخه ی GTK دارد و به همین دلیل قابل نصب بر روی اوبونتو ۱۴.۰۴ نیست .

آموزش نصب میز کار BUDGIE بر روی اوبونتو ۱۶.۰۴ و ۱۵.۱۰
قبل از هر چیز با دستور add-apt-repository مخازن نرم افزار BUDGIE رو به سیستم اضافه کنید و بعد اونها رو آپدیت کنید و در پایان میز کار BUDGIE رو نصب کنید :

sudo add-apt-repository ppa:budgie-remix/ppa

sudo apt-get update

sudo apt-get install budgie-desktop

آپلود عکس
آپلود عکس
آپلود عکس