اسفند ۴ ۱۳۹۲

فعال کردن روت لاگین در میزکار KDE

اکثر میزکارها تمهدیاتی می‌اندیشند تا امکان ورود با کاربری روت (روت لاگین root login) وجود نداشته باشد تا با این کار امنیت سیستم را بالا ببرند؛ میزکار کی‌دی‌ای نیز به این روش عمل می‌کند.

این کار بسیار درست است و توصیه می‌شود همین تنظیمات را نگهدارید اما بسیار پیش می‌آید که کاربران به دلایلی قصد ورود به محیط میزکار کی‌دی‌ای را با کاربری روت خود دارند و نیاز دارند این قابلیت برای آن‌ها فعال شود.

قبل از هرچیزی توصیه می‌کنم اگر قصد اجرای برنامه‌ای با دسترسی روت را دارید از دستورات sudo و kdesu استفاده کنید اما اگر باز هم اصرار به فعال کردن روت لاگین دارید ابتدا دستور زیر را در ترمینال وارد کنید تا از مسیر فایل کانفیگ مطلع شوید.

sudo find / -name "kdmrc" -print

سپس از دستور زیر برای باز شدن فایل کانفیگ با محیط ویرایشگر kwrite استفاده کنید.

sudo kwrite /etc/kde4/kdm/kdmrc

در متن به دنبال خط AllowRootLogin=false بگردید و مقدار false را برابر true قرار دهید و سیستم را دوباره راه اندازی کنید.

به همین راحتی امکان ورود با کاربری روت در میزکار کی دی ای برای شما فعال شد.


اسفند ۱ ۱۳۹۲

ساخت فلش قابل بوت در لینوکس

<p>با پشتیبانی مادربردها از بوت با فلش دیسک، کاربران اکثرا از فلش خود برای بوت کردن، خصوصا نصب سیستم‌عامل‌ها استفاده می‌کنند. با این کار هزینه‌ای برای تهیه دیسک نمی‌پردازیم و از فلش خود که کارهای روزمره را با آن انجام می‌دهیم برای بوت استفاده می‌کنیم.</p> <p>در این روش باید در گام اول تنظیمات بوت مادربرد خود را روی بوت فلش یا اکسترنال هارد قرار دهید و سپس به شیوه‌هایی که می‌توانید فایل ایزو (iso) سیستم‌عامل یا برنامه قابل بوت خود را روی فلش دیسک ذخیره کنید؛ اما به گونه‌ای که فلش دیسک قابل بوت (bootable) شود.</p> <p>برنامه‌ها و روش‌های مختلفی برای ساخت فلش قابل بوت از فایل ایزو وجود دارد. مثلا برای سیستم عامل ویندوز کاربران برنامه‌هایی مانند روفوس (rufus) و کاربران مک او اس از دیسک یوتیل (diskutil) استفاده می‌کنند. اما در لینوکس مثل همیشه کارهای جالب به راحتی هرچه تمام انجام می‌شوند!</p> <p>برای ساخت فلش بوت ایبل در لینوکس (برای تمام توزیع‌ها قابل استفاده است) کافیست از دستور زیر در ترمینال استفاده کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>dd <span class="k">if</span><span class="o">=</span>ISO_FILE_PATH <span class="nv">of</span><span class="o">=</span>USB_FLASH_DEVICE </code></pre> </div> <p>کافیست در دستور بالا بجای ISO_FILE_PATH مسیر فایل ایزو مورد نظر خود و به جای USB_FLASH_DEVICE آدرس فلش خود را بنویسید. حتما یک فلش به سیستم وصل باشد و آدرس چیزی شبیه <code class="highlighter-rouge">/dev/sdb</code> است که می‌توانید آن را با دستور <code class="highlighter-rouge">lsblk</code> در ترمینال پیدا کنید.</p> <ul> <li>توجه کنید که شماره جلوی نام فلش درایو را وارد نکنید (مثلا sdb1 ننویسید).</li> </ul> <p>پس از کامل شدن دستور فلش قابل بوت شما آماده استفاده است.</p> <ul> <li>از برنامه‌هایی مانند unetbootin و ImageWriter و … هم می‌توانید استفاده کنید اما کار راحت‌تر و بدون نیاز به نصب برنامه و قابل اجرا در تمام توزیع‌ها، همین دستور بالا است.</li> </ul>

بهمن ۱۴ ۱۳۹۲

آموزش نصب آرچ لینوکس

<p>همان‌طور که در مطلب <a href="http://linuxihaa.ir/%D8%AA%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B9-%D8%A2%D8%B1%DA%86-%D9%84%DB%8C%D9%86%D9%88%DA%A9%D8%B3/">توزیع آرچ لینوکس</a> مطالعه کردید، توزیع آرچ با هدف سادگی و سبکی آمده است و از این رو به‌صورت پیش‌فرض فرایند نصبی برای آن در نظر گرفته نشده است و اشاره کردیم که آموزش عملیات نصب در آن به صورت کلی و سربسته به صورت فایل متنی قرار داده شده است؛ اما اکنون می‌خواهم فرایند نصب این توزیع را به صورت ساده آموزش بدهم تا کاربرانی که علاقه‌مند به سرعت و سبکی این توزیع هستند بتوانند به‌راحتی از آن استفاده کنند.</p> <p>قبل از آموزش مراحل نصب دو توزیع آرچ بنگ (<a href="http://archbang.org/">archbang</a>) و انترگوس (<a href="http://antergos.com/">Antergos</a>) را به شما معرفی می‌کنم که نصب آرچ لینوکس را برای کاربران راحت کرده‌اند.</p> <p>آرچ بنگ یک توزیع بر پایه آرچ با مدیر پنجره و میزکار اوپن باکس (Openbox) است که فرایند نصب ساده‌ای را در اختیار شما می‌گذارد.</p> <p>انترگوس نیز یک توزیع دوست داشتنی بر پایه آرچ است که گزینه‌های نصب پایه، همراه با میزکار سینامون، گنوم، اوپن‌باکس و … را برای شما محیا می‌کند تا به هر صورت که می‌خواهید و به راحتی هرچه تمام آرچ لینوکس را نصب کند.</p> <p>اما برویم سر مطلب اصلی خودمان یعنی، آموزش نصب آرچ لینوکس و نه نصب با دیگر توزیع‌ها. این کار ممکن است در نگاه اول سخت به نظر بیاید اما این‌طور نیست و با آموزشی که در ادامه مطالعه می‌کنید بسیار راحت است. همچنین مراحل نصب برای دوست‌داران خط فرمان (بهتر بگویم دوست داران دانستن و به نوعی شاید گیگ ها) بسیار جالب است.</p> <p>شروع کنیم.</p> <p>ابتدا آخرین نسخه آرچ لینوکس را از آدرس archlinux.org/download دریافت کنید و دیسک یا فلش قابل بوت خود را آماده کنید.</p> <p>سپس آرچ را توسط دیسک یا فلش بالا بیاورید و در صفحه‌ای که به شکل زیر می‌بینید یکی از موارد x86_64 و یا i686 را انتخاب کنید و منتظر بمانید تا خط فرمان برای شما آماده شود و بعد از آن مراحل نصب را دنبال کنید.</p> <p><img src="/assets/images/arch-bootloader.png" alt="" /></p> <h2 id="section">مرحله اول - پارتیشن بندی هارد دیسک در لینوکس</h2> <p>ابتدا دستور زیر را وارد کرده تا از آدرس هارد دیسک خود در میان دستگاه‌های متصل مطلع شوید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>lsblk </code></pre> </div> <p>در خروجی شما <code class="highlighter-rouge">/dev/sda</code> را خواهید دید. اکنون برنامه پارتیشن بندی در خط فرمان را با آدرس هارد دیسک را وارد کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>cgdisk /dev/sda </code></pre> </div> <p>اکنون صفحه‌ای مانند تصویر زیر را مشاهده خواهید کرد.</p> <p><img src="/assets/images/cgdisk.jpg" alt="" /></p> <h3 id="cgdisk">ایجاد پارتیشن بوت در لینوکس با برنامه cgdisk</h3> <p>روی گزینه New رفته و مقادیر زیر را در سوالات وارد کنید.</p> <ol> <li>Hit New » چیزی وارد نکنید و اینتر بزنید</li> <li>First Sector » چیزی وارد نکنید و اینتر بزنید</li> <li>Size in Sector » مقدار ۱۰۰۷KiB را وارد کنید و اینتر بزنید</li> <li>Hex Code of GUID (L to show codes, Enter = 8300) » مقدار ef02 را وارد کنید و اینتر بزنید</li> <li>Enter partition name » چیزی وارد نکنید و اینتر بزنید</li> </ol> <p>اکنون صفحه‌ای مانند تصویر زیر را مشاهده خواهید کرد.</p> <p><img src="/assets/images/cgdisk-bios-partition.jpg" alt="" /></p> <h3 id="cgdisk-1">ایجاد پارتیشن روت در لینوکس با برنامه cgdisk</h3> <p>مانند بالا عمل کنید فقط در بخش سوم فضای مورد نیازتان برای روت لینوکس مثلا ۲۰GB را وارد کنید و در بخش چهارم نیز چیزی وارد نکنید.</p> <h3 id="swap---cgdisk">ایجاد پارتیشن swap در لینوکس با برنامه cgdisk</h3> <p>بخش سواپ در لینوکس برای کمک به حافظه اصلی قرار گرفته است. شما می‌توانید بسته به اندازه رم خود مقدار فضای سواپ مناسب را بسازید. برای این کار مانند مراحل بالا عمل کنید فقط در بخش سوم فضای سواپ مورد نیاز مثلا ۲GB را وارد کنید. در بخش چهارم نیز مانند روت چیزی وارد نکنید و در بخش پنجم کلمه swap را وارد کنید.</p> <h3 id="home---cgdisk">ایجاد پارتیشن home در لینوکس با برنامه cgdisk</h3> <p>مانند ساخت پارتیشن روت عمل کنید فقط در بخش سوم فضای مورد نیازتان برای هوم دایرکتوری لینوکس مثلا ۵۰GB را وارد کنید.</p> <p>در آخر باید صفحه‌ای مانند تصویر زیر را مشاهده کنید.</p> <p><img src="/assets/images/cgdisk-complete-partitions.jpg" alt="" /></p> <p>سپس گزینه Write را زده و با وارد کردن yes عمل پارتیشن بندی را کامل کنید و بعد با گزینه Quit از برنامه خارج شوید.</p> <p>اکنون باز هم دستور <code class="highlighter-rouge">lsblk</code> را در خط فرمان وارد کنید. اگر پارتیشن بندی درست انجام شده باشد خروجی شبیه به تصویر زیر خواهید داشت.</p> <p><img src="/assets/images/lsblk-arch-linux.jpg" alt="" /></p> <h2 id="section-1">مرحله دوم - ساخت فایل سیستم در لینوکس (فرمت کردن پارتیشن ها در لینوکس)</h2> <p>دستورات زیر را وارد کنید تا پارتیشن‌های ۲ و ۴ با فرمت ext4 فرمت شوند.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>mkfs.ext4 /dev/sda2 mkfs.ext4 /dev/sda4 </code></pre> </div> <p>سپس دستور زیر را برای ساخت فرمت swap در پارتیشن ۳ وارد کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>mkswap /dev/sda3 </code></pre> </div> <p>اکنون پارتیشن سواپ را فعال کنید</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>swapon /dev/sda3 </code></pre> </div> <p>این مرحله هم تمام شد.</p> <h2 id="section-2">مرحله سوم - اتصال و استفاده از هارد دیسک پارتیشن بندی شده</h2> <p>ابتدا پارتیشن روت را مانت کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>mount /dev/sda2 /mnt </code></pre> </div> <p>سپس شاخه هوم را ساخته و پارتیشن هوم را نیز روی آن مانت کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>mkdir /mnt/home mount /dev/sda4 /mnt/home </code></pre> </div> <h2 id="mirror---">مرحله چهارم - انتخاب mirror مناسب در آرچ لینوکس</h2> <p>دستور زیر را وارد کنید و از لیست میرورها، میرور مناسب را انتخاب کرده، به اول خط آن رفته، کلید Alt + 6 را فشرده سپس به بالای لیست بروید و کلید Ctrl + U را بزنید تا متن آدرس سرور چسبانده شود. سپس کلید Ctrl + X را فشرده و با وارد کردن کلید Y خارج شوید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>nano /etc/pacman.d/mirrorlist </code></pre> </div> <h2 id="section-3">مرحله پنجم - نصب بسته های اولیه آرچ لینوکس</h2> <p>ابتدا بهتر است با دستور زیر از اتصال درست به اینترنت مطمئن شوید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>ping -c 4 linuxihaa.ir </code></pre> </div> <p>سپس دستور زیر را وارد کرده و تا کامل شدن دانلود و نصب بسته‌ها که چیزی حدود ۱۵۰ مگابایت است صبر کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>pacstrap -i /mnt base base-devel </code></pre> </div> <h2 id="fstab--">مرحله ششم - کانفیگ fstab در آرچ لینوکس</h2> <p>با دستور زیر fstab را کانفیگ کنید تا مشخصات نصب در سیستم شما کانفیگ شود.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>genfstab -U -p /mnt &gt;&gt; /mnt/etc/fstab </code></pre> </div> <p>برای مشاهده صحت پارتیشن بندی، نصب اولیه آرچ و کانفیگ دستور زیر را وارد کنید. برای خروج نیز مانند بخش انتخاب میرور عمل کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>nano /mnt/etc/fstab </code></pre> </div> <h2 id="section-4">مرحله ششم - وارد شدن به لینوکس نصب شده روی هارد دیسک</h2> <p>با دستور زیر وارد لینوکسی که نصب کرده‌اید بشوید تا آن را کانفیگ کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>arch-chroot /mnt </code></pre> </div> <h2 id="section-5">مرحله هفتم - تنظیم زبان و لوکیشن در آرچ لینوکس</h2> <p>دستور زیر را وارد کنید تا لیست زبان ها را مشاهده کنید و یکی از آن‌ها مثلا en_US.UTF-8 UTF-8 را انتخاب کرده و کامنت اول آن را بردارید و از ویراشگر nano خارج شوید و در هنگام خروج تغییرات را ذخیره کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>nano /etc/locale.gen </code></pre> </div> <p>سپس دستورات زیر را وارد کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>locale-gen <span class="nb">echo </span><span class="nv">LANG</span><span class="o">=</span>en_US.UTF-8 &gt; /etc/locale.conf <span class="nb">export </span><span class="nv">LANG</span><span class="o">=</span>en_US.UTF-8 </code></pre> </div> <h3 id="time-zone---">تنظیم Time zone در آرچ لینوکس</h3> <p>دستور زیر را وارد کنید تا محل مورد نظر خود را از لیست موجود بیابید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>ls /usr/share/zoneinfo/ </code></pre> </div> <p>سپس از دستور زیر برای تنظیم تایم زون استفاده کنید. توجه کنید که این بخش را بسته به محل خودتان تنظیم کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>ln -s /usr/share/zoneinfo/&lt;Zone&gt;/&lt;SubZone&gt; /etc/localtime </code></pre> </div> <p>مثلا من تهران، آسیا را انتخاب کردم از دستور زیر استفاده کردم.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>ln -s /usr/share/zoneinfo/Asia/Tehran&gt; /etc/localtime </code></pre> </div> <p>سپس دستور زیر را برای تنظیم ساعت سیستم وارد کنید. در اینجا من UTC را انتخاب کردم.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>hwclock --systohc --utc </code></pre> </div> <h2 id="section-6">مرحله هشتم - تنظیم نام کامپیوتر در آرچ لینوکس</h2> <p>در این مرحله نام هاست خود را ست می‌کنیم. مثلا من linuxihaa را با دستور زیر انتخاب کرده‌ام.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code><span class="nb">echo </span>muktware &gt; /etc/hostname </code></pre> </div> <h2 id="section-7">مرحله نهم - کانفیگ و تنظیمات مخازن در آرچ لینوکس</h2> <p>دستور زیر را وارد کنید وارد کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>nano /etc/pacman.conf </code></pre> </div> <p>و اگر از نسخه ۶۴ بیت استفاده می‌کنید کامنت منابع مالتی لیب که متن آن مانند زیر است را بردارید و از ویراشگر خارج شده و تغییرات را ذخیره کنید.</p> <div class="highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>[multilib] Include = /etc/pacman.d/mirrorlist </code></pre> </div> <p>سپس با دستور زیر منابع را به روز کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>pacman -Sy </code></pre> </div> <h2 id="section-8">مرحله دهم - ساخت کاربر در آرچ لینوکس</h2> <p>ابتدا با دستور زیر رمز مناسبی برای کاربری روت خود تنظیم کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>passwd </code></pre> </div> <p>سپس کاربری مانند linuxihaa و یا هر نام دیگری که می‌خواهید را با دستور زیر به آرچ لینوکس اضافه کنید (دستور زیر کاربر شما را در گروه wheel نیز قرار می‌دهد).</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>useradd -m -g users -G wheel,storage,power -s /bin/bash linuxihaa </code></pre> </div> <p>بعد از آن با دستور <code class="highlighter-rouge">passwd linuxihaa</code> گذرواژه مناسب را برای کاربر خود انتخاب کنید.</p> <h2 id="sudo--">مرحله یازدهم - نصب و تنظیمات sudo در آرچ لینوکس</h2> <p>ابتدا با دستورات زیر برنامه sudo را به صورت کامل نصب کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>pacman -S sudo pacman -Ss sudo </code></pre> </div> <h3 id="wheel-sudo--">اجازه دادن به کاربران گروه wheel برای اجرای sudo در آرچ لینوکس</h3> <p>دستور زیر را وارد کرده و کامنت خط حاوی <code class="highlighter-rouge">%wheel ALL=(ALL) ALL</code> را بردارید و از ویرایشگر خارج شده و تغییرات را ذخیره کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code><span class="nv">EDITOR</span><span class="o">=</span>nano visudo </code></pre> </div> <h2 id="bash-completion-------">مرحله دوازدهم - نصب و bash-completion برای کامل کردن اتوماتیک نام دستورات بسته ها</h2> <p>دستور زیر را اجرا کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>pacman -S bash-completion </code></pre> </div> <h2 id="grub--">مرحله سیزدهم - نصب بوت لودر Grub روی ارچ لینوکس</h2> <p>ابتدا دستور زیر را برای نصب بسته بوت لودر گراب وارد کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>pacman -S grub </code></pre> </div> <p>اکنون گراب را روی هارد دیسک خود نصب کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>grub-install --target<span class="o">=</span>i386-pc --recheck /dev/sda </code></pre> </div> <p>برای کانفیگ گراب و اضافه کردن دیگر سیستم عامل های نصب شده روی سیستم خود به منوی گراب دستور زیر را وارد کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>grub-mkconfig -o /boot/grub/grub.cfg </code></pre> </div> <h2 id="section-9">مرحله پایانی</h2> <p>از لینوکس نصب شده خارج شوید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code><span class="nb">exit</span> </code></pre> </div> <p>سپس پارتیشن روت را از مانت خارج کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>umount -R /mnt </code></pre> </div> <p>و در آخر سیستم را دوباره راه اندازی کنید.</p> <div class="language-sh highlighter-rouge"><pre class="highlight"><code>reboot </code></pre> </div> <p>تبریک! تمام شد و بعد از بالا آمدن گراب می‌توانید وارد آرچ لینوکس نصب شده خود شوید.</p> <p>به زودی آموزش نصب محیط گرافیکی شامل میزکار در آرچ لینوکس را هم در همین سایت خواهم گذاشت. موفق باشید.</p> <ul> <li>منبع goo.gl/HTpax1</li> </ul>